Hàng xóm xây nhà lấn đất, kiện được không? Cách xử lý theo Luật Đất đai 2024

3,840 lượt xem
11:30 | 02/12/2025
Đây là câu hỏi rất nhiều người thắc mắc khi gặp phải tình huống thực tế: nhà hàng xóm bất ngờ xây dựng, mở rộng công trình sang phần đất của mình. Tuy nhiên, không phải ai cũng biết quy trình pháp lý đúng cách để đòi lại quyền lợi hợp pháp của mình. Vậy khi hàng xóm xây nhà lấn sang đất của bạn, bạn có kiện được không? Thời hiệu khởi kiện là bao lâu? Ai có thẩm quyền giải quyết? Hãy cùng Luật sư Nguyễn Thành Huân giải đáp chi tiết trong bài viết dưới đây.
Nội dung chính
  1. 1. Như thế nào là xây nhà lấn đất?
  2. 2. Khi hàng xóm xây nhà lấn đất, kiện được không?
  3. 3. Thời hiệu khởi kiện tranh chấp đất đai là bao lâu?
  4. 4. Những lưu ý khi xử lý hàng xóm lấn đất

1. Như thế nào là xây nhà lấn đất?

Trường hợp xây nhà lấn đất xảy ra khi một cá nhân/tổ chức xây dựng công trình (như tường rào, nhà ở, mái che...) lấn sang ranh giới đất đã được Nhà nước công nhận cho chủ sở hữu khác.

Ví dụ: Bạn được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) với diện tích 100m², nhưng hàng xóm xây tường chiếm 2m chiều ngang đất của bạn thì hành vi đó được coi là xâm phạm quyền sử dụng đất.

2. Khi hàng xóm xây nhà lấn đất, kiện được không?

Câu trả lời là Có. Nếu có đủ căn cứ chứng minh hàng xóm lấn sang phần đất thuộc quyền sử dụng hợp pháp của bạn, bạn có quyền khởi kiện tại Tòa án để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình.

Tuy nhiên, để đảm bảo quy trình đúng pháp luật, người dân cần tuân thủ các bước xử lý theo trình tự dưới đây.

Bước 1: Xác định ranh giới đất rõ ràng

  • Kiểm tra lại Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ).
  • Đối chiếu với bản đồ địa chính, mốc giới được đo đạc.
  • Có thể thuê đơn vị đo đạc độc lập hoặc yêu cầu UBND xã hỗ trợ xác minh.

Bước 2: Hòa giải tại địa phương (bắt buộc)

  • Theo Điều 235 Luật Đất đai 2024: Tranh chấp đất buộc phải hòa giải tại UBND cấp xã trước khi đưa ra Tòa.
  • Nộp đơn đề nghị hòa giải tại UBND xã/phường nơi có đất tranh chấp.
  • Biên bản hòa giải không thành sẽ là căn cứ pháp lý và là cơ sở để khởi kiện đến Tòa án

Bước 3: Nộp đơn khởi kiện

  • Nếu hòa giải tại UBND cấp xã không thành, bạn có quyền khởi kiện ra Tòa án nhân dân Khu vực nơi bất động sản đang tranh chấp để yêu cầu giải quyết.
  • Hồ sơ bao gồm: Đơn khởi kiện, sổ đỏ, biên bản hòa giải, căn cứ lấn chiếm, xác minh đo đạc,...

3. Thời hiệu khởi kiện tranh chấp đất đai là bao lâu?

Theo quy định tại khoản 3 Điều 155 Bộ luật Dân sự 2015: Không áp dụng thời hiệu với tranh chấp về quyền sử dụng đất (đất bị lấn chiếm, tranh chấp ranh giới,...).

Điều này đồng nghĩa: Bạn có thể khởi kiện tranh chấp đất bất cứ lúc nào, không bị giới hạn thời gian.

4. Những lưu ý khi xử lý hàng xóm lấn đất

Khi phát hiện ra đất của mình bị lấn chiếm trái phép, cần xử lý một cách phù hợp nhằm vừa bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình mà không vi phạm pháp luật. Luật sư Nguyễn Thành Huân khuyến nghị:

  • Cần giữ bình tĩnh, không tự ý phá dỡ công trình lấn đất.
  • Không có hành vi gây gổ, xô xát vì có thể bị xử lý hình sự nếu gây thương tích.
  • Tập hợp đầy đủ tài liệu chứng minh quyền sử dụng đất, chứng cứ vi phạm.
  • Nên có luật sư hỗ trợ để đảm bảo quyền lợi trong quá trình hòa giải và khởi kiện.

Nếu bạn cần hỗ trợ, Luật sư Nguyễn Thành Huân sẽ cùng đội ngũ là những luật sư nhiều năm kinh nghiệm tại Công ty Luật TNHH Luật Sư 11 đồng hành để giải quyết vấn đề nêu vấn đề và bảo vệ tốt nhất quyền lợi hợp pháp của bạn.

Luật sư Nguyễn Thành Huân

Bài viết được tư vấn bởi

Luật sư Nguyễn Thành Huân

Công ty Luật TNHH Luật sư 11

Bài viết này có hữu ích không?

  • - Nội dung nêu trên là phần giải đáp, tư vấn của chúng tôi dành cho khách hàng của THƯ VIỆN PHÁP LUẬT. Nếu quý khách còn vướng mắc, vui lòng gửi về Email [email protected];
  • - Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo;
  • - Điều khoản được áp dụng có thể đã hết hiệu lực tại thời điểm bạn đang đọc;
  • - Mọi ý kiến thắc mắc về bản quyền của bài viết vui lòng liên hệ qua địa chỉ mail [email protected];

Pháp luật về Bất động sản Xem thêm

Pháp luật
Nghị quyết 04/2026/NQ-HĐTP hướng dẫn cơ chế chính sách đặc thù giải quyết vi phạm pháp luật đất đai có nội dung nào?

Nội dung hướng dẫn áp dụng một số quy định về cơ chế, chính sách đặc thù thuộc thẩm quyền của Tòa án khi giải quyết, xét xử vi phạm pháp luật về đất đai quy định tại Nghị quyết 29/2026/QH16 được Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao nêu rõ tại hành Nghị quyết 04/2026/NQ-HĐTP như sau:

Bài viết mới nhất