Công văn 813/HC-CNHC hướng dẫn vướng mắc quy định trong lĩnh vực hóa chất mới nhất 2026?

Công văn 813/HC-CNHC hướng dẫn vướng mắc quy định trong lĩnh vực hóa chất mới nhất 2026?

Ngày 22/4/2026, Cục Hóa chất đã có Công văn 813/HC-CNHC năm 2026 về trao đổi về một số quy định trong lĩnh vực hóa chất. Trong đó có nội dung hướng dẫn vướng mắc quy định trong lĩnh vực hóa chất mới nhất 2026.

>>> TẢI VỀ Công văn 813/HC-CNHC năm 2026

Theo đó, về các vướng mắc trong quá trình thực hiện Nghị định hướng dẫn Luật Hóa chất nêu tại Công văn 13821/CHQ-GSQL năm 2026 và Công văn số 15464/CHQ-GSQL năm 2026 của Cục Hài quan, Cục Hóa chất có ý kiến như sau:

(1) Về công bố mục đích sử dụng hóa chất trên Cơ sở dữ liệu chuyên ngành hóa chất

Đối với trường hợp tổ chức, cá nhân nhập khẩu hóa chất có điều kiện với mục đích sử dụng của tổ chức, cá nhân đó, Nghị định 26/2026/NĐ-CP không quy định về thời điểm công bố mục công bố mục đích sử dụng hóa chất trên Cơ sở dữ liệu chuyên ngành hóa chất.

Do đó, tổ chức, cá nhân nhập khẩu hóa chất có điều kiện với mục đích sử dụng của tổ chức, cá nhân đó có thể chủ động lựa chọn thời điểm thực hiện công bố mục đích sử dụng hóa chất trên Cơ sở dữ liệu chuyên ngành hóa chất.

(2) Về khái niệm hảm lượng, nồng độ và quy định đối với hỗn hợp chất

Luật Hóa chất và các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành không giải thích từ ngữ về "hàm lượng", “nồng độ" do đây là các từ ngữ được sử dụng với nghĩa thông thường.

Ví dụ, theo từ điền Tiếng Việt (Viện Ngôn ngữ học, GS. Hoàng Phê chủ biên, Nhà xuất bản Hồng Đức, 2023), "hàm lượng" là lượng của một chất chứa trong một hỗn hợp hoặc trong một chất nào đó, tính bằng phần trăm (%); "nồng độ" là độ đậm đặc biểu diễn bằng lượng chất tan trong đơn vị thể tích hoặc đơn vị khối lượng của dung dịch.

Để xác định tổ chức, cá nhân nhập khẩu hỗn hợp chất có cần Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất, kinh doanh hóa chất có điều kiện (Giấy chứng nhận hoặc Giấy phép sản xuất, kinh doanh hóa chất cần kiểm soát đặc biệt (Giảy phép), đề nghị nghiên cứu thực hiện theo nguyên tắc sau:

Căn cứ vào quy định tại phần II Phụ lục II, phần II Phụ lục III Nghị định 24/2026/NĐ-CP để xáo định hỗn hợp chất có phải là hóa chất sản xuất, kinh doanh có điều kiện, hóa chất cần kiểm soát đặc biệt hay không; trường hợp là hóa chất sản xuất, kinh doanh có điều kiện, hóa chất cần kiểm soát đặc biệt thì tiếp tục căn cứ vào Điều 21 Nghị định 26/2026/NĐ-CP để xem xét các trường hợp miễn trừ cấp Giấy chứng nhận, Giấy phép.

(3) Quy định về miễn trừ đối với sản phẩm có chứa hóa chất có điều kiện, hóa chất cần kiểm soát đặc biệt

Khoản 6 Điều 21 Nghị định 26/2026/NĐ-CP quy định:

"Miễn trừ cấp Giấy chứng nhận sản xuất, kinh doanh đối với hóa chất có điều kiện và Giấy phép sản xuất, kinh doanh, xuất khẩu, nhập khẩu đối với hóa chất cần kiểm soát đặc biệt trong trường hợp hóa chất có điều kiện, hóa chất cần kiểm soát đặc biệt chứa trong các sản phảm sau đây...".

Căn cứ quy định nêu trên, các hóa chất có điều kiện, hóa chất cần kiểm soát đặc biệt chứa trong các sản phẩm nêu tại Khoản 6 Điều 21 Nghị định 26/2026/NĐ-CP được miễn trừ cấp Giấy chứng nhận sản xuất, kinh doanh đổi với hóa chất có điều kiện và Giấy phép sản xuất, kinh doanh, xuất khẩu, nhập khẩu.

Đối với cụm từ “Các sản phẩm sử dụng trong lĩnh vực gia dụng" tại điểm d khoản 6 Điều 21 Nghị định 26/2026/NĐ-CP, Luật Hóa chất và các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành không giải thích từ ngữ ngữ về "lĩnh vực gia dụng" do đây là từ ngữ được sử dụng với nghĩa thông thường.

Ví dụ, theo từ điền Tiếng Việt (Viện Ngôn ngữ học, GS. Hoàng Phê chủ biên, Nhà xuất bản Hồng Đức, 2023), “gia dụng" là chuyên để dùng cho sinh hoạt gia đình.

(4) Về thẩm quyền cấp Giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu hóa chất cần kiểm soát đặc biệt

Khoản 4 Điều 14 Nghị định 26/2026/NĐ-CP quy định:

"Bộ Công Thương là cơ quan có thẩm quyền tiếp nhận hồ sơ,, cấp, cấp lại, cấp điều chỉnh, gia hạn Giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu hóa chất cần kiểm soát đặc biệt".

Do đó, với các trường hợp chưa được phân cấp cấp tại Thông tư 01/2026/TTBCT, thẩm quyền cấp, cấp lại, cấp điều chỉnh, gia hạn Giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu hóa chất cần kiểm soát đặc biệt thuộc Bộ Công Thương.

(5) Về cấp Giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu hóa chất mua bán giữa doanh nghiệp nội địa và doanh nghiệp chế xuất

Đề nghị tham khảo Công văn 597/HC-QLHC năm 2026 của Cục Hóa chất gửi Sở Công Thương tỉnh Quảng Ngãi.

(6) Về tra cứu thông tin khai báo hóa chất

Về việc truy cập tài khoản khai báo hóa chất nhập khẩu, đề nghị Cục Hai quan liên hệ với Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số - Bộ Công Thương để biết thêm thông tin.

Công văn 813/HC-CNHC hướng dẫn vướng mắc quy định trong lĩnh vực hóa chất mới nhất 2026? (Hình từ Internet)

Các hành vi bị nghiêm cấm trong hoạt động hóa chất theo quy định mới nhất ra sao?

Căn cứ Điều 3 Luật Hóa chất 2025 quy định về các hành vi bị nghiêm cấm trong hoạt động hóa chất như sau:

(1) Chiếm đoạt hóa chất; sản xuất, kinh doanh, vận chuyển, tồn trữ, sử dụng, mua, bán, trao đổi, tặng cho, gửi, mượn, cho mượn, thuê, cho thuê, cầm cố hóa chất trái pháp luật.

(2) Chiếm đoạt, mua, bán, trao đổi, tặng cho, mượn, cho mượn, thuê, cho thuê, cầm cố, làm giả, sửa chữa, tẩy xóa giấy phép, giấy chứng nhận, chứng chỉ về hóa chất.

(3) Không cung cấp hoặc cố ý cung cấp không đầy đủ, không kịp thời, sai lệch thông tin về đặc tính nguy hiểm của hóa chất; sản phẩm, hàng hóa chứa hóa chất nguy hiểm; việc mất, thất thoát hóa chất nguy hiểm; sự cố hóa chất.

(4) Sử dụng hóa chất không rõ nguồn gốc, hóa chất không được sử dụng để sản xuất, kinh doanh và bảo quản thực phẩm, thuốc, nguyên liệu làm thuốc, mỹ phẩm, thức ăn chăn nuôi, thức ăn thủy sản, thuốc thú y, thuốc bảo vệ thực vật, phân bón, sản phẩm hóa chất tiêu dùng.

(5) Sản xuất, nhập khẩu sản phẩm, hàng hóa có hàm lượng hóa chất nguy hiểm không tuân thủ quy định của Luật này làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến con người, cơ sở vật chất, tài sản, môi trường.

(6) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn, nghề nghiệp để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật về quản lý hóa chất.

(7) Sản xuất, kinh doanh, sử dụng hóa chất làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến con người, cơ sở vật chất, tài sản, môi trường; xâm phạm an ninh quốc gia, an ninh hóa chất, trật tự, an toàn xã hội; quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân.

Trách nhiệm quản lý nhà nước về hóa chất ra sao?

Căn cứ Điều 3 Nghị định 26/2026/NĐ-CP quy định về trách nhiệm quản lý nhà nước về hóa chất như sau:

(1) Bộ Công Thương trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình thực hiện các nội dung quản lý nhà nước về hoạt động hóa chất sau đây:

- Quản lý hóa chất sử dụng trong công nghiệp, hóa chất là tiền chất thuộc Danh mục do Chính phủ ban hành theo phân công của Chính phủ và hóa chất thuộc Công ước cẩm phát triển, sản xuất, tàng trữ, sử dụng và phá hủy vũ khí hóa học; quản lý hóa chất sử dụng trong các sản phẩm công nghiệp tiêu dùng trừ các sản phẩm thuộc thẩm quyền của Bộ Y tế, Bộ Nông nghiệp và Môi trường;

- Công bố, vận hành, cập nhật, nâng cấp Cơ sở dữ liệu chuyên ngành hóa chất;

- Thống nhất quản lý hoạt động phân loại, ghi nhãn hóa chất nguy hiểm; đăng ký, khai báo hóa chất; thông tin an toàn hóa chất;

- Tổng hợp, thống kê tình hình thực hiện an toàn hóa chất trong phạm vi cả nước;

- Thực hiện hợp tác quốc tế trong hoạt động hóa chất và an toàn hóa chất;

- Tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về hóa chất;

- Kiểm tra về hoạt động hóa chất; giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến hoạt động hóa chất thuộc lĩnh vực quản lý của Bộ Công Thương;

- Các nhiệm vụ khác liên quan đến hoạt động hóa chất được Chính phủ phân công.

(2) Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với Bộ Công Thương thẩm định và công bố tiêu chuẩn quốc gia, hướng dẫn xây dựng và thẩm định quy chuẩn kỹ thuật trong lĩnh vực hóa chất theo thẩm quyền.

(3) Bộ Xây dựng ban hành theo thẩm quyền hoặc trình cơ quan có thẩm quyền ban hành các quy chuẩn kỹ thuật về vận chuyển hóa chất nguy hiểm.

(4) Bộ Y tế quản lý hóa chất sử dụng trong bào chế dược phẩm cho người; hóa chất sử dụng trong chất diệt khuẩn, diệt côn trùng trong gia dụng, y tế; hóa chất sử dụng trong thiết bị y tế; hóa chất sử dụng trong phụ gia thực phẩm, chất hỗ trợ chế biến thực phẩm, hương liệu thực phẩm, vi chất dinh dưỡng, các vi chất bổ sung vào thực phẩm; hóa chất sử dụng trong sản phẩm thuộc thẩm quyền của Bộ Y tế; phối hợp với các bộ, ngành quy định về vệ sinh an toàn lao động trong hoạt động hóa chất.

(5) Bộ Nông nghiệp và Môi trường quản lý hóa chất sử dụng trong phân bón, trồng trọt, chăn nuôi, nuôi trồng thuỷ sản, thú y, bảo vệ thực vật, bảo quản, chế biến nông sản, lâm sản, thủy sản và thực phẩm; hóa chất sử dụng trong sản phẩm thuộc thẩm quyền của Bộ Nông nghiệp và Môi trường; ban hành theo thẩm quyền hoặc trình cơ quan có thẩm quyền ban hành các quy định về bảo vệ môi trường liên quan đến hoạt động hóa chất; hướng dẫn phân loại, ghi nhãn và xây dựng phiếu an toàn hóa chất đối với các loại thuốc bảo vệ thực vật.

(6) Bộ Quốc phòng quản lý hóa chất, sản phẩm hóa chất trong lĩnh vực quốc phòng; xử lý, thải bỏ chất độc tồn dư, chất độc tồn dư của chiến tranh, chất độc không rõ nguồn gốc và chất độc bị tịch thu.

(7) Bộ Công an quản lý hóa chất, sản phẩm hóa chất trong lĩnh vực an ninh, trật tự an toàn xã hội và phục vụ cho mục đích phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ.

(8) Bộ Nội vụ ban hành theo thẩm quyền hoặc trình cơ quan có thẩm quyền ban hành các quy định về an toàn lao động, vệ sinh lao động cho người lao động tham gia hoạt động hóa chất.

(9) Bộ Giáo dục và Đào tạo quản lý việc sử dụng hóa chất trong nhà trường, cơ sở dạy nghề cơ sở giáo dục khác thuộc hệ thống giáo dục quốc dân.

(10) Bộ Tài chính phối hợp với Bộ Công Thương về việc phân bổ ngân sách bảo đảm nguồn lực để đầu tư, xây dựng, vận hành, duy trì và phát triển Cơ sở dữ liệu chuyên ngành hóa chất đáp ứng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về cơ sở dữ liệu chuyên ngành; kết nối Cổng thông tin điện tử quốc gia với hệ thống công nghệ thông tin, dịch vụ công trực tuyến phục vụ quản lý chuyên ngành hóa chất của Bộ Công Thương.

(11) Ủy ban nhân dân cấp tỉnh trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình thực hiện các nội dung quản lý nhà nước về hoạt động hóa chất sau đây:

- Thực hiện các nhiệm vụ được phân công tại Luật Hóa chất và các nhiệm vụ khác liên quan đến hoạt động hóa chất được phân công phân cấp;

- Chịu trách nhiệm quản lý hoạt động hóa chất, thực hiện thanh tra, kiểm tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo, xử lý vi phạm về hoạt động hóa chất tại địa phương theo quy định của pháp luật;

- Tuyên truyền, phổ biến, hướng dẫn pháp luật về quản lý hóa chất.