Kế hoạch ứng phó sự cố môi trường là gì? Những đối tượng nào phải ban hành kế hoạch ứng phó sự cố môi trường?

Kế hoạch ứng phó sự cố môi trường là gì?

Căn cứ theo khoản 1 Điều 108 Nghị định 08/2022/NĐ-CP thì kế hoạch ứng phó sự cố môi trường được hiểu là tài liệu để xác định các nguy cơ xảy ra sự cố môi trường, dự kiến kịch bản xảy ra sự cố môi trường kèm theo các phương án ứng phó tương ứng để bảo đảm sẵn sàng, kịp thời ứng phó khi sự cố môi trường xảy ra trên thực tế.

Ứng phó sự cố môi trường (Hình từ Internet)

Những đối tượng nào phải ban hành kế hoạch ứng phó sự cố môi trường?

Tại Điều 109 Nghị định 08/2022/NĐ-CP được sửa đổi bởi điểm a khoản 2 Điều 2 Nghị định 05/2025/NĐ-CP, điểm c, g khoản 3 Điều 36 Nghị định 48/2026/NĐ-CP (có hiệu lực từ ngày 29/01/2026) quy định về việc ban hành, phê duyệt kế hoạch phòng ngừa, ứng phó sự cố môi trường như sau:

Ban hành, phê duyệt kế hoạch phòng ngừa, ứng phó sự cố môi trường

1. Chủ dự án đầu tư, cơ sở có trách nhiệm ban hành và tổ chức thực hiện kế hoạch phòng ngừa, ứng phó sự cố môi trường phù hợp với nội dung phòng ngừa, ứng phó sự cố môi trường trong quyết định phê duyệt kết quả thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường hoặc giấy phép môi trường.

Trường hợp kế hoạch ứng phó sự cố môi trường được lồng ghép, tích hợp và phê duyệt cùng với kế hoạch ứng phó sự cố khác theo quy định tại điểm b khoản 6 Điều 124 Luật Bảo vệ môi trường thì phải bảo đảm có đầy đủ các nội dung theo quy định tại khoản 2 Điều 108 Nghị định này.

2. Ban chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia ban hành kế hoạch ứng phó sự cố môi trường cấp quốc gia; Ban chỉ huy phòng thủ dân sự cấp tỉnh ban hành kế hoạch ứng phó sự cố môi trường cấp tỉnh; Ban chỉ huy phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn cấp xã ban hành kế hoạch ứng phó sự cố môi trường cấp xã.

Kế hoạch ứng phó sự cố môi trường cấp quốc gia, cấp tỉnh, cấp xã được xây dựng, ban hành theo chu kỳ 05 năm.

Trường hợp kế hoạch phòng ngừa, ứng phó sự cố môi trường cấp quốc gia, cấp tỉnh, cấp xã được lồng ghép, tích hợp với kế hoạch phòng thủ dân sự cùng cấp thì kế hoạch phòng thủ dân sự phải bảo đảm có đầy đủ các nội dung theo quy định tại khoản 3 Điều 108 Nghị định này.

Như vậy, những đối tượng sau đây sẽ phải ban hành kế hoạch ứng phó sự cố môi trường:

- Chủ dự án đầu tư, cơ sở;

- Ban chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia;

- Ban chỉ huy phòng thủ dân sự cấp tỉnh;

- Ban chỉ huy phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn cấp xã.

Trước đây, tại Điều 109 Nghị định 08/2022/NĐ-CP được sửa đổi bởi điểm a khoản 2 Điều 2 Nghị định 05/2025/NĐ-CP quy định về việc ban hành, phê duyệt kế hoạch phòng ngừa, ứng phó sự cố môi trường như sau:

Ban hành, phê duyệt kế hoạch phòng ngừa, ứng phó sự cố môi trường

1. Chủ dự án đầu tư, cơ sở có trách nhiệm ban hành và tổ chức thực hiện kế hoạch phòng ngừa, ứng phó sự cố môi trường phù hợp với nội dung phòng ngừa, ứng phó sự cố môi trường trong quyết định phê duyệt kết quả thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường hoặc giấy phép môi trường.

Trường hợp kế hoạch ứng phó sự cố môi trường được lồng ghép, tích hợp và phê duyệt cùng với kế hoạch ứng phó sự cố khác theo quy định tại điểm b khoản 6 Điều 124 Luật Bảo vệ môi trường thì phải bảo đảm có đầy đủ các nội dung theo quy định tại khoản 2 Điều 108 Nghị định này.

2. Ban chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia ban hành kế hoạch ứng phó sự cố môi trường cấp quốc gia; Ban chỉ huy phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn cấp tỉnh ban hành kế hoạch ứng phó sự cố môi trường cấp tỉnh; Ban chỉ huy phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn cấp huyện ban hành kế hoạch ứng phó sự cố môi trường cấp huyện.

Kế hoạch ứng phó sự cố môi trường cấp quốc gia, cấp tỉnh, cấp huyện được xây dựng, ban hành theo chu kỳ 05 năm.

Trường hợp kế hoạch phòng ngừa, ứng phó sự cố môi trường cấp quốc gia, cấp tỉnh, cấp huyện được lồng ghép, tích hợp với kế hoạch phòng thủ dân sự cùng cấp thì kế hoạch phòng thủ dân sự phải bảo đảm có đầy đủ các nội dung theo quy định tại khoản 3 Điều 108 Nghị định này.

Như vậy, những đối tượng sau đây sẽ phải ban hành kế hoạch ứng phó sự cố môi trường:

- Chủ dự án đầu tư, cơ sở

- Ủy ban quốc gia Ứng phó sự cố, thiên tai và Tìm kiếm cứu nạn

- Ban chỉ huy phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn cấp tỉnh

- Ban chỉ huy phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn cấp huyện

Kế hoạch ứng phó sự cố môi trường sẽ bao gồm những nội dung nào?

Theo khoản 2 và khoản 3 Điều 108 Nghị định 08/2022/NĐ-CP thì nội dung kế hoạch ứng phó sự cố môi trường sẽ tùy thuộc vào từng cấp ban hành, cụ thể như sau:

(1) Kế hoạch ứng phó sự cố môi trường cấp cơ sở

Gồm các nội dung sau đây:

- Xác định và đánh giá nguy cơ xảy ra sự cố môi trường trong quá trình hoạt động của cơ sở, các kịch bản đối với từng loại nguy cơ có thể xảy ra sự cố môi trường;

- Phương án phòng ngừa, ứng phó sự cố môi trường bao gồm: công trình, thiết bị và bảo đảm vật tư, dụng cụ, phương tiện cần thiết để ứng phó sự cố môi trường; bố trí lực lượng tại chỗ để bảo đảm sẵn sàng ứng phó với từng kịch bản sự cố môi trường;

- Xây dựng kế hoạch tập huấn, huấn luyện, diễn tập về ứng phó sự cố môi trường cho lực lượng ứng phó sự cố tại chỗ;

- Phương thức thông báo, báo động khi xảy ra sự cố môi trường và huy động nguồn nhân lực, trang thiết bị để ứng phó sự cố môi trường;

- Biện pháp tổ chức ứng phó sự cố môi trường đối với các nội dung quy định tại khoản 3 Điều 125 Luật Bảo vệ môi trường 2020.

(2) Kế hoạch ứng phó sự cố môi trường cấp xã, cấp tỉnh, cấp quốc gia

Gồm các nội dung sau đây:

- Xác định và đánh giá nguy cơ xảy ra sự cố môi trường trên địa bàn; các kịch bản đối với từng loại nguy cơ có thể xảy ra sự cố môi trường; phương án ứng phó đối với các kịch bản sự cố môi trường;

- Phương án bố trí trang thiết bị, vật tư, phương tiện bảo đảm cho hoạt động ứng phó sự cố môi trường theo các mức độ sự cố;

- Phân công lực lượng chuyên trách, lực lượng kiêm nhiệm ứng phó sự cố môi trường; xác định nội dung và tổ chức tập huấn, huấn luyện, diễn tập về ứng phó sự cố môi trường trong chương trình kế hoạch phòng thủ dân sự cùng cấp hằng năm;

- Quy trình tiếp nhận, xử lý thông tin, phương thức thông báo, báo động về sự cố môi trường và cơ chế huy động nguồn nhân lực, trang thiết bị để ứng phó theo mức độ sự cố môi trường;

- Biện pháp tổ chức ứng phó sự cố môi trường đối với các nội dung quy định tại khoản 3 Điều 125 Luật Bảo vệ môi trường 2020.