Truyền thông chính sách, dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của các Nghị định trong lĩnh vực đường bộ

1. Tên gọi Nghị định đề xuất bổ sung

Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 119/2024/NĐ-CP ngày 30 tháng 9 năm 2024 của Chính phủ quy định về thanh toán điện tử giao thông đường bộ; Nghị định số 161/2024/NĐ-CP ngày 18 tháng 12 năm 2024 của Chính phủ quy định về danh mục hàng hóa nguy hiểm, vận chuyển hàng hóa nguy hiểm và trình tự, thủ tục cấp giấy phép, cấp giấy chứng nhận hoàn thành chương trình tập huấn cho người lái xe hoặc người áp tải vận chuyển hàng hóa nguy hiểm trên đường bộ; Nghị định số 165/2024/NĐ-CP ngày 26 tháng 12 năm 2024 của Chính phủ quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành một số điều của Luật đường bộ và Điều 77 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 140/2025/NĐ-CP ngày 12 tháng 6 năm 2025 của Chính phủ quy định về phân định thẩm quyền của chính quyền địa phương 02 cấp trong lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ Xây dựng, Nghị định số 144/2025/NĐ-CP ngày 12 tháng 6 năm 2025 của Chính phủ quy định về phân quyền, phân cấp trong lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ Xây dựng và Nghị định số 241/2026/NĐ-CP ngày 26 tháng 6 năm 2026 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 165/2024/NĐ-CP ngày 26 tháng 12 năm 2024 của Chính phủ quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Đường bộ và Điều 77 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ; Nghị định số 94/2026/NĐ-CP ngày 31 tháng 3 năm 2026 của Chính phủ quy định về hoạt động đào tạo và sát hạch lái xe (sau đây gọi tắt là Nghị định).

2. Sự cần thiết của Nghị định

2.1. Cơ sở chính trị, pháp lý

- Căn cứ Kết luận số 121-KL/TW ngày 24/01/2025 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về tổng kết việc thực hiện Nghị quyết số 18-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII một số vấn đề về tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; ngày 18/02/2025 Quốc hội khóa XV đã ban hành Nghị quyết số 176/2025/QH15 về cơ cấu tổ chức của Chính phủ nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV; theo đó, hình thành các Bộ ngành mới trên cơ sở hợp nhất các Bộ ngành hiện có.

- Căn cứ Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Ban Chấp hành Trung ương về đột phá phát triển khoa học, công nghệ đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, Nghị quyết số 71/NQ-CP ngày 01/4/2025 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung cập nhật chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị; Nghị quyết số 214/NQ-CP ngày 23/7/2025 của Chính phủ ban hành kế hoạch hành động về thúc đẩy tạo lập dữ liệu phục vụ chuyển đổi số toàn diện có quan điểm chỉ đạo như sau: rà soát, sửa đổi các văn bản pháp luật chuyên ngành để công nhận đầy đủ giá trị pháp lý của hồ sơ và kết quả giải quyết thủ tục hành chính điện tử.

- Luật Xây dựng số 135/2025/QH15 có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/7/2026 không quy định cụm từ: “thiết kế triển khai sau thiết kế cơ sở”, trong khi đó tại khoản 1 Điều 32 Nghị định số 165/2024/NĐ-CP ngày 26/12/2024 của Chính phủ quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Đường bộ và Điều 77 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ quy định chi tiết về thẩm tra, thẩm định an toàn giao thông đường bộ ở bước “thiết kế triển khai sau thiết kế cơ sở”. Vì vậy, cần sửa đổi Nghị định số 165/2024/NĐ-CP để bảo đảm thống nhất với Luật Xây dựng số 135/2025/QH15.

- Căn cứ Nghị quyết số 66/NQ-CP ngày 26/3/2025 của Chính phủ về chương trình cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh năm 2025 và 2026; theo đó, Chính phủ đã ban hành các Nghị quyết: (i) số 66.17/2026/NQ-CP ngày 15/5/2026 cắt giảm, sửa đổi ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, trong đó bãi bỏ một số điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực đường bộ và (ii) số 66.18/2026/NQ-CP ngày 18/5/2026 phân quyền, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh, trong đó bãi bỏ một số thủ tục hành chính trong lĩnh vực đường bộ.

- Căn cứ Nghị quyết số 24/NQ-CP ngày 29/4/2026 của Chính phủ nhằm tăng cường công tác quản lý nhà nước, tăng tính minh bạch, nâng cao chất cắt giảm, phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh lĩnh vực quốc phòng, nội vụ, tài chính, xây dựng, ngoại giao, tư pháp, ngân hàng; trong đó, cắt giảm thời gian thực hiện thủ tục hành chính đối với 06 thủ tục hành chính thuộc lĩnh vực đường bộ.

2.2. Cơ sở thực tiễn

2.2.1. Qua tổng kết đánh giá thi hành Nghị định 119/2024/NĐ-CP và Nghị định 161/2024/NĐ-CP, Bộ Xây dựng nhận thấy trong quá trình tổ chức thực hiện chưa phát sinh các vấn đề vướng mắc với thực tiễn.

2.2.2. Đối với Nghị định số 165/2024/NĐ-CP:

- Quy định hiện hành: khoản 2 Điều 47 Luật Đường bộ số 35/2024/QH15 quy định đường cao tốc phải được đầu tư, xây dựng đồng bộ với trạm dừng nghỉ. Khoản 1 Điều 52 Luật Đường bộ tiếp tục xác định trạm dừng nghỉ được xây dựng để phục vụ khai thác đồng bộ với công trình đường cao tốc; điểm a khoản 2 Điều 52 quy định đối với dự án đường cao tốc đầu tư công, trạm dừng nghỉ được đầu tư cùng với dự án theo hình thức đầu tư công hoặc lựa chọn nhà đầu tư theo pháp luật về đấu thầu.

Điều 50 Nghị định số 165/2024/NĐ-CP quy định cơ quan có thẩm quyền tổ chức lựa chọn nhà đầu tư xây dựng toàn bộ trạm dừng nghỉ; tại khoản 2 Điều này có quy định trường hợp lựa chọn nhà đầu tư không thành công, cơ quan có thẩm quyền tổ chức đầu tư toàn bộ trạm dừng nghỉ trong dự án đường cao tốc theo hình thức đầu tư công.

- Tình hình, kết quả thực hiện

Trạm dừng nghỉ vừa bao gồm các công trình dịch vụ công thiết yếu, phục vụ trực tiếp việc khai thác an toàn, liên tục của đường cao tốc, vừa bao gồm các công trình dịch vụ thương mại có khả năng thu hồi vốn.

Thời gian qua, thực hiện Nghị định số 165/2024/NĐ-CP và các văn bản quy phạm pháp luật khác có liên quan, Bộ Xây dựng đã tổ chức lựa chọn nhà đầu tư, đầu tư xây dựng các trạm dừng nghỉ trên tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông. Theo đó, một số trạm dừng nghỉ đã hoàn thành các công trình dịch vụ thiết yếu, một số trạm đã hoàn thành toàn bộ đưa vào khai thác. Quá trình thực hiện phát sinh hạn chế, vướng mắc dẫn đến tiến độ đầu tư xây dựng trạm dừng nghỉ không đáp ứng tiến độ yêu cầu, không bảo đảm khai thác đồng bộ với đường cao tốc, nguy cơ chậm trễ trong việc thu phí cao tốc do nhà nước đầu tư; nguyên nhân chủ yếu do: (i) Các thủ tục đầu tư trạm dừng nghỉ phải thực hiện như là dự án độc lập: ngoài công tác giải phóng mặt bằng, các công tác như đánh giá tác động môi trường, chuyển đổi mục đích sử dụng rừng, xác định nguồn cung cấp vật liệu xây dựng... phải thực hiện thủ tục như thủ tục lập dự án mới nên kéo dài thời gian bước chuẩn bị xây dựng. (ii) Trình tự, thủ tục lựa chọn nhà đầu tư xây dựng toàn bộ trạm dừng nghỉ cần nhiều thời gian và phụ thuộc vào khả năng thu hút đầu tư của từng vị trí.

Trường hợp chưa lựa chọn được nhà đầu tư, trạm dừng nghỉ có nguy cơ không hoàn thành đồng bộ với tuyến đường, không đáp ứng yêu cầu đầu tư, khai thác đồng bộ theo khoản 2 Điều 47 và khoản 1 Điều 52 Luật Đường bộ. Đặc biệt, đối với các tuyến đường cao tốc thuộc trường hợp quy định tại khoản 2 Điều 3 Nghị định số 130/2024/NĐ-CP, việc hoàn thành các công trình dịch vụ công tại trạm dừng nghỉ là một trong những điều kiện để triển khai thu phí. Do đó, nếu việc đầu tư các hạng mục thiết yếu của trạm dừng nghỉ phụ thuộc vào tiến độ lựa chọn và thực hiện dự án của nhà đầu tư trạm dừng nghỉ, trường hợp không thu hút được nhà đầu tư hoặc quá trình lựa chọn, thi công xây dựng trạm dừng nghỉ kéo dài thì tuyến đường cao tốc dù đã hoàn thành, đưa vào khai thác vẫn chưa đủ điều kiện thu phí.

+ Đối với một số dự án có tính chất đặc thù, mức độ thu hút nhà đầu tư trạm dừng nghỉ không cao; trường hợp lựa chọn nhà đầu tư không thành công, cơ quan có thẩm quyền phải triển khai thủ tục từ đầu để đầu tư trạm dừng nghỉ (thủ tục điều chỉnh hình thức đầu tư trạm dừng nghỉ; cân đối, bố trí vốn nhà nước; tổ chức lựa chọn nhà thầu triển khai đầu tư,…) dẫn đến kéo dài thời gian thực hiện, không đáp ứng yêu cầu khai thác công trình dịch vụ công thiết yếu khi đường cao tốc đưa vào vào sử dụng.

+ Ngược lại, nếu Nhà nước chủ động triển khai đầu tư toàn bộ trạm dừng nghỉ theo hình thức đầu tư công thì phải bố trí vốn cho toàn bộ các hạng mục kinh doanh thương mại (có khả năng thu hồi vốn), làm tăng nhu cầu sử dụng vốn đầu tư công và chưa phát huy hiệu quả nguồn lực xã hội.

Do đó, cần bổ sung, hoàn thiện chính sách pháp luật theo hướng: trường hợp cần thiết, cơ quan chủ quản có thể xem xét, quyết định đầu tư, xây dựng trước các công trình dịch vụ công thiết yếu thuộc trạm dừng nghỉ, đáp ứng khai thác đồng bộ khi dự án cao tốc đưa vào sử dụng, đáp ứng điều kiện để triển khai thu phí nộp ngân sách nhà nước. Các hạng mục khác thuộc trạm dừng nghỉ, được thực hiện sau khi lựa chọn được nhà đầu tư xây dựng, khai thác trạm dừng nghỉ.

2.2.3. Đối với Nghị định số 94/2026/NĐ-CP:

Tại điểm b khoản 2 Điều 17 quy định “Cơ sở đào tạo gửi văn bản đề nghị thu hồi giấy phép xe tập lái đến Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp tỉnh, cấp xã bằng hình thức trực tiếp hoặc qua dịch vụ bưu chính hoặc qua cổng dịch vụ công quốc gia”; tuy nhiên, việc thu hồi giấy phép xe tập lái là văn bản quản lý nhà nước thông thường không thuộc nhóm thủ tục hành chính, nên quy định trên chưa phù hợp với tình hình thực tiễn. Vì vậy, cần sửa đổi cách thức cơ sở đào tạo lái xe gửi văn bản đến cơ quan có thẩm quyền đề nghị thu hồi giấy phép xe tập lái để đảm bảo tính khả thi trong quá trình tổ chức thực hiện.

3. Quan điểm, mục tiêu xây dựng Nghị định

3.1. Quan điểm

Rà soát, sửa đổi thẩm quyền quản lý nhà nước Nghị quyết số 176/2025/QH15 ngày 18/02/2025 của Quốc hội về cơ cấu tổ chức của Chính phủ nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV.

Thể chế Phương án cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh thuộc phạm vi quản lý của Bộ Xây dựng tại Nghị quyết số 66.18/2026/NQ-CP ngày 18/5/2026 phân quyền, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh; đồng thời, thể chế Phương án cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, cắt giảm điều kiện kinh doanh liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh thuộc phạm vi quản lý của Bộ Xây dựng.

Thể chế các quy định về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh thuộc phạm vi quản lý của Bộ Xây dựng tại Nghị quyết số 24/NQ-CP ngày 29/4/2026 của Chính phủ.

Thể chế tăng cường ứng dụng công nghệ theo tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Ban Chấp hành Trung ương về đột phá phát triển khoa học, công nghệ đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; theo đó, bổ sung nội dung “Hồ sơ và kết quả giải quyết thủ tục hành chính bản điện tử có giá trị pháp lý như bản giấy”.

3.2. Mục tiêu

Thể chế hóa đầy đủ, kịp thời chủ trương, đường lối của Đảng và nhà nước và các quy định của Luật Đường bộ số 35/2024/QH15 và Luật Xây dựng số 135/2025/QH15.

4. Phạm vi điều chỉnh của Nghị định

Nghị định không sửa đổi phạm vi điều chỉnh quy định tại các Nghị định số 119/2024/NĐ-CP ngày 30 tháng 9 năm 2024 của Chính phủ quy định về thanh toán điện tử giao thông đường bộ; Nghị định số 161/2024/NĐ-CP ngày 18 tháng 12 năm 2024 của Chính phủ quy định về danh mục hàng hóa nguy hiểm, vận chuyển hàng hóa nguy hiểm và trình tự, thủ tục cấp giấy phép, cấp giấy chứng nhận hoàn thành chương trình tập huấn cho người lái xe hoặc người áp tải vận chuyển hàng hóa nguy hiểm trên đường bộ; Nghị định số 165/2024/NĐ-CP ngày 26 tháng 12 năm 2024 của Chính phủ quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành một số điều của luật đường bộ và điều 77 Luật trật tự, an toàn giao thông đường bộ; Nghị định số 94/2026/NĐ-CP ngày 31 tháng 3 năm 2026 của Chính phủ quy định về hoạt động đào tạo và sát hạch lái xe.

5. Nội dung dự kiến của Nghị định

Nội dung Nghị định dự kiến quy định về các vấn đề sau:

- Đối với Nghị định số 119/2024/NĐ-CP:

Sửa đổi thẩm quyền quản lý nhà nước phù hợp với cơ cấu tổ chức của Chính phủ nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV quy định tại Nghị quyết số 176/2025/QH15 ngày 18/02/2025 của Quốc hội.

- Đối với Nghị định số 161/2024/NĐ-CP:

Sửa đổi thẩm quyền quản lý nhà nước phù hợp với cơ cấu tổ chức của Chính phủ nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV quy định tại Nghị quyết số 176/2025/QH15 ngày 18/02/2025 của Quốc hội.

Sửa đổi cách thức nộp hồ sơ, trả kết quả thủ tục hành chính bằng hình thức điện tử phù hợp với tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Ban Chấp hành Trung ương về đột phá phát triển khoa học, công nghệ đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Sửa đổi giảm thời gian thực hiện thủ tục hành chính đối với 03 thủ tục hành chính phù hợp với Nghị quyết số 24/NQ-CP ngày 29/4/2026 của Chính phủ.

- Đối với Nghị định số 165/2024/NĐ-CP:

Bãi bỏ điều kiện kinh doanh dịch vụ đào tạo thẩm tra an toàn giao thông theo phương án cắt giảm điều kiện kinh doanh quy định tại Nghị quyết số 66.17/2026/NQ-CP ngày 18/5/2026.

Bãi bỏ thủ tục hành chính liên quan đến dịch vụ đào tạo thẩm tra an toàn giao thông theo phương án cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh thuộc phạm vi quản lý của Bộ Xây dựng tại Nghị quyết số 66.18/2026/NQ-CP ngày 18/5/2026.

Bổ sung, hoàn thiện chính sách để cơ quan chủ quản có cơ sở pháp luật để quyết định đầu tư xây dựng trước các công trình dịch vụ công thiết yếu thuộc trạm dừng nghỉ, đồng thời với dự án đầu tư xây dựng đường cao tốc. Các hạng mục khác thuộc trạm dừng nghỉ, được thực hiện sau khi lựa chọn được nhà đầu tư xây dựng, khai thác trạm dừng nghỉ.

- Đối với Nghị định số 94/2026/NĐ-CP:

Sửa đổi giảm thời gian thực hiện thủ tục hành chính đối với 03 thủ tục hành chính phù hợp với Nghị quyết số 24/NQ-CP ngày 29/4/2026 của Chính phủ bằng hình thức điện tử phù hợp với Nghị quyết số 24/NQ-CP ngày 29/4/2026 của Chính phủ.

Sửa đổi cách thức cơ sở đào tạo lái xe gửi văn bản đến cơ quan có thẩm quyền đề nghị thu hồi giấy phép xe tập lái để đảm bảo tính khả thi trong quá trình tổ chức thực hiện.

6. Thời gian dự kiến trình Chính phủ ban hành

Tháng 12/2026. 

Nguồn: Cổng Thông tin điện tử Bộ Xây dựng, đăng ngày 05/08/2026 14:56. 
Xem nội dung gốc trên Cổng Thông tin điện tử Bộ Xây dựng. 

• >> Công chức bị tạm đình chỉ công tác có được hưởng đủ lương không?
• >> Trình Hội nghị Trung ương 5 khóa XIV Đề án cải cách chính sách tiền lương và bảo hiểm xã hội