Thuế giá trị gia tăng là thuế trực thu hay thuế gián thu? Có thể đến đâu để nộp thuế giá trị gia tăng?

Thuế giá trị gia tăng là thuế trực thu hay thuế gián thu?

Hiện nay không có văn bản nào quy định cụ thể về Thuế trực thu và Thuế gián thu. Tuy nhiên, căn cứ theo các luật thuế hiện hành như: Luật Thuế thu nhập cá nhân 2007, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2008, Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt 2008, Luật Thuế giá trị gia tăng 2008…Thuế trực thu và Thuế gián thu có thể được hiểu như sau:

Thuế trực thu: Thuế trực thu là loại thuế mà người nộp thuế cũng chính là người chịu thuế, được Nhà nước thu trực tiếp trên phần thu nhập hoặc tài sản của họ.

Thuế gián thu: Thuế gián thu là loại thuế mà người nộp thuế không đồng thời là người chịu thuế. Thông thường, người nộp thuế là người bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ, nhà nhập khẩu và người chịu thuế là người mua hàng hóa, sử dụng dịch vụ. Số tiền thuế được tính vào giá bán hàng hóa, sử dụng dịch vụ.

Căn cứ theo Điều 2 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024 quy định như sau:

Thuế giá trị gia tăng

Thuế giá trị gia tăng là thuế tính trên giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ phát sinh trong quá trình từ sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng.

Theo đó, Thuế giá trị gia tăng là loại thuế tính trên giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ phát sinh trong quá trình từ sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng.

Người nộp thuế giá trị gia tăng là người bán hàng hoá, cung cấp dịch vụ còn người chịu thuế giá trị gia tăng là người tiêu dùng hàng hoá, dịch vụ. Như vậy, Thuế giá trị gia tăng được xem là một loại Thuế gián thu.

Thuế giá trị gia tăng là thuế trực thu hay thuế gián thu? (Hình từ Internet)

Có mấy phương pháp tính thuế giá trị gia tăng hiện nay?

Theo Điều 10 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024 quy định có 02 phương pháp tính thuế là phương pháp tính thuế giá trị gia tăng bằng khấu trừ thuế và phương pháp tính thuế giá trị gia tăng trực tiếp.

(1) Phương pháp khấu trừ

Căn cứ tại Điều 11 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024 quy định về phương pháp khấu trừ thuế như sau:

Phương pháp khấu trừ thuế

1. Phương pháp khấu trừ thuế được quy định như sau:

a) Số thuế giá trị gia tăng phải nộp theo phương pháp khấu trừ thuế bằng số thuế giá trị gia tăng đầu ra trừ số thuế giá trị gia tăng đầu vào được khấu trừ;

b) Số thuế giá trị gia tăng đầu ra bằng tổng số thuế giá trị gia tăng của hàng hóa, dịch vụ bán ra ghi trên hóa đơn giá trị gia tăng.

Thuế giá trị gia tăng của hàng hóa, dịch vụ bán ra ghi trên hóa đơn giá trị gia tăng bằng giá tính thuế của hàng hóa, dịch vụ chịu thuế bán ra nhân với thuế suất thuế giá trị gia tăng của hàng hóa, dịch vụ đó.

Trường hợp sử dụng hóa đơn ghi giá thanh toán là giá đã có thuế giá trị gia tăng thì thuế giá trị gia tăng đầu ra được xác định bằng giá thanh toán trừ giá tính thuế giá trị gia tăng xác định theo quy định tại điểm k khoản 1 Điều 7 của Luật này;

c) Số thuế giá trị gia tăng đầu vào được khấu trừ bằng tổng số thuế giá trị gia tăng ghi trên hóa đơn giá trị gia tăng mua hàng hóa, dịch vụ, chứng từ nộp thuế giá trị gia tăng của hàng hóa nhập khẩu hoặc chứng từ nộp thuế đối với trường hợp mua dịch vụ quy định tại khoản 3, khoản 4 Điều 4 của Luật này và đáp ứng điều kiện quy định tại Điều 14 của Luật này.

...

Theo đó, phương pháp khấu trừ có thể hiểu đơn giản như sau:

- Số thuế phải nộp: Được tính bằng số thuế đầu ra trừ đi số thuế đầu vào được khấu trừ.

- Thuế đầu ra: Là tổng số thuế ghi trên hóa đơn giá trị gia tăng của hàng hóa, dịch vụ bán ra. Nếu sử dụng hóa đơn ghi giá đã có thuế, thuế đầu ra tính bằng giá thanh toán trừ giá tính thuế.

- Thuế đầu vào: Là tổng số thuế ghi trên hóa đơn giá trị gia tăng mua hàng hóa, dịch vụ hoặc chứng từ nộp thuế nhập khẩu, hoặc nộp thuế khi mua dịch vụ.

(2) Phương pháp tính trực tiếp

Theo quy định tại Điều 12 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024 về phương pháp tính trực tiếp như sau:

Phương pháp tính trực tiếp

1. Số thuế giá trị gia tăng phải nộp theo phương pháp tính trực tiếp trên giá trị gia tăng bằng giá trị gia tăng nhân với thuế suất thuế giá trị gia tăng áp dụng đối với hoạt động mua, bán, chế tác vàng, bạc, đá quý.

Giá trị gia tăng của hoạt động mua, bán, chế tác vàng, bạc, đá quý được xác định bằng giá thanh toán của vàng, bạc, đá quý bán ra trừ giá thanh toán của vàng, bạc, đá quý mua vào tương ứng.

Trường hợp cơ sở kinh doanh có hoạt động mua, bán, chế tác vàng, bạc, đá quý thì cơ sở kinh doanh phải hạch toán riêng hoạt động này để nộp thuế theo phương pháp tính trực tiếp trên giá trị gia tăng.

...

Theo đó, số thuế giá trị gia tăng phải nộp theo phương pháp tính trực tiếp trên giá trị gia tăng = thuế suất x giá trị gia tăng.

Giá trị gia tăng được xác định bằng giá thanh toán bán ra trừ giá thanh toán mua vào tương ứng.

Các cơ sở kinh doanh hoạt động này phải hạch toán riêng để nộp thuế theo phương pháp tính trực tiếp.

Có thể đến đâu để nộp thuế giá trị gia tăng?

Căn cứ tại Điều 56 Luật Quản lý Thuế 2019 có quy định về địa điểm nộp thuế như sau:

Người nộp thuế nộp tiền thuế vào ngân sách nhà nước có thể đến những địa điểm sau để nộp thuế:

- Nộp trực tiếp tại Kho bạc Nhà nước;

- Nộp trực tiếp tại cơ quan quản lý thuế nơi tiếp nhận hồ sơ khai thuế;

- Nộp thông qua tổ chức được cơ quan quản lý thuế ủy nhiệm thu thuế;

- Nộp thông qua ngân hàng thương mại, tổ chức tín dụng khác và tổ chức dịch vụ theo quy định của pháp luật.

Ngoài ta, tại Điều 20 Thông tư 219/2013/TT-BTC có quy định như sau::

- Người nộp thuế kê khai và nộp thuế giá trị gia tăng tại địa phương nơi sản xuất, kinh doanh.

- Doanh nghiệp áp dụng phương pháp khấu trừ với cơ sở sản xuất phụ thuộc phải nộp thuế giá trị gia tăng tại cả địa phương nơi sản xuất và nơi đóng trụ sở chính.

- Doanh nghiệp áp dụng phương pháp trực tiếp, có cơ sở sản xuất hoặc bán hàng vãng lai ngoại tỉnh, phải nộp thuế giá trị gia tăng tại địa phương nơi có cơ sở sản xuất hoặc bán hàng vãng lai, không phải nộp thuế tại trụ sở chính đối với doanh thu ngoại tỉnh đã nộp thuế.

- Cơ sở kinh doanh dịch vụ viễn thông cước trả sau phải khai thuế tại cơ quan thuế của trụ sở chính và nộp thuế giá trị gia tăng tại cả địa phương nơi có trụ sở chính và nơi có chi nhánh hạch toán phụ thuộc, với tỷ lệ 2% trên doanh thu dịch vụ viễn thông tại chi nhánh.

Như vậy, tùy thuộc vào từng mô hình kinh doanh mà cá nhân lựa chọn địa điểm nộp thuế phù hợp và đúng quy định.

Lưu ý: Luật Thuế giá trị gia tăng 2024 sẽ có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 7 năm 2025. Trừ trường hợp tại khoản 2 Điều 18 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024 có hiệu lực từ ngày 01/01/2026.