Văn phòng đăng ký đất đai có giải thể không, có sáp nhập không? Kết thúc Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai theo phương án nào tối ưu (Kiến nghị)?

Văn phòng đăng ký đất đai có giải thể không, có sáp nhập không?

Nóng: Toàn văn Luật Đầu tư 2025 mới nhất Luật số 143/2025/QH15

Mới nhất: Thông tin về nhân sự và nhiệm kỳ của Trưởng thôn, Tổ trưởng Tổ dân phố 2025

Giải đáp về "Văn phòng đăng ký đất đai có giải thể không, có sáp nhập không?" như sau:

Trước đó tại Tờ trình 70-TTr/ĐU năm 2025 TẢI VỀ về tình hình hệ thống Văn phòng đăng ký đất đai ở địa phương và định hướng, giải pháp kiện toàn theo chính quyền 2 cấp đề xuất phương án tổ chức sắp xếp lại Văn phòng đăng ký đất đai trên 02 phương diện sau:

(1) Về hoạt động của Văn phòng đăng ký đất đai trực thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường.

Tiếp tục duy trì hoạt động của Văn phòng đăng ký đất đai trực thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường để thống nhất thực hiện nhiệm vụ xây dựng, cập nhật, quản lý, vận hành cơ sở dữ liệu đất đai tập trung, kết nối, chia sẻ đa ngành, đa lĩnh vực; thực hiện dịch vụ công về đất đai và hỗ trợ công tác quản lý nhà nước về đất đai thuộc thẩm quyền giải quyết của cấp tỉnh; bổ sung một số nhiệm vụ để bảo đảm kết nối, phân quyền sử dụng cơ sở dữ liệu đất đai với cấp xã và phù hợp với mô hình chính quyền 02 cấp.

(2) Chuyển giao thẩm quyền và chức năng, nhiệm vụ của Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai theo quy định của pháp luật hiện hành về cấp xã.

Kết thúc hoạt động của các Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai trực thuộc, chuyển giao thẩm quyền và chức năng, nhiệm vụ của Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai theo quy định của pháp luật hiện hành về cấp xã. Để đảm bảo UBND cấp xã chủ động và chịu trách nhiệm hoàn toàn trong quy trình quân lý đất đai đã được phân cấp.

Thảo luận về KTXH: Đại biểu Quốc hội kiến nghị Chính phủ và các bộ, ngành sớm rà soát ban hành chính sách chuyển giao Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai về xã quản lý, đặt dưới sự chỉ đạo của Ủy ban nhân dân cấp xã.

=> Như vậy:

- Theo Tờ trình 70-TTr/ĐU năm 2025 không giải thể Văn phòng đăng ký đất đai của 34 tỉnh, thành => Tiếp tục duy trì hoạt động của Văn phòng đăng ký đất đai trực thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường để thống nhất thực hiện nhiệm vụ:

(i) Xây dựng, cập nhật, quản lý, vận hành cơ sở dữ liệu đất đai tập trung, kết nối, chia sẻ đa ngành, đa lĩnh vực;

(ii) Thực hiện dịch vụ công về đất đai và hỗ trợ công tác quản lý nhà nước về đất đai thuộc thẩm quyền giải quyết của cấp tỉnh;

Ngoài ra, bổ sung một số nhiệm vụ để bảo đảm kết nối, phân quyền sử dụng cơ sở dữ liệu đất đai với cấp xã và phù hợp với mô hình chính quyền 02 cấp.

- Theo Tờ trình 70-TTr/ĐU năm 2025 và Đại biểu Quốc hội kiến nghị chuyển chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai về xã (Đề xuất) nhằm mục đích:

++ Mục đích và ý nghĩa của việc chuyển giao:

Quan điểm, định hướng

Bảo đảm nguyên tắc một cấp, một đầu mối có trách nhiệm giải quyết thủ tục hành chính về đất đai cho các đối tượng thuộc thẩm quyền theo quy định của pháp luật;

Bảo đảm tinh gọn, ổn định, thống nhất, hiệu lực, hiệu quả; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ hiện đại trong quản lý đất đai; giảm đầu mối, giảm trung gian, gắn với cải cách hành chính, cắt giảm chi phí tuân thủ; giảm phiền hà, tiêu cực cho người dân, doanh nghiệp;

Nguyên tắc, mục tiêu

Phải đảm bảo sự vận hành thông suốt công tác quản lý nhà nước về đất đai thuộc thẩm quyền của cấp xã và giải quyết thủ tục hành chính của người dân, doanh nghiệp;

Chuyển giao nhân lực, chức năng, nhiệm vụ, trang thiết bị của Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai về trực thuộc quản lý của Ủy ban nhân dân cấp xã, nhằm củng cố mô hình chính quyền địa phương 02 cấp và thúc đẩy việc phân cấp, phân quyền triệt để trong lĩnh vực đất đai;

Thiết lập, duy trì và vận hành hệ thống thông tin đất đai bảo đảm quản lý, vận hành, kết nối và chia sẻ thông tin tập trung, thống nhất từ Trung ương đến cấp xã làm nền tảng để quân lý đất đai và cung cấp dịch vụ cho người dân, doanh nghiệp trên môi trường điện tử

++ Đại biểu Quốc hội cho rằng:

Nêu một vấn đề về thủ tục hành chính về đất đai, đại biểu cho rằng: Đây là việc người dân quan tâm và qua tiếp xúc cử tri cho thấy là phiền hà nhất.

Theo đại biểu, thực tế, tại nhiều địa phương, người dân vẫn phải đi xa, đi lại nhiều lần, qua nhiều khâu trung gian để làm thủ tục về đất đai. Nguyên nhân thì có nhiều, trong đó có nguyên nhân do hệ thống chi nhánh, văn phòng đăng ký đất đai vẫn thuộc cấp tỉnh quản lý.

Đại biểu cho rằng, điều này không phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp hiện nay và đi ngược lại mục tiêu phân quyền, phân cấp thực chất như chúng ta đã mong muốn.

Để tiếp tục phát huy những kết quả đạt được, khắc phục những tồn tại, khó khăn, hạn chế, đại biểu Nguyễn Hữu Thông kiến nghị Chính phủ và các bộ, ngành sớm rà soát ban hành chính sách chuyển giao chi nhánh văn phòng đăng ký đất đai cho cấp xã quản lý, đặt dưới sự chỉ đạo của Ủy ban nhân dân cấp xã, đồng thời có hướng dẫn cụ thể về nhân sự, cơ chế tài chính, cơ sở vật chất và quy trình nghiệp vụ.

Theo đại biểu, đây là việc làm thiết thực giúp rút ngắn thời gian, giảm chi phí, nâng cao hiệu quả phục vụ nhân dân và tăng cường trách nhiệm của chính quyền cơ sở.

Văn phòng đăng ký đất đai có giải thể không, có sáp nhập không? Kết thúc Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai theo phương án nào tối ưu (Kiến nghị)? (Hình từ Internet)

Kết thúc Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai theo phương án nào tối ưu (Kiến nghị)?

Căn cứ theo tiểu mục 4.1 Mục 4 Phần II Tờ trình 70-TTr/ĐU năm 2025 nêu rõ sắp xếp Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai theo phương án 2 được Đảng ủy Cục Quản lý đất đai đánh giá phương án 2 là lựa chọn phù hợp, có tính khả thi cao, đáp ứng yêu cầu của Chính phủ về tỉnh gọn tổ chức, đấy mạnh phân cấp, phân quyền cho chính quyền cơ sở, với các lý do sau:

- Bảo đảm nguyên tắc “một cấp, một cơ quan” thống nhất thực hiện nhiệm vụ đăng ký đất đai: Việc chuyển giao toàn bộ chức năng, nhiệm vụ của Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai cho cơ quan có chức năng quản lý đất đai cấp xã giúp hợp nhất đầu mối, tránh tình trạng cùng cấp có hai cơ quan thực hiện nhiệm vụ tương tự, khắc phục xung đột thẩm quyền, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp.

- Phù hợp với định hướng tinh gọn bộ máy và cải cách hành chính: Phương án 2 giảm đầu mối trung gian, hạn chế tầng nấc trung gian hành chính, đồng thời tăng cường tính chủ động, trách nhiệm của Ủy ban nhân dân cấp xã trong quản lý đất đai theo thẩm quyền được phân cấp. Mô hình này cũng tạo điều kiện đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ trong giải quyết thủ tục hành chính về đất đai.

- Đảm bảo hiệu quả quản lý nhà nước và tính linh hoạt trong tổ chức thực hiện: Cho phép bố trí, điều động, viên chức, hợp đồng lao động để đáp ứng yêu cầu thực tế của từng địa phương, bảo đảm không bị gián đoạn nhiệm vụ chuyên môn. Việc bổ sung chức năng, nhiệm vụ dịch vụ công tại cơ quan chuyên môn cấp xã hoàn toàn có thể được hướng dẫn, điều chỉnh thông qua cơ chế tài chính và quy định nội bộ.

PA2:

- Chuyển giao thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận, xác nhận thay đổi trên Giấy chứng nhận đối với trường hợp đăng ký biến động thuộc thẩm quyền của Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai cho Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã. Căn cứ vào điều kiện thực tế của từng địa phương, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã được ủy quyền cho cơ quan có chức năng quản lý đất đai cấp xã thực hiện thẩm quyền này;

- Chuyển chức năng, nhiệm vụ của Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai cho cơ quan có chức năng quản lý đất đai cấp xã (Phòng Kinh tế Phòng Kinh tế - Hạ tầng) để thống nhất một cơ quan duy nhất có trách nhiệm giải quyết thủ tục về đất đai cho người dân và doanh nghiệp. Căn cứ vào quy mô dân số, quy mô nền kinh tế của từng cấp xã, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định bố trí tối thiểu từ 02 cán bộ của Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai về cơ quan có chức năng quản lý đất đai cấp xã.

Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, căn cứ vào điều kiện thực tế của từng địa phương cho phép cơ quan có chức năng quản lý đất đai cấp xã được ký kết hợp đồng lao động để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ.

Ưu điểm: Thống nhất và bảo đảm nguyên tắc một cấp, một cơ quan duy nhất duy nhất có trách nhiệm giải quyết thủ tục về đất đai cho người dân và doanh nghiệp cho các đối tượng thuộc thẩm quyền giải quyết của cấp xã theo quy định của pháp luật;

Bảo đảm tỉnh gọn, giảm đầu mối; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ hiện đại trong quản lý đất đai gắn với cải cách hành chính, cắt giảm chi phí tuân thủ; giảm phiền hà, tiêu cực cho người dân, doanh nghiệp.

Nhược điểm: Cơ quan có chức năng quản lý đất đai cấp xã (Phòng Kinh tế Phòng Kinh tế - Hạ tầng) là cơ quan chuyên môn giúp Ủy ban nhân dân cấp xã thực hiện chức năng, quản lý nhà nước cho một số lĩnh vực; do đó, việc bồ sung chức năng thực hiện một số nhiệm vụ dịch vụ công sẽ có khó khăn về cơ chế hoạt động, cơ chế tài chính; đặc biệt là việc tiếp nhận cán bộ là viên chức, ký kết hợp đồng lao đồng từ nguồn nhân sự của Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai.

Một số quy trình, nghiệp vụ kỹ thuật phải thực hiện theo Tổ/ Nhóm như: trích đo địa chính thửa đất khi người sử dụng đất thực hiện các quyền theo quy định có thể phải thuê dịch vụ để thực hiện.

Văn phòng đăng ký đất đai có giải thể không, có sáp nhập không? Kết thúc Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai theo phương án nào tốt ưu (Kiến nghị)?

Giải pháp thực hiện việc sắp xếp Văn phòng đăng ký đất đai là gì?

Căn cứ theo tiểu mục 4.2 Mục 4 Phần II Tờ trình 70-TTr/ĐU năm 2025 nêu ra các giải pháp thực hiện việc sắp xếp Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai như sau:

- Về hoàn thiện thể chế, chính sách: Sửa đổi, bổ sung các quy định đề: (1) Quy định rõ thẩm quyền đăng ký biến động, cấp và xác nhận thay đổi Giấy chứng nhận thuộc Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã; (ii) Cho phép Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã ủy quyền bằng văn bản cho cơ quan chuyên môn (Phòng Kinh tế, Phòng Kinh tế - Hạ tầng hoặc bộ phận tài nguyên và môi trường cấp xã) thực hiện thẩm quyền phù hợp với năng lực triển khai và tình hình thực tế của từng địa phương.

- Về tổ chức bộ máy và nhân sự: Giao Bộ Nội vụ chủ trì, phối hợp Bộ Nông nghiệp và Môi trường hướng dẫn việc chuyển giao, bố trí, sắp xếp nhân sự từ các Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai về cơ quan chuyên môn cấp xã, bảo đảm ổn định, không gián đoạn nhiệm vụ. Cho phép ký hợp đồng lao động chuyên môn để bổ sung nhân lực cho địa phương có khối lượng công việc lớn, trên cơ sở vị trí việc làm được phê duyệt.

- Về cơ chế tài chính: Giao Bộ Tài chính chủ trì hướng dẫn cơ chế tài chính đặc thù cho cơ quan thực hiện đăng ký đất đai cấp xã, bao gồm:

+ Nguồn thu, quản lý và sử dụng phí, lệ phí đăng ký đất đai;

+ Cơ chế tự chủ chỉ thường xuyên, chỉ nghiệp vụ chuyên môn;

+ Cơ chế trích một phần nguồn thu để trả lương hợp đồng lao động, đầu tư trang thiết bị, hạ tầng công nghệ thông tin và đào tạo nhân lực phục vụ chuyển đổi số;

+ Cân đối, bố trí nguồn kinh phí hỗ trợ các địa phương trong giai đoạn chuyển tiếp.

- Về trách nhiệm của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh:

+ Tổ chức phương án sắp xếp, chuyển giao nhiệm vụ, nhân sự và tài sản của các Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai;

+ Phê duyệt phương án bố trí nhân sự, biên chế cho cấp xã theo quy mô dân số và khối lượng công việc;

+ Chỉ đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường hướng dẫn nghiệp vụ, kiểm tra, giám sát và bảo đảm sự thống nhất dữ liệu đất đai toàn tỉnh.

- Về trách nhiệm của Bộ Nông nghiệp và Môi trường: Hướng dẫn vận hành, kết nối, chia sẻ dữ liệu đất đai với Hệ thống thông tin đất đai quốc gia.