Bộ Y tế chỉ đạo khẩn về giám sát phòng, chống dịch bệnh do vi rút Nipah theo Công văn 545/BYT-PB ra sao?

Bộ Y tế chỉ đạo khẩn về giám sát phòng, chống dịch bệnh do vi rút Nipah theo Công văn 545/BYT-PB ra sao?

Dưới đây là nội dung "Bộ Y tế chỉ đạo khẩn về giám sát phòng, chống dịch bệnh do vi rút Nipah theo Công văn 545/BYT-PB ra sao" như sau:

Ngày 27/1/2026, Bộ Y tế đã ban hành Công văn 545/BYT-PB năm 2026 về việc tăng cường giám sát phòng, chống dịch bệnh do vi rút Nipah.

>>> TẢI VỀ Toàn văn Công văn 545/BYT-PB năm 2026

Theo đó, theo thông tin từ Hệ thống giám sát bệnh truyền nhiễm, từ ngày 27/12/2025 đến 27/01/2026, Ấn Độ đã ghi nhận 05 trường hợp nghi ngờ mắc bệnh do vi rút Nipah (trong đó có 02 trường hợp có xét nghiệm khẳng định) tại một bệnh viện ở Tây Bengal.

Bệnh do vi rút Nipah là bệnh truyền nhiễm nhóm A1 , vi rút này lây truyền chủ yếu từ động vật sang người (tại Ấn Độ hiện nay truyền qua loài dơi ăn quả) hoặc tiếp xúc với vật phẩm, thực phẩm bị nhiễm vi rút và cũng có thể lây truyền từ người sang người (qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết, dịch bài tiết của bệnh nhân); thời gian ủ bệnh trong khoảng từ 4 đến 14 ngày, người nhiễm vi rút có thể có các triệu chứng: sốt, đau đầu, đau cơ, nôn mửa và đau họng, sau đó có thể xuất hiện chóng mặt, buồn ngủ, rối loạn ý thức và các dấu hiệu thần kinh cho thấy viêm não cấp tính.

Tỷ lệ tử vong ước tính từ 40% đến 75%. Hiện bệnh chưa có vắc xin và thuốc điều trị đặc hiệu cho cả người và động vật.

Để chủ động ngăn ngừa, phòng chống không để dịch bệnh xâm nhập vào nước ta, Bộ Y tế trân trọng đề nghị:

(1) Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố chỉ đạo Sở Y tế, các Sở, ngành liên quan và chính quyền các cấp khẩn trương triển khai các nội dung sau:

- Tăng cường công tác giám sát, phát hiện các trường hợp nghi ngờ mắc bệnh ngay tại cửa khẩu, các cơ sở y tế và tại cộng đồng để quản lý, thu dung, điều trị kịp thời.

Khoanh vùng xử lý triệt để ngay từ trường hợp đầu tiên, không để dịch bệnh lây lan trong cộng đồng, đặc biệt trong dịp Tết Nguyên đán và mùa lễ hội đầu năm 2026. Phối hợp với các Viện Vệ sinh dịch tễ/Pasteur lấy mẫu xét nghiệm chẩn đoán khi ghi nhận các trường hợp nghi ngờ.

- Thực hiện nghiêm công tác phòng chống nhiễm khuẩn, phòng chống lây nhiễm tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh. Lưu ý, thực hiện đầy đủ các biện pháp phòng hộ cá nhân đối với nhân viên y tế và người tiếp xúc với các trường hợp nghi ngờ/mắc bệnh.

- Tổ chức tập huấn cho cán bộ y tế các tuyến về các biện pháp phòng chống, và công tác phòng, chống nhiễm khuẩn.

- Xây dựng kế hoạch phòng chống dịch bệnh do vi rút Nipah tại các cửa khẩu, theo các tình huống; sẵn sàng nhân lực, vật tư, thuốc, hóa chất, thiết bị, phương tiện để đáp ứng kịp thời trong trường hợp có dịch xảy ra.

- Triển khai các hoạt động tuyên truyền phòng, chống bệnh tới các cơ quan truyền thông và cộng đồng để người dân không hoang mang, lo lắng, hiểu và chủ động thực hiện các biện pháp phòng chống bệnh, đặc biệt là người đi từ quốc gia, khu vực đang có dịch về.

(2) Các Viện Vệ sinh dịch tễ/Pasteur

- Theo dõi chặt chẽ tình hình dịch bệnh trên thế giới và kịp thời tham mưu cho Bộ Y tế các biện pháp phòng, chống dịch phù hợp, hiệu quả.

- Hướng dẫn, tập huấn, hỗ trợ địa phương về giám sát, xét nghiệm và các biện pháp phòng chống.

- Tiếp tục tăng cường năng lực xét nghiệm, chẩn đoán bệnh do vi rút Nipah và tiếp nhận mẫu bệnh phẩm từ các địa phương để xét nghiệm, chẩn đoán.

- Rà soát, củng cố đội phản ứng nhanh tại đơn vị, sẵn sàng đáp ứng khi ghi nhận trường hợp nghi ngờ, mắc tại các địa phương (nếu có).

(3) Các Bệnh viện trực thuộc Bộ Y tế

- Sẵn sàng thu dung, điều trị bệnh nhân mắc, nghi ngờ mắc bệnh do vi rút Nipah; bảo đảm công tác phòng chống nhiễm khuẩn, phòng chống lây nhiễm tại bệnh viện.

- Hướng dẫn, tập huấn, hỗ trợ địa phương về các biện pháp điều trị, phòng chống nhiễm khuẩn trong cơ sở y tế.

- Phối hợp với các Viện Vệ sinh Dịch tễ/Pasteur để điều tra, giám sát, lấy mẫu xét nghiệm các trường hợp nghi ngờ mắc bệnh do vi rút Nipah.

- Chuẩn bị sẵn sàng sẵn sàng các đội cấp cứu lưu động hỗ trợ địa phương khi cần thiết

Trên đây là "Bộ Y tế chỉ đạo khẩn về giám sát phòng, chống dịch bệnh do vi rút Nipah theo Công văn 545/BYT-PB ra sao?"

Bộ Y tế chỉ đạo khẩn về giám sát phòng, chống dịch bệnh do vi rút Nipah theo Công văn 545/BYT-PB ra sao? (Hình từ Internet)

Phân loại các nhóm bệnh truyền nhiễm theo quy định mới nhất ra sao?

Căn cứ khoản 1 Điều 3 Luật Phòng, chống bệnh truyền nhiễm 2007 (được sửa đổi bởi khoản 1 Điều 1 Quyết định 3644/QĐ-BYT năm 2025) quy định về phân loại các nhóm bệnh truyền nhiễm sau đây:

(1) Nhóm A gồm các bệnh truyền nhiễm đặc biệt nguy hiểm có khả năng lây truyền rất nhanh, phát tán rộng và tỷ lệ tử vong cao hoặc chưa rõ tác nhân gây bệnh.

Các bệnh truyền nhiễm thuộc nhóm A bao gồm bệnh bại liệt; bệnh cúm A-H5N1; bệnh dịch hạch; bệnh đậu mùa; bệnh sốt xuất huyết do vi rút Ê - bô - la (Ebola), Lát-sa (Lassa) hoặc Mác-bớc (Marburg); bệnh sốt Tây sông Nin (Nile); bệnh sốt vàng; bệnh tả; bệnh viêm đường hô hấp cấp nặng do vi rút và các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm mới phát sinh chưa rõ tác nhân gây bệnh;

Tại Quyết định 3644/QĐ-BYT năm 2025, Bộ trưởng Bộ Y tế đã quyết định bổ sung bệnh do vi rút cúm A(H5N6); bệnh do vi rút cúm A(H9N2); bệnh do vi rút Nipah vào danh mục bệnh truyền nhiễm nhóm A.

(2) Nhóm B gồm các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm có khả năng lây truyền nhanh và có thể gây tử vong.

Các bệnh truyền nhiễm thuộc nhóm B bao gồm bệnh do vi rút A-đê-nô (Adeno); bệnh do vi rút gây ra hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải ở người (HIV/AIDS); bệnh bạch hầu; bệnh cúm; bệnh dại; bệnh ho gà; bệnh lao phổi; bệnh do liên cầu lợn ở người; bệnh lỵ A-míp (Amibe); bệnh lỵ trực trùng; bệnh quai bị; bệnh sốt Đăng gơ (Dengue), sốt xuất huyết Đăng gơ (Dengue); bệnh sốt rét; bệnh sốt phát ban; bệnh sởi; bệnh tay-chân-miệng; bệnh than; bệnh thủy đậu; bệnh thương hàn; bệnh uốn ván; bệnh Ru-bê-ôn (Rubeon); bệnh viêm gan vi rút; bệnh viêm màng não do não mô cầu; bệnh viêm não vi rút; bệnh xoắn khuẩn vàng da; bệnh tiêu chảy do vi rút Rô-ta (Rota);

Tại Quyết định 740/QĐ-BYT năm 2016, Bộ trưởng Bộ Y tế đã quyết định bổ sung bệnh do vi rút Zika vào danh mục các bệnh truyền nhiễm thuộc nhóm B.

Tại Quyết định 3644/QĐ-BYT năm 2025, Bộ trưởng Bộ Y tế đã quyết định bổ sung bệnh do Haemophilus influenzae týp b; bệnh do phế cầu; bệnh viêm đường hô hấp do vi rút hợp bào (RSV); bệnh viêm phổi do vi khuẩn Legionella pneumophila; bệnh do vi rút HPV (Human Papilloma Virus) ở người; bệnh do vi khuẩn Whitmore; bệnh do vi rút Chikungunya; bệnh ngộ độc thịt do vi khuẩn Clostridium botulinum; bệnh do vi khuẩn Listeria monocytogenes vào danh mục bệnh truyền nhiễm nhóm B.

(3) Nhóm C gồm các bệnh truyền nhiễm ít nguy hiểm, khả năng lây truyền không nhanh.

Các bệnh truyền nhiễm thuộc nhóm C bao gồm bệnh do Cờ-la-my-đi-a (Chlamydia); bệnh giang mai; các bệnh do giun; bệnh lậu; bệnh mắt hột; bệnh do nấm Can-đi-đa-an-bi-căng (Candida albicans); bệnh Nô-ca-đi-a (Nocardia); bệnh phong; bệnh do vi rút Xi-tô-mê-ga-lô (Cytomegalo); bệnh do vi rút Héc-péc (Herpes); bệnh sán dây; bệnh sán lá gan; bệnh sán lá phổi; bệnh sán lá ruột; bệnh sốt mò; bệnh sốt do Rích-két-si-a (Rickettsia); bệnh sốt xuất huyết do vi rút Han-ta (Hanta); bệnh do Tờ-ri-cô-mô-nát (Trichomonas); bệnh viêm da mụn mủ truyền nhiễm; bệnh viêm họng, viêm miệng, viêm tim do vi rút Cốc-xác-ki (Coxsakie); bệnh viêm ruột do Giác-đi-a (Giardia); bệnh viêm ruột do Vi-bờ-ri-ô Pa-ra-hê-mô-ly-ti-cút (Vibrio Parahaemolyticus) và các bệnh truyền nhiễm khác.

Chính sách của Nhà nước về phòng, chống bệnh truyền nhiễm ra sao?

Căn cứ Điều 5 Luật Phòng, chống bệnh truyền nhiễm 2007 quy định về chính sách của Nhà nước về phòng, chống bệnh truyền nhiễm như sau:

- Ưu tiên, hỗ trợ đào tạo chuyên ngành y tế dự phòng.

- Ưu tiên đầu tư nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ, hệ thống giám sát phát hiện bệnh truyền nhiễm, nghiên cứu sản xuất vắc xin, sinh phẩm y tế.

- Hỗ trợ, khuyến khích nghiên cứu khoa học, trao đổi và đào tạo chuyên gia, chuyển giao kỹ thuật trong phòng, chống bệnh truyền nhiễm.

- Hỗ trợ điều trị, chăm sóc người mắc bệnh truyền nhiễm do rủi ro nghề nghiệp và trong các trường hợp cần thiết khác.

- Hỗ trợ thiệt hại đối với việc tiêu hủy gia súc, gia cầm mang tác nhân gây bệnh truyền nhiễm theo quy định của pháp luật.

- Huy động sự đóng góp về tài chính, kỹ thuật và nhân lực của toàn xã hội trong phòng, chống bệnh truyền nhiễm.

- Mở rộng hợp tác với các tổ chức quốc tế, các nước trong khu vực và trên thế giới trong phòng, chống bệnh truyền nhiễm.