Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 5016:1989 về Vật đúc bằng gang cầu - Yêu cầu kỹ thuật

• Số hiệu: TCVN5016:1989
• Loại văn bản: Tiêu chuẩn Việt Nam
• Nơi ban hành: Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường
• Người ký: ***
• Ngày ban hành: 27/12/1989

TIÊU CHUẨN VIỆT NAM

TCVN 5016-89

VẬT ĐÚC BẰNG GANG CẦU - YÊU CẦU KỸ THUẬT

Moulding with spheroidal graphite  - Technical requirements

Tiêu chuẩn này áp dụng cho vật đúc bằng gang có độ bền cao có graphit cầu gọi tắt là gang cầu.

1. MÁC

1.1. Vật đúc được chế tạo bằng gang cầu có các mác sau:

GC38-17, GC42-12, GC45-5, GC50-2, GC60-2, GC70-2, GC80-2, GC100-2, GC120-2.

Thành phần hóa học của gang được nêu trong phụ lục của tiêu chuẩn.

...

...

...

1.3. Quy định cách ghi ký hiệu cho vật đúc bằng gang cầu theo tiêu chuẩn này.

Ví dụ:

Vật đúc bằng gang cầu mác 60-2 là vật đúc GC60 – 2 TCVN 5016-89.

2. YÊU CẦU KỸ THUẬT

2.1. Vật đúc bằng gang cầu phải được chế tạo phù hợp với yêu cầu của tiêu chuẩn này và bản vẽ kỹ thuật cho riêng từng chi tiết đúc.

2.2. Cơ tính của gang được quy định trong bảng 1.

Bảng 1

Mác gang

Giới hạn bền kéo

...

...

...

Giới hạn chảy

N/mm^2 (Kg/mm^2)

Độ dãn dài

(%)

Độ cứng HB

Không nhỏ hơn

GC38-17

373 (38)^++

235(24)

...

...

...

140-170

GC42-12

412(42)

274(28)

12

140-200

GC45-5

441(45)

333(33)

...

...

...

160-220

GC50-2

490(50)

343(35)

2

180-260

GC60-2

588(60)

393(40)

...

...

...

200-280

GC70-2

686(70)

441(45)

2

229-300

GC80-2

784(80)

490(49)

...

...

...

250-330

GC100-2

981(100)

686(70)

2

270-360

GC120-2

1177(120)

882(90)

...

...

...

302-380

Chú thích:

+ Các đơn vị ghi trong ngoặc đơn () không khuyến khích sử dụng.

+  Độ dai va đập của mác GC38-17 không thấp hơn 13 Joule/cm^2 (1,3kgm/cm^2).

2.3. Cơ tính và tổ chức tế vi của gang tương ứng với vật đúc ở trạng thái đúc hoặc sau nhiệt luyện.

2.4. Vật đúc không được rỗ ngót, rỗ khí, ngậm xỉ, phải được làm sạch ba via, chân đậu ngót, đậu hơi, rãnh dẫn.

3. QUY TẮC NGHIỆM THU

3.1. Vật đúc được nghiệm thu theo lô. Mỗi lô được đúc cùng một mác gang, cùng ngày nấu, theo một quy trình công nghệ và được chứng nhận về chất lượng trong một phiếu kiểm tra chất lượng.

3.2. Phiếu kiểm tra chất lượng được quy định như sau:

...

...

...

Số của bản vẽ của vật đúc;

Số của mẻ nấu hoặc ngày nấu;

Số lượng và khối lượng vật đúc;

Mác gang;

Kết quả thử nghiệm;

Dấu của bộ phận kiểm tra chất lượng.

3.3. Hình dạng bên ngoài của vật đúc được kiểm tra riêng với từng vật đúc. Kích thước và khối lượng vật đúc được kiểm tra đại diện hoặc từng loạt.

3.4. Cơ tính của gang phải được thử trên hai mẫu. Mẫu kiểm tra thành phần hóa học phải được đúc cùng mẫu thử cơ tính.

3.5. Mẫu thử được đúc trong khuôn cát khô, trừ những trường hợp đặc biệt theo thỏa thuận, có thể được đúc trong các loại khuôn khác. Mỗi lô phải có ít nhất 6 phôi mẫu thử.

...

...

...

Kết quả thử lại áp dụng cho cả lô.

3.7. Kiểm tra tổ chức tế vi của gang không bắt buộc, trừ trường hợp có yêu cầu trong bản vẽ thiết kế.

4. PHƯƠNG PHÁP THỬ

4.1. Để kiểm tra cơ tính của gang, các mẫu thử được gia công ở trạng thái đúc hoặc nhiệt luyện tương ứng với mác gang và chi tiết đúc.

4.2. Thử kéo theo TCVN 197-85. Mẫu thử được gia công từ phôi mẫu trên hình vẽ 1, 2, 3 và theo bảng 2, 3, 4.

4.3. Thử độ dai va đập trên mẫu 10 ● 10 ● 55 mm có khắc rãnh chữ “V” ở giữa.

4.4. Thử độ cứng Brinell theo TCVN 256-85.

4.5. Phân tích thành phần hóa học theo TCVN 1821-76.

4.6. Xác định tổ chức tế vi theo TCVN 3902-84.

...

...

...

Hình 1

Bảng 2

mm

Đường kính phôi mẫu

R

a

D

d

...

...

...

Thành dày vật đúc

30

5

30

110

90

150

Đến 50

30

...

...

...

45

160

140

175

Trên 50

Hình 2

Bảng 3

mm

...

...

...

a₂

h₂

Thành dày vật đúc

a₁

h₁

l

15

20

140

...

...

...

135

Đến 25

25

40

140

55

140

25 – 50

50

...

...

...

140

100

150

Trên 50

Hình 3

Bảng 4

Kích thước

Kích thước, mm, dạng

...

...

...

II

III

IV

V

U

12

25

25

50

...

...

...

V

40

55

90

90

125

X

30

40

...

...

...

90

65

Y

60

100

100

150

165

Z

...

...

...

5. GHI NHÃN, BAO GÓI VÀ BẢO QUẢN

5.1. Mác gang được đánh dấu trên bề mặt không gia công của vật đúc bằng cách đúc nổi, khắc chìm hoặc viết bằng sơn. Trong trường hợp vật đúc không có chỗ ghi mác thì phải có bản ghi kèm theo.

5.2. Yêu cầu về đóng gói, bảo quản và vận chuyển nếu cần thiết phải có thỏa thuận riêng cho từng vật đúc.

PHỤ LỤC CỦA TCVN 5016-89

THÀNH PHẦN HÓA HỌC GANG BAN ĐẦU (Trước biến tính)

Mác gang

Hàm lượng nguyên tố, %

Các bon

Silíc

...

...

...

P

S

Các nguyên tố hợp kim

Thành dày vật đúc, mm

Thành dày vật đúc, mm

Không lớn hơn

Nhỏ hơn 30

...

...

...

Trên 50 đến 100

Trên 100

Nhỏ hơn 10

Từ 10 đến 30

Trên 30 đến 50

Trên 50 đến 100

Trên 100

GC38-17

...

...

...

3,3-3,6

3,0-3,3

2,7-3,2

2,4-2,7

1,9-2,2

1,6-1,9

1,3-1,7

0,8-1,5

0,5-0,6

...

...

...

0,1

GC42-12

3,3-3,6

3,3-3,6

3,0-3,3

2,7-3,2

2,4-2,7

1,9-2,2

...

...

...

1,3-1,7

0,5-1,5

0,5-0,6

0,1

0,1

GC45-5

3,3-3,6

3,3-3,6

...

...

...

2,7-3,2

2,4-2,7

1,9-2,2

1,6-1,9

1,3-1,7

0,5-1,5

0,5-0,6

0,1

0,1

...

...

...

GC50-2

3,3-3,6

3,3-3,6

3,0-3,3

2,7-3,2

2,4-2,7

1,9-2,2

1,6-1,9

1,3-1,7

...

...

...

0,5-0,8

0,15

0,14

GC60-2

3,3-3,6

3,3-3,6

3,0-3,3

2,7-3,2

...

...

...

2,4-2,8

2,2-2,6

2,2-2,6

0,4-0,7

0,12

0,12

GC70-2

...

...

...

-

3,2-3,6

-

-

-

2,6-2,9

0,6-0,7

...

...

...

0,12

Cr 0,1

GC80-2

3,2-3,6

3,2-3,6

-

2,6-2,9

2,6-2,8

...

...

...

0,6-0,9

0,1

0,01

Cr 0,1; Cu 0,25-0,4

GC100-2

3,2-3,6

-

...

...

...

3,4-3,8

3,4-3,8

-

0,6-0,9

0,1

0,01

...

...

...

GC120-2

3,2-3,6

-

-

3,4-3,8

3,4-3,8

-

...

...

...

0,6-0,9

0,1

0,01

Cr 0,1; Ni 0,2-0,8