Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7569:2022 về Xi măng alumin

• Số hiệu: TCVN7569:2022
• Loại văn bản: Tiêu chuẩn Việt Nam
• Nơi ban hành: ***
• Người ký: ***
• Ngày ban hành: Năm 2022

TIÊU CHUẨN QUỐC GIA

TCVN 7569:2022

XI MĂNG ALUMIN

Aluminate cement

Lời nói đầu

TCVN 7569:2022 thay thế TCVN 7569:2007

TCVN 7569:2022 do Viện Vật liệu xây dựng - Bộ xây dựng biên soạn, Bộ Xây dựng đề nghị, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường chất lượng thẩm định, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố.

XI MĂNG ALUMIN

...

...

...

1  Phạm vi áp dụng

Tiêu chuẩn này áp dụng cho xi măng alumin.

2  Tài liệu viện dẫn

Các tài liệu viện dẫn sau đây là cần thiết để áp dụng tiêu chuẩn này. Đối với các tài liệu viện dẫn ghi năm công bố thì áp dụng bản được nêu. Đối với các tài liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất, bao gồm cả các sửa đổi, bổ sung (nếu có).

TCVN 4030:2003, Xi măng - Phương pháp xác định độ mịn;

TCVN 4787:2009 (EN 196-7:2007), Xi măng - Phương pháp lấy mẫu và chuẩn bị mẫu;

TCVN 5438:2004, Xi măng - Thuật ngữ và định nghĩa;

TCVN 6016:2011 (ISO 679 :2009), Xi măng- Phương pháp thử-Xác định cường độ;

TCVN 6017:2015(ISO 9597 :2008), Xi măng - Phương pháp thử - Xác định thời gian đông kết và độ ổn định;

...

...

...

TCVN 6533:2015, Vật liệu chịu lửa alumô silicát - Phương pháp phân tích hóa học;

TCVN 6530-4 :2016, Vật liệu chịu lửa - Phương pháp thử- Phần 4: Xác định độ chịu lửa;

TCVN 7453:2004, Vật liệu chịu lửa - Thuật ngữ và định nghĩa;

TCNV 7572-15:2006, Cốt liệu cho bê tông và vữa - Phương pháp thử- Phần 15: Xác định hàm lượng clorua.

3  Thuật ngữ và định nghĩa

Tiêu chuẩn này sử dụng các thuật ngữ và định nghĩa nêu trong TCVN 5438 :2004 và các thuật ngữ định nghĩa sau:

3.1  Xi măng alumin (Aluminate cement)

Xi măng alumin được chế tạo từ clanhke xi măng alumin (định nghĩa theo TCVN 5438:2004) có hoặc không có phụ gia.

4  Phân loại và ký hiệu

...

...

...

- Xi măng alumin thường: AC_N40;

- Xi măng alumin cao: AC_H50, AC_H60;

- Xi măng alumin đặc biệt: AC_s70, AC_s80;

4.2  Theo mục đích sử dụng, xi măng alumin được phân làm 2 loại:

- Xi măng alumin sử dụng cho các công trình xây dựng (tên gọi khác là xi măng nhôm).

- Xi măng alumin sử dụng làm nguyên liệu sản xuất vật liệu chịu lửa (tên gọi khác là xi măng chịu lửa).

5  Yêu cầu kỹ thuật

5.1  Yêu cầu kỹ thuật xi măng alumin

Yêu cầu kỹ thuật của xi măng alumin được quy định trong Bảng 1.

...

...

...

Chỉ tiêu kỹ thuật

Mức

AC_N40

AC_H50

AC_H60

AC_s70

AC_s80

1. Hàm lượng nhôm oxide (AI₂O₃), %

Từ 30 đến dưới 46

...

...

...

Từ 60 đến dưới 70

Từ 70 đến dưới 77

Bằng hoặc lớn hơn 77

2. Hàm lượng silic oxide (SiO₂), % không lớn hơn

-

9,0

5,0

1,0

0,5

...

...

...

-

3,0

2,0

0,7

0,5

4. Hàm lượng kiềm quy đổi (R₂O), %, không lớn hơn, R₂O = Na₂O+ 0,658 K₂O

0,5

0,4

...

...

...

-

0,2

0,1

6. Hàm lượng ion chloride (Cl^-), %, không lớn hơn

-

0,06

7. Độ mịn

- Bề mặt riêng, cm^2/g, không nhỏ hơn

- Phần còn lại trên sàng 45 µm, %, không lớn hơn

...

...

...

3000

20

8. Thời gian đông kết

- Bắt đầu, min, không sớm hơn

- Kết thúc đông kết, min, không muộn hơn

30

360

...

...

...

1080

30

360

30

360

9. Cường độ nén, MPa:

- 6 h^(1), không nhỏ hơn

...

...

...

- 3 ngày, không nhỏ hơn

- 28 ngày, không nhỏ hơn

20

40

50

-

-

...

...

...

45

85

-

30

40

-

-

...

...

...

30

-

10. Cường độ uốn, MPa:

- 6 h^(2), không nhỏ hơn

- 1 ngày, không nhỏ hơn

- 3 ngày, không nhỏ hơn

- 28 ngày không nhỏ hơn

3,0

...

...

...

6,5

-

-

2,5

5,0

10,0

-

...

...

...

6,0

-

-

4,0

5,0

-

^(1)^,^(2) Cường độ ở tuổi 6 h được thử khi có yêu cầu của khách hàng.

5.2  Yêu cầu kỹ thuật của xi măng alumin (xi măng chịu lửa) sử dụng trong sản xuất vật liệu chịu lửa

...

...

...

6  Lấy mẫu

Lấy mẫu và chuẩn bị mẫu thử theo TCVN 4787:2009 (EN 196-7:2007).

7  Phương pháp thử

7.1  Xác định hàm lượng các oxide (AI₂O₃, SiO₂, Fe₂O₃, R₂O, ...)

Xác định hàm lượng các oxide AI₂O₃, SiO₂, Fe₂O₃, R₂O, S theo TCVN 6533:2016.

Xác định hàm lượng ion chloride (Cl^-) theo TCVN 7572 - 15:2006.

7.2  Xác định độ chịu lửa

Theo TCVN 6530-4:2016.

7.3  Xác định độ mịn

...

...

...

7.4  Xác định thời gian đông kết

Theo TCVN 6017:2015 (ISO 9597:2008).

7.5  Xác định cường độ nén và cường độ uốn

7.5.1  Thiết bị, dụng cụ

Thiết bị và môi trường thí nghiệm theo TCVN 6016:2011, ngoài ra còn có các dụng cụ sau:

- Bàn dằn (Hình 1);

- Chày đầm vữa (Hình 2);

- Bàn rung tạo mẫu (Hình 3).

7.5.2  Cách tiến hành

...

...

...

a) Dùng cân kỹ thuật cần (450 ±1) g xi măng, (1350 ±1) g cát tiêu chuẩn ISO (TCVN 6227:1996). Tiến hành trộn theo quy định trong 6.2 của TCVN 6016:2011.

b) Cho một nửa lượng vữa vừa trộn xong vào khâu hình côn tiêu chuẩn đã được lau sạch bằng vải ẩm. Dùng chày tròn đầm đều mặt mẫu 15 lần rồi cho tiếp số vữa còn lại vào đầm tiếp 10 lần nữa.

Kích thước tính bằng milimét

CHÚ DẪN

1. Cam

2. Tấm kính hình tròn

3. Trục máy

4. Bệ máy

...

...

...

6. Khâu hình côn.

Hình 1 - Bàn dằn tạo mẫu

Kích thước tính bằng milimét

CHÚ DẪN

1. Thân chày

2. Cán chày.

Hình 2 - Chày đầm vữa

...

...

...

1. Khuôn

5. Lò xo

2. Nắp khuôn

6. Khung máy

3. Mặt bàn rung

7. Mô tơ có cam lệch tâm.

4. Tai giữ

...

...

...

c) Dùng dao gạt phẳng vữa ngang miệng khâu và từ từ nhấc khâu ra theo chiều thẳng đứng. Bật máy và dằn 30 lần trong vòng (30 ± 5) s, sau đó đo đường kính đáy dưới của khối vữa hình côn theo 2 chiều thẳng góc và lấy giá trị trung bình. Điều chỉnh lượng nước sao cho khối vữa hình côn đạt được độ chảy trong khoảng từ 130 mm đến 150 mm. Nếu giá trị độ chảy nhỏ hơn 130 mm thì làm lại mẫu khác và tăng lượng nước lên để nhận được độ chảy trong khoảng (130 ÷ 150) mm. Nếu giá trị độ chảy lớn hơn 150 mm thì làm lại mẫu khác và giảm lượng lượng nước trộn đến khi nhận được độ chảy trong khoảng (130 ÷ 150) mm.

d) Sử dụng tỷ lệ nước xi măng trộn vữa có độ chảy (130 ÷ 150) mm để chế tạo mẫu thử tiêu chuẩn (40 x 40 x 160) mm.

7.5.2.2  Tạo mẫu thử

a) Dùng dầu nhờn lau sạch khuôn kích thước (40 x 40 x 160) mm tại mặt trong của thành khuôn và đế khuôn. Các khe cạnh ghép của khuôn phải bôi dầu máy hoặc mỡ.

b) Cho vữa xi măng đạt độ chảy vào khuôn. Kẹp chặt khuôn vào chính trung tâm bàn rung mẫu (Hình 3). Có thể chế tạo đồng thời 2 khuôn nhưng phải đặt khuôn đối xứng qua tâm bàn rung.

Cho một lớp vữa khoảng 1 cm vào khuôn rồi cho máy rung. Trong hai phút đầu, vừa rung vừa cho vữa đều vào đầy khuôn. Sau đó ba phút rung, tắt máy và tháo khuôn ra khỏi bản rung. Mở nắp khuôn, dùng dao gạt vữa thừa, miết phẳng bề mặt mẫu.

Sau đó tháo khuôn cùng với mẫu vào buồng dưỡng hộ giữ trong 6 h ± 15 min.

Sau 6 h ± 15 min tháo khuôn lấy mẫu ra đánh dấu và ngâm mẫu trong bể nước có nhiệt độ (27 ± 1) °C, không ngâm chung với mẫu xi măng khác. Trong trường hợp mẫu đóng rắn chậm việc tháo khuôn có khả năng ảnh hưởng đến kết quả thử cường độ mẫu thử thì có thể kéo dài thời gian dưỡng hộ và phải được ghi chép lại.

Đặt mẫu nằm ngang và không chạm vào nhau, mực nước trong bể phải cao hơn mẫu từ 2 cm đến 3 cm.

...

...

...

7.5.2.3  Xác định cường độ nén và cường độ uốn của mẫu thử ở các tuổi yêu cầu theo TCVN 6016:2011

8  Bao gói, ghi nhãn, vận chuyển và bảo quản

8.1  Bao gói

Xi măng alumin và xi măng chịu lửa xuất xưởng ở dạng bao hoặc rời. Bao đựng xi măng phải đảm bảo không làm giảm chất lượng, không bị rách vỡ trong quá trình vận chuyển và bảo quản. Khối lượng mỗi bao là (50 ± 1) kg hoặc theo thỏa thuận với khách hàng.

8.2  Ghi nhãn

8.2.1  Trên vỏ bao, ngoài nhãn hiệu đã đăng ký, có ít nhất các thông tin sau:

- Tên loại xi măng;

- Tên và địa chỉ cơ sở sản xuất;

- Khối lượng mỗi bao;

...

...

...

- Ngày sản xuất và hạn sử dụng.

8.2.2  Giấy chứng nhận xuất xưởng có ít nhất các thông tin sau:

- Tên và địa chỉ cơ sở sản xuất;

- Tên xi măng và ký hiệu;

- Cấp chất lượng sản phẩm;

- Các chỉ tiêu kỹ thuật chủ yếu;

- Khối lượng và số hiệu lô;

- Ngày, tháng, năm sản xuất.

8.3  Vận chuyển

...

...

...

8.4  Bảo quản

Xi măng alumin và xi măng chịu lửa được bảo quản theo từng lô có mái che, xếp cách nền, cách tường và phải đảm bảo không bị lẫn các vật liệu khác.

Phụ lục A

(Thỏa thuận)

Xác định độ mịn bằng phương pháp sàng khí

A.1  Nguyên tắc

Không khí được thổi vào buồng vật liệu. Các hạt vật liệu nhỏ trong buồng vật liệu bị thổi ra ngoài dưới tác dụng của khí và áp suất. Xác định lượng hạt vật liệu to nằm lại trên sàng trong buồng vật liệu.

A.2  Thiết bị, dụng cụ

...

...

...

Kích thước và cấu tạo của máy sàng khí theo thiết kế của sản xuất. Hình A.1 mô tả cấu tạo sơ đồ nguyên lý máy sàng khí

CHÚ DẪN

1.

Vỏ máy

7. Buồng vật liệu

2.

Buồng hút bụi

8. Vật liệu thô

...

...

...

Đai sàng

9. Vật liệu mịn

4.

Gạt vật liệu

10. Đường khí vào

5.

Nắp đậy

11. Đường khí và hạt mịn đi ra

6.

...

...

...

12. Vị trí thử áp suất.

Hình A.1 - Sơ đồ nguyên lý của máy sàng khí

A.3  Cách tiến hành

Cân 10 g xi măng (m₀) cho vào máy sàng khí (Hình A1). Đậy khít nắp sàng và tăng áp lực bơm hút bụi đến 3000 MPa. Cho chạy máy hút trong thời gian 3 min. Sau đó, dừng máy và lấy sàng ra. Cân lượng xi măng còn lại trên sàng (m₁).

A.4  Biểu thị kết quả

Độ mịn của xi măng được biểu thị bằng tỷ lệ phần trăm (%) giữa lượng xi măng còn lại trên sàng và lượng xi măng trước khi sàng, theo công thức:

trong đó:

X là độ mịn của xi măng, tính bằng phần trăm khối lượng (%);

...

...

...

m₀ là lượng xi măng trước khi sàng, tính bằng gam (g).

Kết quả thử là trung bình cộng của hai phép thử song song, lấy chính xác đến 1 % .

Mục lục

1  Phạm vi áp dụng

2  Tài liệu viện dẫn

3  Thuật ngữ và định nghĩa

4  Phân loại và ký hiệu

5  Yêu cầu kỹ thuật

...

...

...

7  Phương pháp thử

8  Bao gói, ghi nhãn, vận chuyển và bảo quản

8  Phụ lục A (thỏa thuận) Xác định độ mịn bằng phương pháp sàng khí