Thực hiện giao dịch trên sàn giao dịch các bon trong nước quy định ra sao? Quy định về thanh toán giao dịch các bon như thế nào?

Thực hiện giao dịch trên sàn giao dịch các bon trong nước quy định ra sao?

Căn cứ theo quy định tại Điều 14 Nghị định 29/2026/NĐ-CP có quy định cụ thể về giao dịch trên sàn giao dịch các bon trong nước như sau:

- Chủ thể tham gia giao dịch chỉ được sử dụng 01 tài khoản giao dịch chứng khoán theo pháp luật chứng khoán tại thành viên giao dịch các bon để giao dịch hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ các bon theo nguyên tắc tách bạch, riêng biệt hoạt động giao dịch hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ các bon với các hoạt động giao dịch khác. Thành viên giao dịch các bon phải tách biệt các giao dịch hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ các bon, theo dõi riêng, hạch toán riêng, không được bù trừ chéo hoặc vay mượn tài sản với các hoạt động giao dịch khác. Tài khoản giao dịch phải hiển thị tách biệt giữa cấu phần giao dịch các bon với cấu phần giao dịch chứng khoán ngay từ khi đăng nhập vào tài khoản giao dịch của người dùng.

- Các chủ thể tham gia giao dịch phải có đủ tiền khi đặt lệnh mua, đủ hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ các bon khi đặt lệnh bán.

- Thành viên giao dịch các bon có trách nhiệm theo dõi số dư hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ các bon, số dư tiền, kiểm tra tính đầy đủ và chính xác của các thông tin đặt lệnh.

- Thành viên giao dịch các bon thông báo kết quả giao dịch cho chủ thể tham gia giao dịch ngay sau khi giao dịch được thực hiện theo hình thức đã thỏa thuận. Thành viên giao dịch các bon phải gửi sao kê hàng tháng tài khoản tiền, tài khoản lưu ký hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ các bon cho chủ thể tham gia giao dịch hoặc khi có yêu cầu của chủ thể tham gia giao dịch.

- Sau khi giao dịch hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ các bon được xác lập, Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội có trách nhiệm cung cấp kết quả giao dịch cho Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam để thanh toán giao dịch.

Thực hiện giao dịch trên sàn giao dịch các bon trong nước quy định ra sao? Quy định về thanh toán giao dịch các bon như thế nào? (Hình từ Internet)

Quy định về thanh toán giao dịch các bon cụ thể như thế nào?

Căn cứ theo quy định tại Điều 15 Nghị định 29/2026/NĐ-CP có quy định cụ thể về thanh toán giao dịch các bon như sau:

- Các giao dịch trên hệ thống giao dịch các-bon được thanh toán qua hệ thống lưu ký và thanh toán giao dịch các-bon trong cùng ngày giao dịch theo phương thức thanh toán tức thời theo từng giao dịch, không áp dụng theo cơ chế đối tác bù trừ trung tâm.

- Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam thực hiện thanh toán giao dịch hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ các-bon căn cứ vào kết quả giao dịch do Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội cung cấp.

- Việc thanh toán tiền giao dịch hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ các-bon được thực hiện trên hệ thống tài khoản thanh toán của ngân hàng thanh toán trên cơ sở nghĩa vụ thanh toán do Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam xác định và ủy quyền của thành viên lưu ký các-bon cho ngân hàng thanh toán thực hiện thanh toán tiền giao dịch hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ các-bon.

- Việc thanh toán hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ các-bon được thực hiện trên hệ thống lưu ký và thanh toán giao dịch các-bon theo nguyên tắc chuyển khoản hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ các-bon giữa các tài khoản của chủ thể tham gia giao dịch đồng thời với thanh toán tiền tại ngân hàng thanh toán.

- Thành viên lưu ký các-bon có trách nhiệm phân bổ tiền và hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ các-bon đến tài khoản của chủ thể tham gia giao dịch, đồng thời thông báo cho Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam kết quả phân bổ.

- Thành viên lưu ký các-bon phải kết nối hệ thống, mở tài khoản tiền gửi đứng tên thành viên lưu ký các-bon tại ngân hàng thanh toán, đảm bảo thực hiện theo quy trình nộp, rút, chuyển khoản, so khớp số dư tiền thanh toán giao dịch hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ các-bon.

- Ngân hàng thanh toán có trách nhiệm quản lý thông tin chi tiết số dư tiền gửi thanh toán giao dịch hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ các-bon của chủ thể tham gia giao dịch theo thông tin do thành viên lưu ký các-bon cung cấp để đảm bảo thanh toán đúng giao dịch của chủ thể đó.

6 nguyên tắc giao dịch trên sàn giao dịch các bon trong nước được quy định như thế nào?

Căn cứ theo quy định tại Điều 4 Nghị định 29/2026/NĐ-CP có quy định cụ thể về 6 nguyên tắc giao dịch trên sàn giao dịch các bon trong nước bao gồm:

(1) Công bằng, công khai, minh bạch.

(2) Bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các chủ thể tham gia sàn giao dịch các-bon trong nước.

(3) Các chủ thể tham gia giao dịch trên sàn giao dịch các-bon trong nước có trách nhiệm tìm hiểu quy định pháp luật, thông tin về hàng hóa và tự chịu trách nhiệm đối với quyết định mua, bán của mình.

(4) Hoạt động trao đổi hạn ngạch phát thải khí nhà kính chỉ được phép thực hiện trên hệ thống giao dịch các-bon, ngoại trừ các trường hợp chuyển quyền sở hữu hạn ngạch phát thải khí nhà kính theo quy định tại khoản 2 Điều 12 Nghị định 29/2026/NĐ-CP.

(5) Các chủ thể tham gia giao dịch trên sàn giao dịch các-bon trong nước thực hiện hành vi cấu kết, lôi kéo người khác mua, bán hoặc sử dụng các phương pháp giao dịch khác hoặc kết hợp tung tin đồn sai sự thật, cung cấp thông tin sai lệch để thao túng giá hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ các-bon trên sàn giao dịch các-bon trong nước hoặc lợi dụng sự cố, lỗ hổng trong hệ thống công nghệ thông tin để chiếm đoạt hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ các-bon và các hành vi vi phạm khác liên quan đến sàn giao dịch các-bon trong nước thì tùy theo tính chất, mức độ vi phạm mà bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự; nếu gây thiệt hại thì phải bồi thường theo quy định của pháp luật.

Mức phạt, hình thức xử phạt và thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính đối với các hành vi nói trên thực hiện theo quy định của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường.

(6) Tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm quy định pháp luật về các hoạt động liên quan đến sàn giao dịch các-bon trong nước theo quy định tại Nghị định này, tùy theo tính chất, mức độ vi phạm, bị xử lý theo quy định pháp luật hình sự hoặc xử phạt vi phạm hành chính, nếu gây thiệt hại thì phải bồi thường theo quy định của pháp luật.

Các hành vi vi phạm hành chính cụ thể liên quan đến sàn giao dịch các-bon trong nước, mức phạt, hình thức xử phạt và thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính thực hiện theo quy định của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường.