Công văn 1323/UBTVQH15-CTĐB tổ chức và hoạt động của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh, cấp xã sau sắp xếp ĐVHC năm 2025?

Công văn 1323/UBTVQH15-CTĐB tổ chức và hoạt động của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh, cấp xã sau sắp xếp ĐVHC năm 2025?

Ngày 14/6/2025, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Công văn 1323/UBTVQH15-CTĐB năm 2025 hướng dẫn tổ chức và hoạt động của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh, cấp xã sau sắp xếp đơn vị hành chính năm 2025.

>> Toàn văn Công văn 1323/UBTVQH15-CTĐB năm 2025 tải

Cụ thể:

- Về việc chỉ định nhân sự Chủ tịch, Phó Chủ tịch, Trưởng Ban của Hội đồng nhân dân; Chủ tịch, Phó Chủ tịch, Ủy viên Ủy ban nhân dân cấp xã sau sắp xếp đơn vị hành chính:

+ Đề nghị Ban Thường vụ tỉnh ủy, thành ủy chỉ đạo Thường trực Hội đồng nhân dân các tỉnh, thành phố (trước khi sắp xếp) căn cứ thông báo chỉ định nhân sự của cấp có thẩm quyền thực hiện ngay việc ban hành nghị quyết chỉ định nhân sự giữ các chức danh Chủ tịch, Phó Chủ tịch, Trưởng các Ban của Hội đồng nhân dân cấp xã; Chủ tịch, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã; Thường trực Hội đồng nhân dân cấp xã chỉ định ủy viên Ủy ban nhân dân cấp xã sau sắp xếp mà không cần phải chờ tới khi có Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội chỉ định các chức danh Chủ tịch, Phó Chủ tịch, Trưởng Ban của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh như đã hướng dẫn tại Hướng dẫn 1309/HD-UBTVQH15 năm 2025.

Trường hợp đặc biệt cho phép chỉ định nhân sự không phải là đại biểu hội đồng nhân dân giữ các chức danh Chủ tịch, Phó Chủ tịch, Trưởng ban của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh, cấp xã (sau sắp xếp).

+ Đối với trường hợp nếu đơn vị hành chính cấp xã nằm trên địa phận 2 tỉnh trở lên (trước khi sắp xếp) thì đề nghị đồng chí Triệu tập viên cấp ủy cấp tỉnh chỉ đạo Thường trực Hội đồng nhân dân một trong các tỉnh, thành phố (trước sắp xếp) thực hiện việc chỉ định các chức danh nêu tại điểm 1.1 của mục này.

- Đối với các địa phương đang thực hiện tổ chức mô hình chính quyền đô thị (Thành phố Hồ Chí Minh, thành phố Đà Nẵng, ...) thì chính quyền địa phương các phường (sau sắp xếp) gồm có Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân. Trường hợp đặc biệt cho phép chỉ định nhân sự làm đại biểu Hội đồng nhân dân để thành lập Hội đồng nhân dân lâm thời tại các đơn vị hành chính phường, số lượng đại biểu cụ thể do Ban Thường vụ thành ủy quyết định theo quy định của Luật Tổ chức chính quyền địa phương (sửa đổi). Việc chỉ định Hội đồng nhân dân lâm thời tại các đơn vị hành chính phường được thực hiện theo trình tự, thủ tục tương tự như quy định tại mục 4 Hướng dẫn 1309/HD-UBTVQH15 năm 2025.

Hội đồng nhân dân lâm thời tại các đơn vị hành chính phường mới thành lập gồm: Chủ tịch, Phó Chủ tịch, Trưởng ban và một số ủy viên.

Trên đây là hướng dẫn bổ sung của Ủy ban Thường vụ Quốc hội một số dung về tổ chức và hoạt động của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh, cấp xã nhiệm kỳ 2021 - 2026 sau sắp xếp đơn vị hành chính năm 2025 (xin gửi kèm một số biểu mẫu).

Công văn 1323/UBTVQH15-CTĐB tổ chức và hoạt động của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh, cấp xã sau sắp xếp ĐVHC năm 2025? (Hình từ Internet)

Quy định về Hội đồng nhân dân như thế nào?

Căn cứ Điều 5 Luật Tổ chức chính quyền địa phương 2025 quy định về Hội đồng nhân dân như sau:

- Hội đồng nhân dân gồm các đại biểu Hội đồng nhân dân do cử tri ở địa phương bầu ra, là cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương, đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của Nhân dân, chịu trách nhiệm trước Nhân dân địa phương và cơ quan nhà nước cấp trên.

- Đại biểu Hội đồng nhân dân là người đại diện cho ý chí, nguyện vọng của Nhân dân địa phương, chịu trách nhiệm trước cử tri địa phương và trước Hội đồng nhân dân về việc thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn đại biểu của mình.

- Đại biểu Hội đồng nhân dân phải đáp ứng các tiêu chuẩn sau đây:

+ Trung thành với Tổ quốc, Nhân dân và Hiến pháp, phấn đấu thực hiện công cuộc đổi mới, vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh;

+ Chỉ có một quốc tịch là quốc tịch Việt Nam;

+ Có phẩm chất đạo đức tốt, cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư, gương mẫu chấp hành pháp luật; có bản lĩnh, kiên quyết đấu tranh chống tham nhũng, tiêu cực, lãng phí, mọi biểu hiện quan liêu, hách dịch, cửa quyền và các hành vi vi phạm pháp luật khác;

+ Có trình độ văn hóa, chuyên môn, đủ năng lực, sức khỏe, kinh nghiệm công tác và uy tín để thực hiện nhiệm vụ đại biểu; có điều kiện tham gia các hoạt động của Hội đồng nhân dân;

+ Cư trú hoặc công tác tại cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp ở đơn vị hành chính mà mình là đại biểu Hội đồng nhân dân;

+ Liên hệ chặt chẽ với Nhân dân, lắng nghe ý kiến của Nhân dân, được Nhân dân tín nhiệm.

- Nhiệm kỳ của mỗi khóa Hội đồng nhân dân là 05 năm kể từ ngày khai mạc kỳ họp thứ nhất của Hội đồng nhân dân khóa đó đến ngày khai mạc kỳ họp thứ nhất của Hội đồng nhân dân khóa sau. Chậm nhất là 45 ngày trước khi Hội đồng nhân dân hết nhiệm kỳ, Hội đồng nhân dân khóa mới phải được bầu xong. Việc rút ngắn hoặc kéo dài nhiệm kỳ của Hội đồng nhân dân do Quốc hội quyết định theo đề nghị của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

- Ủy ban Thường vụ Quốc hội giám sát và hướng dẫn hoạt động của Hội đồng nhân dân, ban hành Quy chế làm việc mẫu của Hội đồng nhân dân. Chính phủ hướng dẫn, kiểm tra Hội đồng nhân dân trong việc thực hiện văn bản của cơ quan nhà nước cấp trên; tạo điều kiện để Hội đồng nhân dân thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn do luật định.

Nhiệm vụ, quyền hạn cụ thể của chính quyền địa phương cấp xã khi tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp thế nào?

Căn cứ theo tiểu mục 2.3 Mục 2 Phần II Công văn 03/CV-BCĐ năm 2025 nêu rõ nhiệm vụ, quyền hạn cụ thể của chính quyền địa phương cấp tỉnh như sau:

Nhiệm vụ, quyền hạn cụ thể của chính quyền địa phương cấp xã được quy định tại Luật Tổ chức chính quyền địa phương (sửa đổi) sẽ được Quốc hội xem xét thông qua tại Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XV. Sau khi Luật Tổ chức chính quyền địa phương (sửa đổi) có hiệu lực thi hành (ngày 01/7/2025), đề nghị các địa phương quan tâm một số nội dung sau:

- Cấp xã chủ yếu là thực hiện chính sách từ cấp Trung ương và cấp tỉnh ban hành, tập trung vào các nhiệm vụ phục vụ người dân, trực tiếp giải quyết các vấn đề của cộng đồng dân cư, cung cấp các dịch vụ công cơ bản, thiết yếu cho người dân trên địa bàn; có thẩm quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật để quyết định việc tổ chức thi hành pháp luật trên địa bàn và quyết định các vấn đề thuộc thẩm quyền của cấp mình. Theo đó, CQĐP cấp xã mới đảm nhận các nhiệm vụ, quyền hạn của CQĐP cấp xã và nhiệm vụ, quyền hạn của CQĐP cấp huyện hiện nay, trực tiếp phục vụ người dân, tổ chức, doanh nghiệp trên địa bàn.

- CQĐP cấp tỉnh tiếp tục phân cấp cho CQĐP cấp xã thực hiện một số nhiệm vụ, quyền hạn tùy thuộc vào đặc điểm, điều kiện, năng lực và yêu cầu quản lý của từng cấp xã.