Từ 01/10/2026 bảo hiểm xã hội không chốt sổ bằng tờ rời giấy mà thay bằng sổ điện tử?

Từ 01/10/2026 bảo hiểm xã hội không chốt sổ bằng tờ rời giấy mà thay bằng sổ điện tử?

Vừa qua, BHXH TP Hồ Chí Minh đã ban hành Thông báo 8362/TB-BHXH năm 2026 về việc nhận và sử dụng sổ BHXH bản điện tử.

>> Tải về Thông báo 8362/TB-BHXH năm 2026 <<

Đối với sổ bảo hiểm xã hội, không phải từ 01/10/2026 tất cả người lao động đều chuyển sang sổ BHXH điện tử. Thay vào đó, BHXH TP Hồ Chí Minh có hướng dẫn như sau:

Từ thời điểm Thông báo có hiệu lực, đối với trường hợp phát sinh điều chỉnh thông tin, điều chỉnh nội dung trên sổ, gộp sổ hoặc xác nhận bảo lưu mà được cấp sổ điện tử thì bản điện tử có giá trị pháp lý như bản giấy; khi đã được cấp bản điện tử, cơ quan BHXH không yêu cầu nộp tờ rời giấy. Người chưa được cấp bản điện tử vẫn sử dụng bản giấy.

Căn cứ Luật Bảo hiểm xã hội 2024, Nghị định 164/2025/NĐ-CP, Thông tư 09/2026/TT-BTC và Quyết định 366/QĐ-BHXH năm 2026, BHXH TP Hồ Chí Minh hướng dẫn việc nhận và sử dụng sổ BHXH điện tử như sau:

Theo điểm đ khoản 1 Điều 4 Quyết định 366/QĐ-BHXH năm 2026 quy định người tham gia có thể nhận và sử dụng sổ BHXH bản điện tử thông qua VNeID mức độ 2, VssID hoặc email để giải quyết các chế độ BHXH, BHTN.

- Đơn vị sử dụng lao động, Cơ quan quản lý người chỉ tham gia BHYT, Tổ chức hỗ trợ phát triển đối tượng (gọi chung là đơn vị) hướng dẫn 100% người tham gia cài đặt, đăng ký tài khoản trên ứng dụng: VNeID (mức độ 2) và VssID, đồng thời cung cấp chính xác địa chỉ Email cá nhân để nhận sổ BHXH điện tử. .

Lưu ý: Đơn vị hướng dẫn người tham gia đăng ký VNeID mức độ 2, VssID và cung cấp email cá nhân để nhận sổ BHXH điện tử. Trường hợp chưa cập nhật email thì đơn vị tổng hợp để cơ quan BHXH cập nhật thông tin.

- Kể từ ngày thông báo này có hiệu lực, cơ quan BHXH sẽ thực hiện cấp sổ BHXH bản điện tử (theo Điều 27 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 và Điều 5, Nghị định 164/2025/NĐ-CP, sổ BHXH điện tử có giá trị pháp lý như sổ BHXH giấy, được sử dụng trong các giao dịch hành chính, khi giải quyết chế độ BHXH, BHYT, BHTN và khi chuyển quá trình đóng BHXH giữa các đơn vị) khi người tham gia có phát sinh điều chỉnh thông tin tham gia (thay đổi họ tên, ngày sinh,...), điều chỉnh nội dung đã ghi trên sổ, gộp sổ BHXH hoặc xác nhận bảo lưu thời gian đóng BHXH, BHTN.

Theo hướng dẫn, mỗi mã số BHXH chỉ có một tờ rời/bản điện tử có hiệu lực. Trường hợp đã được cấp sổ BHXH điện tử, cơ quan BHXH thực hiện thu hồi hoặc hủy hiệu lực bản giấy tương ứng và chỉ in sổ BHXH bản giấy khi người tham gia có yêu cầu.

- Người tham gia đã được cấp sổ BHXH bản điện tử: truy cập ứng dụng BHXH số (VssID) để nhận và sử dụng dữ liệu sổ BHXH bản điện tử khi giao dịch hồ sơ về thu - sổ, thẻ và giải quyết các chế độ BHXH, BHTN. Cơ quan BHXH không yêu cầu phải nộp sổ BHXH bản giấy hay tờ rời sổ BHXH giấy đối với các trường hợp đã được cấp sổ BHXH điện tử theo Quyết định 366/QĐ-BHXH năm 2026.

Trường hợp người lao động đang tham gia BHXH hoặc đã bảo lưu trước ngày 01/10/2026 mà chưa được cấp sổ BHXH bản điện tử thì vẫn tiếp tục sử dụng sổ BHXH/tờ rời bản giấy để thực hiện giao dịch hồ sơ với cơ quan BHXH.

Từ 01/10/2026 bảo hiểm xã hội không chốt sổ bằng tờ rời giấy mà thay bằng sổ điện tử? (Hình từ Internet)

Thủ tục đăng ký đóng và điều chỉnh bảo hiểm xã hội sửa đổi như thế nào?

Ngày 28/9/2026, Bộ Tài chính đã ban hành Quyết định 2695/QĐ-BTC năm 2026 về việc công bố thủ tục hành chính được sửa đổi, bổ sung áp dụng thực hiện trong lĩnh vực Bảo hiểm xã hội thuộc phạm vi chức năng quản lý của Bộ Tài chính.

Trong đó, thủ tục đăng ký đóng và điều chỉnh bảo hiểm xã hội cũng đã được sửa đổi.

Cụ thể, xem chi tiết thủ tục đăng ký đóng và điều chỉnh bảo hiểm xã hội tại Mục 1 Phần II Phụ lục kèm theo Quyết định 2695/QĐ-BTC năm 2026 như sau:

Bước 1: Lập, nộp hồ sơ

- Người tham gia kê khai Tờ khai theo quy định tại Mục 1.3 Phần II Phụ lục kèm theo Quyết định 2695/QĐ-BTC năm 2026 nộp cho đơn vị sử dụng lao động.

- Đơn vị sử dụng lao động: Tiếp nhận hồ sơ của NLĐ, đăng ký, kê khai tham gia BHXH bắt buộc cho NLĐ thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc; Lập hồ sơ Điều chỉnh thông tin tham gia BHXH của đơn vị sử dụng lao động; Báo tăng, báo giảm, điều chỉnh đóng, truy đóng BHXH; Đề nghị tạm dừng đóng BHXH bắt buộc (theo các trường hợp phát sinh).

Trường hợp chủ hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh nộp thuế theo phương pháp kê khai và người quản lý doanh nghiệp, kiểm soát viên, người đại diện phần vốn nhà nước, người đại diện phần vốn của doanh nghiệp theo quy định của pháp luật; thành viên Hội đồng quản trị, Tổng giám đốc, Giám đốc, thành viên Ban kiểm soát hoặc kiểm soát viên và các chức danh quản lý khác được bầu của hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã theo quy định của Luật Hợp tác xã không hưởng tiền lương có thể nộp hồ sơ qua người sử dụng lao động hoặc tự nộp hồ sơ.

Bước 2: Cơ quan BHXH tiếp nhận hồ sơ và giải quyết theo quy định.

Trường hợp hồ sơ, dữ liệu chưa đầy đủ, chính xác: hướng dẫn bổ sung hoàn thiện hồ sơ hoặc trả lại hồ sơ kèm theo lý do.

Bước 3: Nhận kết quả.

>>> Tải về Xem chi tiết thành phần hồ sơ, yêu cầu điều kiện thực hiện thủ tục đăng ký đóng và điều chỉnh bảo hiểm xã hội tại Quyết định 2695/QĐ-BTC năm 2026

Cách tính bảo hiểm xã hội 1 lần? Tiền rút BHXH 1 lần tính thế nào?

Căn cứ vào khoản 3 Điều 70 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 quy định cách tính bảo hiểm xã hội 1 lần như sau:

Hưởng bảo hiểm xã hội một lần

...

3. Mức hưởng bảo hiểm xã hội một lần được tính theo số năm đã đóng và căn cứ đóng bảo hiểm xã hội nhưng không bao gồm số tiền ngân sách nhà nước hỗ trợ đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện, cứ mỗi năm được tính như sau:

a) Bằng 1,5 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội đối với năm đóng trước năm 2014.

Trường hợp có thời gian đóng bảo hiểm xã hội trước và sau năm 2014 mà thời gian đóng trước năm 2014 có tháng lẻ thì những tháng lẻ đó được chuyển sang giai đoạn đóng bảo hiểm xã hội từ năm 2014 trở đi để tính mức hưởng bảo hiểm xã hội một lần;

b) Bằng 02 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội đối với năm đóng từ năm 2014 trở đi;

c) Trường hợp thời gian đóng bảo hiểm xã hội chưa đủ một năm thì mức hưởng bằng số tiền đã đóng nhưng không quá 02 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội.

...

Theo đó, có thể khái quát thành công thức tính bảo hiểm xã hội 1 lần như sau:

Tiền rút BHXH 1 lần = MBQTL x (1,5 x T1 + 2 x T2)

Trong đó:

MBQTL: Mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH

T1: Số năm đóng BHXH trước năm 2014. Cứ mỗi năm được tính bằng 1,5 tháng mức bình quân tiền lương.

T2: Số năm đóng BHXH từ năm 2014 trở đi. Cứ mỗi năm được tính bằng 2 tháng mức bình quân tiền lương.

Một số quy ước:

(1) Quy tắc làm tròn thời gian tham gia BHXH

- Từ 01 tháng đến đủ 06 tháng: Được tính tròn là nửa năm (0,5 năm).

- Từ 07 tháng đến 11 tháng: Được tính tròn là 01 năm (1,0 năm).

(2) Trường hợp có thời gian đóng bảo hiểm xã hội trước và sau năm 2014 mà thời gian đóng trước năm 2014 có tháng lẻ thì những tháng lẻ đó được chuyển sang giai đoạn đóng bảo hiểm xã hội từ năm 2014 trở đi để tính mức hưởng bảo hiểm xã hội một lần.

(3) Trường hợp thời gian đóng bảo hiểm xã hội chưa đủ một năm thì mức hưởng bằng số tiền đã đóng nhưng không quá 02 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội.

Ví dụ: Một người lao động có tổng thời gian tham gia BHXH là 6 năm 5 tháng, với mức bình quân tiền lương đóng BHXH là 10.000.000 đồng/tháng.

Trong đó:

Trước năm 2014: đóng đủ 2 năm tròn.

Từ năm 2014 trở đi: đóng 4 năm 5 tháng. Do có 5 tháng lẻ (dưới 6 tháng tính bằng 0,5 năm) nên thời gian này được làm tròn thành 4,5 năm.

=> Cách tính bảo hiểm xã hội 1 lần trong trường hợp này như sau:

Tiền rút BHXH 1 lần = MBQTL x (1,5 x T1 + 2 x T2) = 10.000.000 x (1,5 x 2 + 2 x 4,5) = 10.000.000 x 12 = 120.000.000 đồng.