Đã chọn được Phương án tăng lương hưu mới cho người có lương hưu thấp, chủ trương "chia sẻ" thể hiện như thế nào?
Qua tổng kết việc thực hiện Nghị định 75/2024/NĐ-CP, Bộ Nội vụ đánh giá cách tăng lương hưu đồng loạt theo tỷ lệ % đã vô tình làm khoảng cách giữa người hưởng cao và thấp ngày càng nới rộng. Người có mức lương hưu cao được tăng nhiều tiền hơn, trong khi nhóm hưởng thấp chỉ cải thiện rất hạn chế.
Từ thực tế đó, Bộ Nội vụ đã xây dựng Dự thảo Nghị định điều chỉnh lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp hằng tháng, đề xuất thay đổi cách thức điều chỉnh theo hướng áp dụng cả tăng theo tỷ lệ % và số tiền tuyệt đối nhằm khắc phục bất cập.
Xem toàn bộ Dự thảo Nghị định điều chỉnh lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp hằng tháng: Tại
Dự kiến từ ngày 1/7/2026, lương hưu được điều chỉnh tăng thêm theo 1 trong 2 phương án sau:
Phương án 1: Tăng kết hợp (4,5% + 200.000 đồng)
- Lương hưu được tăng thêm 4,5% trên mức lương hưu của tháng 6/2026, đồng thời cộng thêm 200.000 đồng/tháng.
- Cách làm này giúp người có mức lương thấp được hưởng tỷ lệ tăng thực tế cao hơn, qua đó thu hẹp chênh lệch giữa các nhóm.
Phương án 2: Tăng đồng loạt 8%
- Tất cả đối tượng đều tăng 8% trên mức lương hiện tại.
- Ưu điểm là đơn giản, dễ áp dụng, nhưng không giải quyết được bài toán chênh lệch thu nhập.
Đồng thời, những người nghỉ hưu trước năm 1995 và có mức hưởng thấp vẫn sẽ được hỗ trợ sau khi điều chỉnh, đảm bảo mức lương tối thiểu đạt khoảng 3,8 triệu đồng/tháng.
Tinh thần "chia sẻ" được thể hiện rõ nhất ở Phương án 1, khi kết hợp giữa tăng theo tỷ lệ và khoản tiền cố định:
- Người có lương hưu thấp được cộng thêm một khoản cố định 200.000 đồng/tháng kết hợp cùng mức tăng chung 4,5% nên mức tăng thực tế cao hơn đáng kể.
- Người có lương hưu cao vẫn được tăng nhưng không chênh lệch quá lớn so với nhóm thấp.
Cách tăng lương hưu theo Phương án 1 phù hợp với định hướng cải cách chính sách BHXH tại Nghị quyết 28-NQ/TW năm 2018 trong đó nhấn mạnh việc điều chỉnh lương hưu theo hướng tăng cường tính chia sẻ, bảo đảm tốt hơn quyền lợi của nhóm có mức hưởng thấp và dễ bị tổn thương.
Có thể thấy rõ điều này thông qua ví dụ dưới đây:
Lương hưu hiện tại | Tăng 4,5% | +200.000 | Tổng tăng | Tỷ lệ thực |
2 triệu | +90k | +200k | +290k | +14,5% |
5 triệu | +225k | +200k | +425k | +8,5% |
Theo đó:
- Người đang nhận lương hưu 2 triệu sau khi điều chỉnh sẽ tăng 14,5%
- Người đang nhận lương hưu 5 triệu sau khi điều chỉnh chỉ tăng 8,5%
Có thể thấy, người hưởng 2 triệu/tháng có mức tăng gần gấp đôi về tỷ lệ so với người hưởng 5 triệu. Đây chính là chủ trương "chia sẻ' mà Nhà nước ta đang hướng đến. Đối với những người có mức hưởng thấp hơn, tỷ lệ tăng thực tế có thể cao hơn đáng kể, qua đó góp phần thu hẹp chênh lệch giữa các nhóm người hưởng.
Đã chọn được Phương án tăng lương hưu mới cho người có lương hưu thấp, chủ trương 'chia sẻ' thể hiện như thế nào?
Đóng BHXH 15 năm được hưởng bao nhiêu tiền lương hưu?
Tại Điều 66 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 có quy định như sau:
Mức lương hưu hằng tháng
1. Mức lương hưu hằng tháng của đối tượng đủ điều kiện quy định tại Điều 64 của Luật này được tính như sau:
a) Đối với lao động nữ bằng 45% mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Điều 72 của Luật này tương ứng 15 năm đóng bảo hiểm xã hội, sau đó cứ thêm mỗi năm đóng thì tính thêm 2%, mức tối đa bằng 75%;
b) Đối với lao động nam bằng 45% mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Điều 72 của Luật này tương ứng 20 năm đóng bảo hiểm xã hội, sau đó cứ thêm mỗi năm đóng thì tính thêm 2%, mức tối đa bằng 75%.
Trường hợp lao động nam có thời gian đóng bảo hiểm xã hội từ đủ 15 năm đến dưới 20 năm, mức lương hưu hằng tháng bằng 40% mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Điều 72 của Luật này tương ứng 15 năm đóng bảo hiểm xã hội, sau đó cứ thêm mỗi năm đóng thì tính thêm 1%.
...
Như vậy, người lao động đóng BHXH 15 năm nhận được mức tiền lương hưu như sau:
- Lao động nữ: Mức tiền lương hưu hằng tháng bằng 45% bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH. Mỗi năm sau đó hưởng thêm 2% cho đến khi đạt mức tối đa 75%.
- Lao động nam: Mức tiền lương hưu hằng tháng bằng 40% bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH. Mỗi năm sau đó hưởng thêm 1%. Từ năm thứ 20 trở đi, tỷ lệ hưởng lương hưu là 45%, cứ mỗi năm tham gia thêm 2% cho đến khi đạt tối đa 75%.
Lưu ý: Mức tiền lương hưu hằng tháng của đối tượng là người lao động thuộc một số nghề, công việc đặc biệt đặc thù trong lực lượng vũ trang nhân dân do Chính phủ quy định. Nguồn kinh phí thực hiện từ ngân sách nhà nước.
Thời điểm hưởng lương hưu đối với người lao động tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc là khi nào?
Căn cứ theo Điều 69 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 quy định về thời điểm hưởng lương hưu đối với người lao động tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc như sau:
- Thời điểm hưởng lương hưu đối với đối tượng quy định tại các điểm a, b, c, d, đ, e, i, k và l khoản 1 và khoản 2 Điều 2 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 đang tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc là thời điểm đủ điều kiện hưởng lương hưu theo quy định và được ghi trong văn bản của người sử dụng lao động xác định việc chấm dứt hợp đồng lao động hoặc xác định việc chấm dứt làm việc.
- Thời điểm hưởng lương hưu đối với đối tượng quy định tại các điểm g, h, m và n khoản 1 Điều 2 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 và người đang bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm xã hội là thời điểm đủ điều kiện hưởng lương hưu theo quy định và được ghi trong văn bản đề nghị của người lao động.
- Bộ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội quy định chi tiết Điều 69 Luật Bảo hiểm xã hội 2024; quy định thời điểm hưởng lương hưu đối với trường hợp quy định tại khoản 7 Điều 33 Luật Bảo hiểm xã hội 2024; quy định về việc tính, việc xác định điều kiện đối với từng trường hợp để giải quyết chế độ hưu trí.
Lưu ý: Theo Công văn 24/CV-BCĐTKNQ18 năm 2024 hợp nhất Sở Lao động - Thương binh và Xã hội với Sở Nội vụ. Đồng thời, Sở Nội vụ tiếp nhận chức năng, nhiệm vụ về lao động, tiền lương; việc làm; người có công; an toàn, vệ sinh lao động; bảo hiểm xã hội; bình đẳng giới của Sở Lao động - Thương binh và Xã hội.
Bài viết này có hữu ích không?
- - Nội dung nêu trên là phần giải đáp, tư vấn của chúng tôi dành cho khách hàng của THƯ VIỆN PHÁP LUẬT. Nếu quý khách còn vướng mắc, vui lòng gửi về Email [email protected];
- - Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo;
- - Điều khoản được áp dụng có thể đã hết hiệu lực tại thời điểm bạn đang đọc;
- - Mọi ý kiến thắc mắc về bản quyền của bài viết vui lòng liên hệ qua địa chỉ mail [email protected];
