Thời hiệu thừa kế kể từ ngày cha, mẹ mất là bao lâu? Khi hết thời hiệu thừa kế thì di sản thừa kế sẽ được phân chia như thế nào?

Nguyễn Hoàng Tuấn Kiệt 23,717 lượt xem
15:00 | 28/08/2023
Mẹ tôi chết năm 1979. Cha tôi chết năm 1987. Nhà tôi có hai anh em. Cha mẹ chết mà không để lại di chúc. Sau khi cha tôi mất thì anh em tôi cũng không nói gì đến chuyện chia thừa kế. Sau đó anh trai tôi đi ra nước ngoài và sinh sống đến nay không về (năm 2021). Nhưng hiện giờ anh đã có vợ và vợ anh cũng để ý đến phần di sản của cha mẹ tôi. Cho tôi hỏi trường hợp này thì sẽ áp dụng quy định pháp luật nào để tôi nhận thừa kế? Anh tôi đã đi ra nước ngoài 35 năm thì có được quyền đòi chia thừa kế nữa không? cảm ơn! - Câu hỏi của chị Trúc Anh đến từ Thành phố Hồ Chí Minh.
Nội dung chính
  1. Thời hiệu thừa kế kể từ ngày cha, mẹ mất là bao lâu?
  2. Khi hết thời hiệu thừa kế thì di sản thừa kế sẽ được phân chia như thế nào?
  3. Trường hợp nào thì không áp dụng thời hiệu khởi kiện về quyền thừa kế?

Thời hiệu thừa kế kể từ ngày cha, mẹ mất là bao lâu?

Thời hiệu thừa kế

Thời hiệu thừa kế (Hình từ Internet)

Theo Điều 623 Bộ Luật Dân sự 2015 quy định về thời hiệu thừa kế như sau:

Thời hiệu thừa kế
1. Thời hiệu để người thừa kế yêu cầu chia di sản là 30 năm đối với bất động sản, 10 năm đối với động sản, kể từ thời điểm mở thừa kế. Hết thời hạn này thì di sản thuộc về người thừa kế đang quản lý di sản đó. Trường hợp không có người thừa kế đang quản lý di sản thì di sản được giải quyết như sau:
a) Di sản thuộc quyền sở hữu của người đang chiếm hữu theo quy định tại Điều 236 của Bộ luật này;
b) Di sản thuộc về Nhà nước, nếu không có người chiếm hữu quy định tại điểm a khoản này.

Như vậy, thời hiệu để người thừa kế yêu cầu chia di sản là 30 năm đối với bất động sản và 10 năm đối với động sản, kể từ thời điểm mở thừa kế.

Theo đó, căn cứ theo quy định tại Điều 611 Bộ luật Dân sự 2015, thì thời điểm mở thừa kế là thời điểm người có tài sản chết. Trường hợp Tòa án tuyên bố một người là đã chết thì thời điểm mở thừa kế là ngày theo sự xác định của Tòa án tuyên bố.

Khi hết thời hiệu thừa kế thì di sản thừa kế sẽ được phân chia như thế nào?

Theo như quy định tại Điều 623 Bộ luật Dân sự 2015 về thời hiệu thừa kế nêu trên thì di sản thừa kế sẽ được chia như sau:

Vì cha chị đã mất năm 1987, vậy nếu di sản là bất động sản (nhà, đất ... ) thì đến thời điểm hiện tại đã hết thời hiệu thừa kế (đã 35 năm rồi). Do đó, nếu chị đang quản lý di sản thì di sản thuộc về chị, không ai có quyền đòi chia. Còn nếu di sản đang được người khác quản lý thì chị cũng không còn quyền được đòi chia di sản nữa.

Bên cạnh đó, do đã hết thời hiệu thừa kế, nên trường hợp này thì anh trai bạn do đã đi nước ngoài quá lâu (34 năm) nên cũng không còn quyền khởi kiện yêu cầu chia di sản thừa kế, xác nhận quyền thừa kế của mình hoặc bác bỏ quyền thừa kế của người khác.

Trường hợp nào thì không áp dụng thời hiệu khởi kiện về quyền thừa kế?

Căn cứ vào quy định tại tiểu mục 2.4 mục 2 phần I Nghị quyết 02/2004/NQ-HĐTP như sau:

Không áp dụng thời hiệu khởi kiện về quyền thừa kế
a) Trường hợp trong thời hạn mười năm, kể từ thời điểm mở thừa kế mà các đồng thừa kế không có tranh chấp về quyền thừa kế và có văn bản cùng xác nhận là đồng thừa kế hoặc sau khi kết thúc thời hạn mười năm mà các đồng thừa kế không có tranh chấp về hàng thừa kế và đều thừa nhận di sản do người chết để lại chưa chia thì di sản đó chuyển thành tài sản chung của các thừa kế. Khi có tranh chấp và yêu cầu Toà án giải quyết thì không áp dụng thời hiệu khởi kiện về quyền thừa kế, mà áp dụng các quy định của pháp luật về chia tài sản chung để giải quyết và cần phân biệt như sau:
a.1) Trường hợp có di chúc mà các đồng thừa kế không có tranh chấp và thoả thuận việc chia tài sản sẽ được thực hiện theo di chúc khi có nhu cầu chia tài sản, thì việc chia tài sản chung đó được thực hiện theo di chúc.
a.2) Trường hợp không có di chúc mà các đồng thừa kế thảo thuận về phần mỗi người được hưởng khi có nhu cầu chia tài sản, thì việc chia tài sản chung đó được thực hiện theo thoả thuận của họ.
a.3) Trường hợp không có di chúc và các đồng thừa kế không có thoả thuận về phần mỗi người được hưởng khi có nhu cầu chia tài sản, thì việc chia tài sản chung đó được thực hiện theo quy định của pháp luật về chia tài sản chung.
b) Trường hợp người chết để lại di sản cho các thừa kế nhưng các thừa kế không trực tiếp quản lý, sử dụng mà di sản đó đang do người khác chiếm hữu bất hợp pháp hoặc thuê, mượn, quản lý theo Ủy quyền... thì các thừa kế có quyền khởi kiện người khác đó để đòi lại di sản.

Như vậy, trường hợp không áp dụng thời hiệu thừa kế được quy định như trên để chị tham khảo thêm.

Bài viết này có hữu ích không?

  • - Nội dung nêu trên là phần giải đáp, tư vấn của chúng tôi dành cho khách hàng của THƯ VIỆN PHÁP LUẬT. Nếu quý khách còn vướng mắc, vui lòng gửi về Email [email protected];
  • - Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo;
  • - Điều khoản được áp dụng có thể đã hết hiệu lực tại thời điểm bạn đang đọc;
  • - Mọi ý kiến thắc mắc về bản quyền của bài viết vui lòng liên hệ qua địa chỉ mail [email protected];

Pháp luật về Quyền dân sự Xem thêm

Pháp luật
Hướng dẫn cách điền mẫu đơn yêu cầu tuyên bố một người mất tích mới nhất? Điều đơn yêu cầu tuyên bố một người mất tích như thế nào?

Để yêu cầu tuyên bố một người mất tích, thì người có quyền, lợi ích liên quan cần nộp hồ sơ đến Tòa án có thẩm quyền để được giải quyết. Sau đây là hướng dẫn cách điền mẫu đơn yêu cầu tuyên bố một người mất tích.

Bài viết mới nhất

Pháp luật
Thế nào là tình trạng khẩn cấp theo Luật Tình trạng khẩn cấp 2025? Tình trạng khẩn cấp bao gồm những tình trạng nào?

Tình trạng khẩn cấp là trạng thái xã hội được cấp có thẩm quyền ban bố, công bố tình trạng khẩn cấp tại một hay nhiều địa phương hoặc trên phạm vi cả nước khi có thảm họa hoặc nguy cơ xảy ra thảm họa do đe dọa nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe con người, tài sản của Nhà nước, cơ quan, tổ chức và cá nhân hoặc có tình hình do đe dọa nghiêm trọng đến quốc phòng, an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội