Cho vay của ngân sách trung ương cho chính phủ nước ngoài là gì? Việc cho vay này được thực hiện theo nguyên tắc gì?

Cho vay của ngân sách trung ương cho chính phủ nước ngoài là gì?

Cho vay của ngân sách trung ương cho chính phủ nước ngoài được hiểu là việc Chính phủ Việt Nam sử dụng nguồn ngân sách trung ương để thực hiện việc cho vay đối với chính phủ nước ngoài trên cơ sở chủ trương và sự chấp thuận của cấp có thẩm quyền, nhằm thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội hoặc để giải quyết các nhu cầu cấp bách của quốc gia nhận vốn vay theo quy định.

Căn cứ theo quy định tại khoản 1 Điều 3 Nghị định 118/2026/NĐ-CP có định nghĩa cụ thể về việc cho vay của ngân sách trung ương cho chính phủ nước ngoài hiện nay như sau:

Giải thích từ ngữ

Trong Nghị định này, các từ ngữ dưới đây được hiểu như sau:

1. “Cho vay của ngân sách trung ương cho chính phủ nước ngoài” là việc Chính phủ Việt Nam sử dụng nguồn ngân sách trung ương để cho vay chính phủ nước ngoài theo chủ trương và sự chấp thuận của cấp có thẩm quyền nhằm thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội hoặc để giải quyết nhu cầu cấp bách của nước nhận vốn vay.

2. “Bên cho vay” là Chính phủ Việt Nam được đại diện bởi Bộ Tài chính.

3. “Bên vay” là Chính phủ nước nhận vốn vay có quan hệ hữu nghị truyền thống đặc biệt với Việt Nam được đại diện bởi cơ quan được Chính phủ nước nhận vốn vay ủy quyền ký kết và thực hiện Thỏa thuận vay.

4. “Thỏa thuận vay” là các hiệp định, thỏa thuận vay ký kết giữa Bên cho vay với Bên vay và là điều ước quốc tế.

...

Cho vay của ngân sách trung ương cho chính phủ nước ngoài là gì? Việc cho vay này được thực hiện theo nguyên tắc gì? (Hình từ Internet)

Việc cho vay của ngân sách trung ương cho chính phủ nước ngoài được thực hiện theo nguyên tắc gì?

Căn cứ theo quy định tại Điều 4 Nghị định 118/2026/NĐ-CP có quy định cụ thể về nguyên tắc cho vay của ngân sách trung ương cho chính phủ nước ngoài hiện nay như sau:

(1) Bảo đảm phù hợp với đường lối, chủ trương, chính sách đối ngoại, Hiến pháp và pháp luật của Việt Nam và điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên. Trường hợp điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên có quy định khác với quy định của Nghị định này thì áp dụng theo quy định của điều ước quốc tế đó.

(2) Bên cho vay sử dụng nguồn ngân sách nhà nước chỉ để cho vay Bên vay là chính phủ các nước có quan hệ hữu nghị truyền thống đặc biệt với Việt Nam theo chủ trương của cấp có thẩm quyền để đáp ứng các nhu cầu phát triển kinh tế xã hội hoặc đáp ứng các nhu cầu cấp bách của Bên vay.

(3) Việc cấp vốn vay của Bên cho vay cho Bên vay phải phù hợp với khả năng ngân sách của Bên cho vay trong từng năm và trong từng thời kỳ trung hạn.

(4) Việc sử dụng vốn ngân sách nhà nước của Bên cho vay để cho vay Bên vay cần đảm bảo nguyên tắc an toàn vốn, hạn chế tối đa rủi ro không thu hồi nợ đầy đủ, đúng hạn.

(5) Bên vay cam kết đảm bảo trả nợ đầy đủ, đúng hạn cho Bên cho vay và sử dụng vốn vay đúng mục đích, đảm bảo khả năng giải trình với Bên cho vay theo các quy định tại Thỏa thuận vay và khi có yêu cầu của Bên cho vay.

(6) Không cho vay các quốc gia bị đánh giá có mức độ rủi ro quá cao, thấy rõ nguy cơ không thu hồi được vốn cho vay.

Nhiệm vụ quyền hạn của Bộ Tài chính trong việc cho vay của ngân sách trung ương cho chính phủ nước ngoài là gì?

Căn cứ theo quy định tại Điều 28 Nghị định 118/2026/NĐ-CP có quy định cụ thể về nhiệm vụ quyền hạn của Bộ Tài chính trong việc cho vay của ngân sách trung ương cho chính phủ nước ngoài hiện nay như sau:

- Bộ Tài chính là cơ quan chủ trì giúp Chính phủ thống nhất quản lý nhà nước về hoạt động cho vay của ngân sách trung ương cho chính phủ nước ngoài; chủ trì hướng dẫn, kiểm tra, giám sát việc thực hiện các quy định của Nghị định này và các văn bản pháp luật có liên quan thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Bộ Tài chính.

- Chủ trì xây dựng, soạn thảo, trình cấp có thẩm quyền ban hành hoặc ban hành theo thẩm quyền các văn bản quy phạm pháp luật, chiến lược, chính sách, cơ chế tài chính về cho vay của ngân sách trung ương cho chính phủ nước ngoài; chủ trì đề xuất chủ trương, định hướng, điều kiện, tiêu chí lựa chọn đối tượng cho vay, lãi suất, thời hạn, hạn mức và biện pháp xử lý rủi ro tài chính trong quá trình thực hiện, ban hành và thực hiện quy trình hạch toán ngân sách đối với việc cho vay và thu hồi nợ đối với vốn cho vay chính phủ nước ngoài.

- Chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan báo cáo Thủ tướng Chính phủ, Chính phủ và các cấp thẩm quyền về dự toán cho vay của ngân sách trung ương cho chính phủ nước ngoài hằng năm. Trường hợp cấp có thẩm quyền phê duyệt chủ trương cho vay chính phủ nước ngoài có trị giá cho vay vượt dự toán đã được Quốc hội phê duyệt, báo cáo Thủ tướng Chính phủ quyết định sử dụng dự phòng ngân sách trung ương để cho vay chính phủ nước ngoài.

- Tiếp nhận và chủ trì phối hợp với các cơ quan liên quan lập Báo cáo đánh giá đề xuất vay vốn của Chính phủ nước ngoài và trình cấp có thẩm quyền.

- Tổ chức xây dựng dự thảo Thỏa thuận vay, đàm phán, ký kết theo ủy quyền của Chính phủ, quản lý và giám sát việc thực hiện Thỏa thuận vay; trực tiếp thực hiện giải ngân vốn trong trường hợp Bộ Tài chính trực tiếp giải ngân cho Bên vay hoặc phối hợp với Ngân hàng phục vụ thực hiện giải ngân vốn vay trong trường hợp vốn vay được giải ngân cho Bên vay thông qua Ngân hàng phục vụ, thu hồi vốn vay.

- Chủ trì thực hiện mở, quản lý và kiểm soát Tài khoản vốn vay.

- Tổ chức đánh giá, giám sát việc sử dụng vốn vay của Bên vay; kiến nghị biện pháp xử lý khi phát hiện vi phạm hoặc rủi ro trong quá trình thực hiện.

- Tổng hợp, báo cáo định kỳ và đột xuất cho Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các cấp có thẩm quyền khác (trong trường hợp được yêu cầu) về tình hình cho vay, thu hồi nợ, xử lý rủi ro, kết quả kiểm tra, giám sát và kiến nghị biện pháp quản lý.

- Lựa chọn Ngân hàng phục vụ để thực hiện các nghiệp vụ thanh toán, giải ngân, thu hồi nợ, quản lý tài khoản cho vay của ngân sách nhà nước đối với chính phủ nước ngoài.

- Chủ trì, phối hợp với Ngân hàng phục vụ (trong trường hợp thực hiện giải ngân và thu hồi vốn vay thông qua Ngân hàng phục vụ) xác định số vốn cho vay còn dư sau khi kết thúc thời hạn giải ngân, thu hồi vốn dư về ngân sách trung ương hoặc thông báo tới Bên vay về việc sử dụng vốn dư sau khi đã thực hiện theo quy trình, thủ tục quy định tại khoản 3 Điều 21 Nghị định 118/2026/NĐ-CP.

- Quyết toán tổng nguồn vốn cho vay của ngân sách nhà nước đối với chính phủ nước ngoài hằng năm được bố trí và thực tế sử dụng theo dự toán được giao.