Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6374:1998 về Xích con lăn chính xác bước ngắn và đĩa xích

• Số hiệu: TCVN6374:1998
• Loại văn bản: Tiêu chuẩn Việt Nam
• Nơi ban hành: ***
• Người ký: ***
• Ngày ban hành: Năm 1998

TIÊU CHUẨN VIỆT NAM

TCVN 6374 : 1998

XÍCH CON LĂN CHÍNH XÁC BƯỚC NGẮN VÀ ĐĨA XÍCH

Short pitch transmission precision roller chains and chain wheels

1. Phạm vi áp dụng

Tiêu chuẩn này qui định yêu cầu kỹ thuật áp dụng cho xích con lăn chính xác bước ngắn một dãy, nhiều dãy và đĩa xích tương ứng dùng trong truyền động cơ khí, bao gồm: kích thước, dung sai, đo chiều dài, tải trọng thử và độ bền kéo nhỏ nhất.

Tiêu chuẩn này không áp dụng cho xích xe đạp và xích xe máy.

2. Xích

2.1. Thuật ngữ của xích và chi tiết cấu thành

...

...

...

2.2. Ký hiệu

Xích con lăn chính xác bước ngắn được ký hiệu theo cột 1 của bảng 1, tiếp sau là số 1 cho xích một dãy, số 2 cho xích hai dãy và số 3 cho xích 3 dãy, cuối cùng a số hiệu chuẩn này.

Ví dụ: 16 B-1 TCVN 6374:1998, 16 B-2 TCVN 6374:1998; 16 B-3 TCVN 6374:1998.

Hình 1 - Các dạng xích con lăn

2.3. Kích thước

Kích thước của xích được qui định trên hình 3 và trong các bảng 1 và 2. Các kích thước lớn nhất và nhỏ nhất đã quy định đảm bảo tính lắp lẫn các mắt xích được chế tạo ở các cơ sở khác nhau. Dung sai này biểu thị giới hạn lắp lẫn, không phải là dung sai chế tạo.

2.4. Thử kéo

2.4.1. Độ bền kéo nhỏ nhất là độ bền mà mẫu thử phải chịu được khi kéo phá hủy. Độ bền kéo nhỏ nhất không phải lực làm việc.

...

...

...

Hai đầu chiều dài xích thử được móc bằng hai móc nối, cho phép chuyển động tự do cả hai đầu của đường trục xích trong mặt phẳng vuông góc với khớp nối

Sự phá hủy mẫu xuất hiện tại thời điểm mà độ giãn dài không tăng hơn nữa khi tăng tải trọng, tức là tại đỉnh của biểu đồ tải trọng / độ giãn dài

Kết quả không được công nhận khi vết phá hủy xuất hiện liền sát với móc nối.

2.4.3. Khi thử kéo phá hủy mẫu, mặc dù xích không xuất hiện rõ vết phá hủy khi lực kéo đạt đến độ bền kéo nhỏ nhất, song xích đó cùng phải bỏ đi

2.5. Tải trọng chảy

Toàn bộ xích phải được thử chảy với lực kéo bằng 1/3 độ bền kéo nhỏ nhất qui định trong bảng 1.

2.6. Độ chính xác chiều dài

Xích được đo sau khi chịu tải trọng thử và trước khi được bôi trơn.

Chiều dài đo tiêu chuẩn nhỏ nhất để đó là:

...

...

...

b) 1220 mm cho xích có kí hiệu 16A đến 72B và được kết thúc tại mỗi một đầu bằng một mắt trong.

Xích được đỡ trên một chiều dài toàn bộ của nó và chịu lực đo qui định trong bảng 1.

Chiều dài đo được phải là chiều dài danh nghĩa với dung sai là:

Độ chính xác chiều dài của các xích làm việc song song phải ở trong khoảng giới hạn trên, nhưng phải theo thỏa thuận với nhà chế tạo.

2.7. Ghi nhãn

Xích được ghi nhãn với nội dung sau:

a) tên nhà chế tạo;

b) kí hiệu xích.

...

...

...

Mắt ngoài một dãy

Mắt ngoài hai dãy

b) Mắt ngoài để tán

Mắt nối có vòng hãm lò xo

Mắt nối có chốt chẻ

...

...

...

Mắt khuỷu một dãy

Mắt khuỷu hai dãy

d) Mắt khuỷu

Chú thích

1) Các kích thước của các má được qui định trong bảng 1.

2) Các chi tiết kẹp chặt có thể có kết cấu khác.

Hình 2 - Các dạng mắc xích

...

...

...

c biểu thị khe hở giữa má mắt khuỷu và má thẳng dùng trong khi ăn khớp

a) Mắt khuỷu

Chiều sâu đường xích h₁ là chiều sâu nhỏ nhất của rãnh để xích đi qua

b) Mắt cắt qua xích

Chiều rộng chung của xích kể cả phần chi tiết kẹp chặt bằng tổng chiều dài của các chốt đỡ b₄, b₅ hoặc b₆ với độ dài b₇ cho chốt tán (hoặc 1,6 b₇ cho chốt có dầu) nếu chi tiết kẹp chặt chỉ được lắp một bên, hoặc 2 b₇ nếu chi tiết kẹp chặt được lắp ở hai bên.

Chiều dài của chốt đỡ cho xích có nhiều hơn ba lớp bảng b₄ + p₁ (số lớp xích -1)

Hình 3 - Xích

...

...

...

3. Các tấm gá

3.1. Qui định chung

Nếu không có qui định nào khác, đặc tính, kích thước và thử xích có tấm lắp phải theo yêu cầu trong điều 2.

3.2. Kí hiệu

Qui định hai dạng tấm gá với các kích thước cơ bản được cho ở bảng 2 và hình 4.

Kí hiệu của các tấm gá được qui định như sau:

K1: có một lỗ trên tấm gá được bố trí ở tâm mỗi tấm

K2: có hai lỗ trên tấm gá được bố trí theo chiều dọc (hình 4).

...

...

...

Các kích thước cơ bản của tấm gá được qui định trong bảng 2.

Dạng thực của tấm gá do nhà chế tạo qui định, song kết cấu chung phải đảm bảo sao cho tạo thành một bộ như đã cho trên hình 4.

Chiều dài của các tấm gá do nhà chế tạo qui định, song phải đủ để bố trí hai lỗ dọc trục đối với dạng K2 và và không cản trở sự làm việc của mắt nối.

a) Cho mắt ngoài

b) Cho mắt trong

Chú thích - Mỗi một tấm gá K2 có hai lỗ. Các tấm gá K1 cũng tương tự, nhưng chỉ có một lỗ

Hình 4 - Các tấm gá

...

...

...

Kích thước tính bằng milimét

Ký hiệu xích

Chiều cao tấm gá

h₁

Đường kính lỗ

min

Khoảng cách ngang giữa các tâm lỗ

f

08A

...

...

...

7,92

3,3

25,4

8,89

4,3

10A

10B

10,31

5,1

...

...

...

5,3

12A

12B

11,91

5,1

38,1

13,46

6,4

16A

...

...

...

15,88

6,6

50,8

6,4

20A

20B

19,84

8,2

63,5

...

...

...

24A

24B

23,01

9,8

76,2

26,67

10,5

28A

28B

...

...

...

11,4

88,9

13,1

32A

32B

31,75

13,1

101,6

4. Đĩa xích

...

...

...

4.1.1. Thuật ngữ và ký hiệu được qui định trên hình 5

p - bước xích;

d - đường kính vòng chia;

d_R - đường kính chốt đỡ;

d_f - đường kính vòng chân;

z - số răng

M_R - kích thước đo qua chốt.

Hình 5 - Kích thước đĩa xích

...

...

...

4.2.1. Đường kính vòng chia, d

Xem phụ lục A cho quan hệ giữa đường kính vòng chia cho bước đơn vị và số răng z.

4.2.2. Đường kính chốt đo, d_R

d_R = d₁ (theo hình 6) với dung sai  mm

4.2.3. Đường kính vòng chân, d_f

d_f = d - d₁ với dung sai cho trong bảng 3

Bảng 3 - Dung sai đường kính vòng chân

Đường kính vòng chân

...

...

...

mm

Sai lệch trên

Sai lệch dưới

d_f ≤ 127

0

0,25 mm

127 < d_f ≤ 250

0

0,3 mm

...

...

...

0

h 11

4.2.3. Kích thước đo qua chốt

M_R = d + d_Rmin cho số răng chẵn;

M_R = d.cos + d_Rmin cho số răng lẻ.

Kích thước đo qua chốt cho đĩa có số răng chẵn được đo qua hai chốt đặt trong các rãnh răng đối diện nhau; Kích thước có số răng lẻ được đo qua hai chốt có các rãnh răng gần với đối diện nhất.

Các sai lệch của kích thước đo qua chốt giống hoàn toàn như sai lệch đường kính vòng chân.

4.3. Dạng rãnh răng

4.3.1. Thuật ngữ và ký hiệu qui định trên hình 6

...

...

...

p - bước xích;

d - đường kính vòng chia;

d₁ - đường kính con lăn, lớn nhất;

ri - bán kính tựa con lăn;

a - góc tựa con lăn;

r_e - bán kinh sườn răng;

h_a - chiều cao răng ở đa giác bước;

d_a - đường kính vòng đỉnh răng;

d_f - đường kính vòng chân;

...

...

...

Hình 6 - Dạng rãnh răng

4.3.2. Kích thước

Các sai lệch của dang rãnh răng đuợc xác định bằng các dạng rãnh răng lớn nhất và nhỏ nhất. Dạng rãnh răng thực tế tạo thành bằng phương pháp cắt gọt hoặc bằng phương pháp tương đương phải có sườn răng nằm giữa bán kính sườn lớn nhất và nhỏ nhất và uốn cong theo đường cong tựa của con lăn đối diện với các góc tương ứng.

4.3.2.1. Dạng nhỏ nhất

r_emax = 0,12 d₁ (z+2)

r_imin = 0,505 d₁

a max = 140° -

4.3.2.2. Dạng lớn nhất

r_emin = 0,008 d₁ (z^2 + 180)

...

...

...

a min = 120 ^o -

4.4. Chiều cao răng và đường kính vòng đỉnh

4.4.1. Thuật ngữ

Theo 4.3.1.

4.4.2. Kích thước

d_amax = d + 1,25 p - d₁

d_amin = d + p (1 - ) - d₁

Chú thích - d_amin và d_amax có thể được dùng cả hai tùy ý theo dạng rãnh răng lớn nhất và nhỏ nhất, phụ thuộc vào các sai lệch của d_amax được qui định bởi dụng cụ cắt.

Chiều cao răng trên đa giác bước được tính theo công thức sau:

...

...

...

h_amin = 0,5 (p - d₁)

Lưu ý rằng h_amax có quan hệ với d_amax và h_amin với d_amin.

4.5. Prôphin răng đĩa xích

4.5.1. Thuật ngữ

Mặt cắt dọc trục qua đường tâm của rãnh răng

b_f1 - chiều rộng răng;

b_f2 và b_f3 - chiều rộng qua các răng;

r_x - bán kính cạnh răng;

...

...

...

b_a - độ vát cạnh răng;

r_a - bán kính góc lượn vai;

d_g - đường kính vai lớn nhất;

d_f - đường kính vòng chân;

p - bước xích;

p_t - bước ngang;

b₁ - khoảng cách giữa các má trong nhỏ nhất;

h₂ - chiều rộng má trong, lớn nhất.

Hình 7 - Prôphin răng đĩa xích

...

...

...

4.5.2.1. Chiều rộng răng

a) với p ≤ 12,7mm

b_f1 = 0,93 b₁ : h14 đối với đĩa xích một dãy;

b_f1 = 0,91 b₁ : h14 đối với đĩa xích hai hoặc ba dãy;

b) với p > 12,7mm

b_f1 = 0,95 b₁ : h14 đối với đĩa xích một dãy;

b_f1 = 0,93 b₁ : h14 đối với đĩa xích hai hoặc ba dãy.

Chú thích - Các công thức ở phần a) được dùng theo thỏa thuận giữa khách hàng và người sử dụng.

4 5.2.2. Các kích thước khác

...

...

...

r_x dn* = p

b_a dn* = 0,06 p cho xích có kí hiệu 081, 083, 084 và 085.

b_a dn* = 0,13 p cho toàn bộ xích còn lại.

d_g = p cotg - 1,04 h₂ - 0,76 mm

Chú thích - *dn - danh nghĩa.

4.6. Độ đảo hướng tâm

Độ đảo hướng tâm giữa lỗ và đường kính vòng chân không được vượt quá giá trị: 0,0008 d_f + 0,08 mm hoặc 0,15 mm cho đến 0,76 mm;

4.7. Độ đảo hướng trục

Độ đảo hướng trục giữa lỗ và phần phẳng của mặt bên răng không được quá giá trị từ 0,0009 d₁ + 0,08 mm đến 1,14 mm. Đối với đĩa xích hàn có thể lấy giá trị 0,25 mm nếu các công thức ở trên cho giá trị nhỏ hơn.

...

...

...

4.9. Số răng

Số răng đĩa được qui định từ 9 đến 150, trong đó dãy ưu tiên dùng là: 17, 19, 21, 23, 25, 38, 57, 76, 95 và 114.

4.10. Dung sai lỗ

Nếu không có qui định khác giữa nhà chế tạo và khách hàng, dung sai lỗ là H8.

4.11. Ghi nhãn

Đĩa xích được ghi nhãn với nôi dung sau:

- tên hoặc nhãn hiệu của cơ sở chế tạo;

- số răng;

- kí hiệu xích.

...

...

...

PHỤ LỤC A

(qui định)

ĐƯỜNG KÍNH VÒNG CHIA

Số răng

Đường kính vòng chia, d, cho bước đơn vị ^1)

mm

Số răng

Đường kính vòng chia, d, cho bước đơn vị ^1)

mm

...

...

...

Đường kính vòng chia, d, cho bước đơn vị ^1)

mm

9

2,9238

57

18,1529

105

33,4276

10

...

...

...

58

18,4710

106

33,7458

11

3,5495

59

18,7892

107

...

...

...

12

3,8637

60

19,1073

108

34,3823

13

4,1786

61

...

...

...

109

34,7006

14

4,4940

62

19,7437

110

35,0189

15

...

...

...

63

20,0619

111

35,3371

16

5,1258

64

20,3800

112

...

...

...

17

5,4422

65

20,6982

113

35,9737

18

5,7588

66

...

...

...

114

36,2920

19

6,0755

67

21,3346

115

36,6102

20

...

...

...

68

21,6528

116

36,9285

21

6,7095

69

21,9710

117

...

...

...

22

7,0267

70

22,2892

118

37,5650

23

7,3439

71

...

...

...

119

37,8833

24

7,6613

72

22,9256

120

38,2016

25

...

...

...

73

23,2438

121

38,5199

26

8,2962

74

23,5620

122

...

...

...

27

8,6138

75

23,8802

123

39,1564

28

8,9314

76

...

...

...

124

39,4747

29

9,2491

77

24,5167

125

39,7930

30

...

...

...

78

24,8349

126

40,1112

31

9,8845

79

25,1531

127

...

...

...

32

10,2023

80

25,4714

128

40,7478

33

10,5201

81

...

...

...

129

41,0661

34

10,8380

82

26,1078

130

41,3843

35

...

...

...

83

26,4261

131

41,7026

36

11,4737

84

26,7443

132

...

...

...

37

11,7916

85

27,0625

133

42,3392

38

12,1096

86

...

...

...

134

42,6575

39

12,4275

87

27,6990

135

42,9757

40

...

...

...

88

28,0172

136

43,2940

41

13,0635

89

28,3355

137

...

...

...

42

13,3815

90

28,6537

138

43,9306

43

13,6995

91

...

...

...

139

44,2489

44

14,0176

92

29,2902

140

44,5672

45

...

...

...

93

29,6085

141

44,8854

46

14,6537

94

29,9267

142

...

...

...

47

14,9717

95

30,2450

143

45,5220

48

15,2898

96

...

...

...

144

45,8403

49

15,6079

97

30,8815

145

46,1586

50

...

...

...

98

31,1997

146

46,4769

51

16,2441

99

31,5180

147

...

...

...

52

16,5622

100

31,8363

148

47,1134

53

16,8803

101

...

...

...

149

47,4317

54

17,1984

102

32,4728

150

47,7500

55

...

...

...

103

32,7910

56

17,8347

104

33,1093

...

...

...