Giá thành sản phẩm là gì? Hàng hóa sản xuất trong nước được tính giá thành như thế nào?
Giá thành sản phẩm là toàn bộ chi phí mà doanh nghiệp phải bỏ ra để sản xuất và tiêu thụ một đơn vị sản phẩm trong một chu kỳ sản xuất – kinh doanh nhất định. Đây là chỉ tiêu kinh tế quan trọng, phản ánh mức độ tốn kém về tài chính để tạo ra sản phẩm, đồng thời là cơ sở để doanh nghiệp xác định giá bán, tính toán lợi nhuận và đưa ra các quyết định quản lý.
Giá thành sản phẩm bao gồm ba yếu tố cơ bản:
+ Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp (như nguyên liệu chính, vật tư phụ);
+ Chi phí nhân công trực tiếp (tiền lương, phụ cấp cho công nhân sản xuất);
+ Chi phí sản xuất chung (bao gồm chi phí điện, khấu hao tài sản, chi phí quản lý phân xưởng…).
Lưu ý:
+ Giá thành sản phẩm khác với giá bán (giá bán = giá thành + lợi nhuận kỳ vọng).
+ Trong kế toán, giá thành sản phẩm thường được tính sau khi hoàn tất quá trình sản xuất.
Căn cứ theo khoản 2 Điều 8 Thông tư 45/2024/TT-BTC quy định về giá hàng hóa, dịch vụ sản xuất trong nước.
Ký hiệu | Nội dung | Cách tính |
A | Sản lượng tính giá hàng hóa, dịch vụ | |
B | Giá thành sản xuất hàng hóa, dịch vụ | B=1+2+3+4+5 |
1 | Chi phí vật tư trực tiếp | |
2 | Chi phí nhân công trực tiếp | |
3 | Chi phí khấu hao tài sản cố định trực tiếp | |
4 | Chi phí sản xuất chung | |
5 | Chi phí hợp lý, hợp lệ khác (nếu có) theo quy định phục vụ sản xuất (chưa tính ở trên) | |
C | Chi phí bán hàng (nếu có) | |
D | Chi phí quản lý (nếu có) | |
Đ | Chi phí tài chính (nếu có) | |
E | Tổng chi phí sản xuất, kinh doanh | E=B+C+D+Đ |
G | Giá thành một (01) đơn vị hàng hóa, dịch vụ | G=E/A |
Theo đó, đối với một hàng hóa sản xuất trong nước, giá thành được tính là tổng chi phí vật tư trực tiếp, chi phí công nhân trực tiếp, chi phí khấu hao tài sản cố định trực tiếp, chi phí sản xuất chung, chi phí khác (nếu có).

Giá thành sản phẩm là gì? Hàng hóa sản xuất trong nước thì chi phí nhân công trực tiếp bao gồm những khoản nào? (Hình từ Internet)
Hàng hóa sản xuất trong nước thì chi phí nhân công trực tiếp bao gồm những khoản nào?
Căn cứ theo điểm a khoản 2 Điều 9 Thông tư 45/2024/TT-BTC quy định về giá thành sản xuất hàng hóa, dịch vụ sản xuất trong nước như sau:
Giá thành sản xuất hàng hóa, dịch vụ sản xuất trong nước
...
Giá các loại vật tư, thuê gia công chế biến, vận chuyển, bảo quản, thu mua và các khoản chi phí khác (nếu có) phải được ghi trên hóa đơn, chứng từ theo quy định của pháp luật.
2. Chi phí nhân công trực tiếp
a) Chi phí nhân công trực tiếp gồm các khoản tiền phải trả cho người lao động trực tiếp sản xuất như chi phí tiền lương, chi phí tiền công và các khoản phụ cấp có tính chất lương, trích bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, kinh phí công đoàn của nhân công trực tiếp sản xuất theo quy định của Bộ luật Lao động, chế độ, chính sách của Nhà nước và pháp luật có liên quan;
b) Chi phí tiền lương xác định như sau:
Chi phí tiền lương = Định mức lao động x Đơn giá tiền lương
Định mức lao động xác định trên cơ sở định mức kinh tế - kỹ thuật do cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành.
Đơn giá tiền lương thực hiện theo quy định pháp luật về tiền lương và pháp luật có liên quan;
c) Chi phí tiền công xác định trên cơ sở định mức kinh tế - kỹ thuật, hợp đồng lao động, thoả ước lao động tập thể, thoả thuận hợp pháp khác theo quy định pháp luật về lao động, pháp luật có liên quan, quy chế chi tiêu nội bộ đối với đơn vị phải ban hành quy chế chi tiêu nội bộ.
3. Chi phí khấu hao tài sản cố định trực tiếp
Chi phí khấu hao tài sản cố định thực hiện theo quy định của Bộ Tài chính về chế độ quản lý, sử dụng và trích khấu hao tài sản cố định.
Trường hợp chi phí khấu hao tài sản cố định trực tiếp phục vụ sản xuất, kinh doanh đã tính trong chi phí sản xuất chung thì không tính tại khoản này.
...
Theo đó, sản xuất hàng hóa trong nước thì chi phí nhân công trực tiếp bao gồm những khoản sau đây:
+ Khoản tiền phải trả cho người lao động trực tiếp sản xuất như chi phí tiền lương, chi phí tiền công;
+ Các khoản phụ cấp có tính chất lương, trích bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, kinh phí công đoàn của nhân công trực tiếp sản xuất theo quy định.
Hàng hóa lưu thông trên thị trường có thể dùng phương pháp xác định mức lợi nhuận nào?
Căn cứ theo điểm a khoản 2 Điều 11 Thông tư 45/2024/TT-BTC quy định về lợi nhuận như sau:
Lợi nhuận
...
2. Phương pháp xác định mức lợi nhuận
a) Đối với hàng hóa, dịch vụ có lưu thông trên thị trường hoặc có những hàng hóa, dịch vụ tương tự được sản xuất và lưu thông trên thị trường: mức lợi nhuận tối đa hoặc tỷ suất lợi nhuận tối đa được xác định trên cơ sở báo cáo tài chính đã được kiểm toán gần nhất hoặc quyết toán gần nhất với thời điểm xác định giá của đơn vị sản xuất kinh doanh hàng hóa, dịch vụ tương tự hoặc trên cơ sở tham khảo số liệu của ngành hoặc số liệu thực tế các năm trước liền kề của đơn vị;
b) Đối với hàng hóa, dịch vụ do Nhà nước đặt hàng hoặc giao nhiệm vụ mà chưa có lưu thông trên thị trường hoặc chưa có những hàng hóa, dịch vụ tương tự được sản xuất và lưu thông trên thị trường: mức lợi nhuận sau khi nộp thuế thu nhập doanh nghiệp đảm bảo không vượt mức trích lập hai (02) quỹ phúc lợi và quỹ khen thưởng theo quy định của pháp luật; hoặc mức lợi nhuận tối đa hoặc tỷ suất lợi nhuận tối đa được xác định trên cơ sở báo cáo tài chính của đơn vị đã được kiểm toán gần nhất hoặc quyết toán gần nhất với thời điểm xác định giá đối với hàng hóa, dịch vụ khác mà đơn vị đã và đang sản xuất, kinh doanh;
...
Theo đó, đối với hàng hóa lưu thông trên thị trường có thể dùng phương pháp xác định mức lợi nhuận dựa trên cơ sở báo cáo tài chính đã được kiểm toán gần nhất hoặc quyết toán gần nhất với thời điểm xác định giá của đơn vị sản xuất kinh doanh hàng hóa, dịch vụ tương tự hoặc trên cơ sở tham khảo số liệu của ngành hoặc số liệu thực tế các năm trước liền kề của đơn vị.
Bài viết này có hữu ích không?
- - Nội dung nêu trên là phần giải đáp, tư vấn của chúng tôi dành cho khách hàng của THƯ VIỆN PHÁP LUẬT. Nếu quý khách còn vướng mắc, vui lòng gửi về Email [email protected];
- - Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo;
- - Điều khoản được áp dụng có thể đã hết hiệu lực tại thời điểm bạn đang đọc;
- - Mọi ý kiến thắc mắc về bản quyền của bài viết vui lòng liên hệ qua địa chỉ mail [email protected];