Điều kiện không truy cứu trách nhiệm hình sự vi phạm liên quan đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số là gì?

20:45 | 02/09/2026
Điều kiện không truy cứu trách nhiệm hình sự vi phạm liên quan đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số là gì?
Nội dung chính
  1. Điều kiện không truy cứu trách nhiệm hình sự vi phạm liên quan đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số là gì?
  2. Người nào gây thiệt hại trong ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số được loại trừ trách nhiệm hình sự?
  3. Nguyên tắc thực hiện cơ chế xử lý vi phạm kinh tế và ứng dụng công nghệ thế nào?

Điều kiện không truy cứu trách nhiệm hình sự vi phạm liên quan đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số là gì?

Căn cứ theo Điều 5 Nghị quyết 37/2026/QH16 quy định về không truy cứu trách nhiệm hình sự như sau:

Điều 5. Không truy cứu trách nhiệm hình sự
Cơ quan tiến hành tố tụng không truy cứu trách nhiệm hình sự khi có đủ các điều kiện sau đây:
1. Không tham nhũng;
2. Vì lợi ích chung;
3. Các hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh; ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số đã hoàn thành và mang lại hiệu quả kinh tế - xã hội cho địa phương, đất nước;
4. Không có khiếu nại, tố cáo hoặc có khiếu nại, tố cáo nhưng đã được giải quyết dứt điểm theo quy định;
5. Không gây thất thoát, lãng phí tài sản. Trường hợp gây thất thoát, lãng phí tài sản thì đã khắc phục toàn bộ hậu quả thiệt hại.

Như vậy, điều kiện không truy cứu hình sự vi phạm liên quan đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số cần đáp ứng như sau:

Cơ quan tiến hành tố tụng không truy cứu trách nhiệm hình sự khi có đủ các điều kiện sau đây:

- Không tham nhũng;

- Vì lợi ích chung;

- Các hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh; ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số đã hoàn thành và mang lại hiệu quả kinh tế - xã hội cho địa phương, đất nước;

- Không có khiếu nại, tố cáo hoặc có khiếu nại, tố cáo nhưng đã được giải quyết dứt điểm theo quy định;

- Không gây thất thoát, lãng phí tài sản. Trường hợp gây thất thoát, lãng phí tài sản thì đã khắc phục toàn bộ hậu quả thiệt hại.

Trên đây là thông tin: Điều kiện không truy cứu trách nhiệm hình sự vi phạm liên quan đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số là gì?

Điều kiện không truy cứu trách nhiệm hình sự vi phạm liên quan đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số là gì?

Điều kiện không truy cứu trách nhiệm hình sự vi phạm liên quan đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số là gì? (Hình từ Internet)

Người nào gây thiệt hại trong ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số được loại trừ trách nhiệm hình sự?

Căn cứ theo Điều 6 Nghị quyết 37/2026/QH16 quy định về người gây thiệt hại trong ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số được loại trừ trách nhiệm hình sự như sau:

- Người nào gây thiệt hại do gặp rủi ro trong ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số mặc dù đã tuân thủ đúng quy trình, quy định, áp dụng đầy đủ các biện pháp phòng ngừa thì được loại trừ trách nhiệm hình sự.

- Người nào trong quá trình thực hiện chức trách, nhiệm vụ được giao mà gây thiệt hại do ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số thuộc trường hợp chưa có pháp luật điều chỉnh về quy trình, quy định thực hiện hoặc giữa các quy định của pháp luật còn mâu thuẫn, chồng chéo, chưa đáp ứng được yêu cầu của thực tiễn nhưng xuất phát từ yêu cầu, đòi hỏi cấp thiết của thực tiễn, có cách làm đột phá, tháo gỡ, giải quyết những điểm nghẽn, nút thắt thì được loại trừ trách nhiệm hình sự khi có đủ các điều kiện sau đây:

+ Không tham nhũng;

+ Vì lợi ích chung;

+ Các hoạt động ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số đã hoàn thành và mang lại hiệu quả kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh, phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số.

Nguyên tắc thực hiện cơ chế xử lý vi phạm kinh tế và ứng dụng công nghệ thế nào?

Căn cứ theo Điều 3 Nghị quyết 37/2026/QH16 quy định về nguyên tắc thực hiện cơ chế xử lý vi phạm kinh tế và ứng dụng công nghệ như sau:

- Tuân thủ Hiến pháp, bảo đảm sự nghiêm minh của pháp luật, không có vùng cấm, không có ngoại lệ, đúng người, đúng vi phạm, thể hiện sự nhân văn, khoan hồng của Đảng, Nhà nước; khuyến khích, bảo vệ người năng động, sáng tạo vì lợi ích chung.

- Bảo đảm khách quan, toàn diện, xem xét kỹ vai trò, động cơ, mục đích của người vi phạm, bối cảnh lịch sử cụ thể, hậu quả thiệt hại, kết quả khắc phục hậu quả thiệt hại và hiệu quả về chính trị, kinh tế - xã hội để xử lý phù hợp.

- Phân định rõ giữa trách nhiệm hình sự với trách nhiệm hành chính, trách nhiệm dân sự; giữa trách nhiệm hành chính với trách nhiệm dân sự; giữa trách nhiệm của pháp nhân với trách nhiệm của cá nhân; xử lý nghiêm hành vi tham nhũng; khoan hồng, giảm nhẹ các hành vi vi phạm nhưng vì lợi ích chung, không tham nhũng, đã chủ động khắc phục hậu quả thiệt hại; ưu tiên áp dụng các biện pháp kinh tế, dân sự, hành chính; xử lý hình sự là biện pháp cuối cùng.

- Tách bạch giữa xử lý trách nhiệm của tổ chức, cá nhân vi phạm với các giải pháp giải quyết, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, khắc phục hậu quả thiệt hại (nếu có) đối với dự án, công trình liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số.

- Không áp dụng quy định của Nghị quyết 37/2026/QH16 để xem xét lại bản án hình sự, quyết định xử lý kỷ luật đã có hiệu lực pháp luật đối với tổ chức, cá nhân vi phạm pháp luật liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số. Đối với các trường hợp đã bị xử lý hình sự, xử lý kỷ luật, nếu có đủ điều kiện thì được xem xét hoãn, tạm đình chỉ chấp hành hình phạt, miễn, giảm hình phạt, xóa án tích đối với trường hợp đã có bản án, miễn kỷ luật, chưa xem xét kỷ luật theo quy định của Nghị quyết 37/2026/QH16.

- Xử lý nghiêm hành vi lợi dụng quy định của Nghị quyết 37/2026/QH16 để tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, bao che hành vi vi phạm.

Lưu ý: Nghị quyết 37/2026/QH16 có hiệu lực thi hành từ ngày 01/9/2026.

Lê Nguyễn Minh Thy
Lê Nguyễn Minh Thy Chuyên viên pháp lý

Bài viết này có hữu ích không?

  • - Nội dung nêu trên là phần giải đáp, tư vấn của chúng tôi dành cho khách hàng của THƯ VIỆN PHÁP LUẬT. Nếu quý khách còn vướng mắc, vui lòng gửi về Email [email protected];
  • - Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo;
  • - Điều khoản được áp dụng có thể đã hết hiệu lực tại thời điểm bạn đang đọc;
  • - Mọi ý kiến thắc mắc về bản quyền của bài viết vui lòng liên hệ qua địa chỉ mail [email protected];

Hỏi đáp pháp luật về Doanh nghiệp Xem thêm

Bài viết mới nhất