|
ỦY BAN NHÂN DÂN
THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG
-------
|
CỘNG HÒA XÃ HỘI
CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
---------------
|
|
Số: 3344/QĐ-UBND
|
Đà Nẵng, ngày 31
tháng 12 năm 2025
|
QUYẾT ĐỊNH
BAN HÀNH CHƯƠNG TRÌNH NGHIÊN CỨU, ỨNG DỤNG KHOA HỌC VÀ CÔNG
NGHỆ PHÁT TRIỂN SẢN PHẨM SÂM NGỌC LINH VÀ DƯỢC LIỆU TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG
GIAI ĐOẠN 2026 - 2035
ỦY BAN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG
Căn cứ Luật Tổ chức chính
quyền địa phương ngày 16 tháng 6 năm 2025;
Căn cứ Luật Khoa học, công
nghệ và đổi mới sáng tạo ngày 27 tháng 6 năm 2025;
Căn cứ Nghị quyết số
57-NQ/TW ngày 22 tháng 12 năm 2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa
học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia;
Căn cứ Nghị quyết số
71/NQ-CP ngày 01 tháng 4 năm 2025 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung cập nhật
Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày
22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới
sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia;
Căn cứ Nghị định số
267/2025/NĐ-CP ngày 14 tháng 10 năm 2025 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng
dẫn một số điều của Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo về chương
trình, nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo và một số quy định về
thúc đẩy hoạt động nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ và đổi mới sáng tạo;
Căn cứ Quyết định số
611/QĐ-TTg ngày 01 tháng 6 năm 2023 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt
Chương trình phát triển Sâm Việt Nam đến năm 2030, định hướng đến năm 2045;
Căn cứ Quyết định số
1165/QĐ-TTg ngày 09 tháng 10 năm 2023 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt
Chiến lược quốc gia phát triển ngành dược Việt Nam giai đoạn đến năm 2030 và tầm
nhìn đến năm 2045;
Căn cứ Quyết định số 463/QĐ-TTg
ngày 28 tháng 02 năm 2025 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án
"Phát triển và hình thành trung tâm công nghiệp dược liệu tại tỉnh Quảng
Nam với Sâm Ngọc Linh là cây chủ lực”;
Căn cứ Thông tư số
36/TT-BKHCN ngày 26 tháng 11 năm 2025 của Bộ Khoa học và Công nghệ về quy định
khung về trình tự, thủ tục xây dựng, thẩm định, ban hành, quản lý, tổ chức thực
hiện chương trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo và quy định về trình
tự, thủ tục xét tài trợ, đặt hàng, ký hợp đồng, tổ chức thực hiện, chấm
dứt thực hiện, thanh lý hợp đồng giao nhiệm vụ và đánh giá đối với nhiệm vụ
khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo;
Căn cứ Nghị quyết số
40-NQ/TU ngày 18 tháng 11 năm 2024 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy Quảng Nam (nay là
Ban Thường vụ Thành ủy Đà Nẵng) về tăng cường công tác quản lý, bảo tồn và phát
triển Sâm Ngọc Linh trên địa bàn tỉnh đến năm 2030, định hướng đến năm 2035;
Theo đề nghị của Giám đốc Sở
Khoa học và Công nghệ tại Tờ trình số 1749/TTr-SKHCN ngày 19 tháng 12
năm 2025 về việc đề nghị phê duyệt Chương trình nghiên cứu, ứng dụng khoa học
và công nghệ phát triển sản phẩm sâm Ngọc Linh và dược liệu trên địa bàn thành
phố Đà Nẵng giai đoạn 2026 - 2035 và ý kiến thống nhất của các thành
viên UBND thành phố.
QUYẾT ĐỊNH:
Điều 1. Ban
hành kèm theo Quyết định này Chương trình nghiên cứu, ứng dụng khoa học và công
nghệ phát triển sản phẩm sâm Ngọc Linh và dược liệu trên địa bàn thành phố Đà Nẵng
giai đoạn 2026 - 2035.
Điều 2. Quyết
định có hiệu lực kể từ ngày ký.
Điều 3. Chánh
Văn phòng UBND thành phố; Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ; Thủ trưởng các sở,
ban, ngành; Chủ tịch UBND các xã, phường, đặc khu và các cơ quan, đơn vị, tổ chức,
cá nhân liên quan chịu trách nhiệm thi hành Quyết định này./.
|
Nơi nhận:
- Như Điều 3;
- Bộ Khoa học và Công nghệ;
- TTTU, HĐND thành phố;
- BTV ĐU UBND TP;
- CT, các PCT UBND TP;
- UB MTTQVN và các TC CT-XH TP;
- CPVP, P.KGVX;
- Báo&PTTH ĐN, Cổng TTĐT TP;
- Lưu: VT, SKHCN.
|
TM. ỦY BAN NHÂN
DÂN
KT. CHỦ TỊCH
PHÓ CHỦ TỊCH
Hồ Quang Bửu
|
CHƯƠNG TRÌNH
NGHIÊN CỨU, ỨNG DỤNG KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ PHÁT TRIỂN SẢN PHẨM
SÂM NGỌC LINH VÀ DƯỢC LIỆU TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG GIAI 2026 – 2035
(Kèm theo Quyết định số 3344/QĐ-UBND ngày 31 tháng 12 năm 2025 của UBND
thành phố Đà Nẵng)
I. THÔNG TIN
CHUNG
1. Loại hình Chương trình
Chương trình khoa học, công nghệ
và đổi mới sáng tạo của Ủy ban nhân dân thành phố.
2. Cơ quan đề xuất
Sở Khoa học và Công nghệ thành
phố Đà Nẵng.
II. THÔNG
TIN CỤ THỂ
1. Tên
chương trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo
Chương trình nghiên cứu, ứng dụng
khoa học và công nghệ phát triển sản phẩm sâm Ngọc Linh và dược liệu trên địa
bàn thành phố Đà Nẵng giai đoạn 2026 - 2035.
2. Tóm tắt
tính cấp thiết, tính mới, tính khả thi
a) Tính cấp thiết
Đà Nẵng sở hữu nguồn tài nguyên
dược liệu phong phú, trong đó sâm Ngọc Linh là loài dược liệu quý, đặc hữu, có
giá trị kinh tế và y dược cao, đã được khẳng định qua nhiều nghiên cứu khoa học.
Thành phố đã quy hoạch vùng phát triển sâm Ngọc Linh và đặt mục tiêu hình thành
vùng sản xuất tập trung, ổn định và bền vững. Hiện nay, việc ứng dụng khoa học
và công nghệ trong nhân giống, trồng trọt, bảo quản và chế biến sâm Ngọc Linh
và dược liệu còn phân tán, thiếu liên kết giữa nghiên cứu và sản xuất quy mô lớn,
số lượng doanh nghiệp dược liệu ứng dụng công nghệ cao còn ít. Chương trình hướng
tới ứng dụng khoa học và công nghệ để nâng cao năng suất hoàn thiện quy trình kỹ
thuật chuẩn hóa, phát triển mô hình sản xuất công nghệ cao, thúc đẩy sản phẩm
chế biến sâu đạt tiêu chuẩn quốc tế, có truy xuất nguồn gốc rõ ràng. Từ đó phát
triển ngành dược liệu của thành phố Đà Nẵng trở thành ngành có giá trị kinh tế
cao với các sản phẩm sâm Ngọc Linh là chủ lực, tạo ra các sản phẩm hàng
hóa có chất lượng cao phục vụ chăm sóc sức khỏe cộng đồng; đồng thời bảo tồn và
phát triển bền vững nguồn gen quý của sâm Ngọc Linh và các loài dược liệu có
giá trị, nâng cao thu nhập, cải thiện sinh kế cho người dân địa phương,
góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, gắn với bảo đảm quốc phòng, an
ninh và phát triển bền vững trên địa bàn thành phố.
b) Tính mới
Chương trình được xây dựng trên
cơ sở kế thừa các kết quả nghiên cứu trước đây, đồng thời thể hiện tính mới về
tư duy, cách tiếp cận, nội dung và phương thức tổ chức thực hiện. Chương trình
được triển khai theo hướng tiếp cận tổng thể, tích hợp và liên ngành, lấy chuỗi
giá trị sản phẩm sâm Ngọc Linh và dược liệu làm trung tâm, bao quát từ bảo tồn
nguồn gen, nhân giống, trồng trọt, chăm sóc, thu hoạch, bảo quản, chế biến đến
xây dựng tiêu chuẩn chất lượng, truy xuất nguồn gốc, phát triển sản phẩm, bảo hộ,
khai thác chỉ dẫn địa lý, nhãn hiệu và thương mại hóa sản phẩm, khắc phục tình
trạng nghiên cứu phân tán, thiếu liên kết và hạn chế trong chuyển giao ứng dụng
kết quả nghiên cứu vào thực tiễn.
Chương trình tập trung nghiên cứu
ứng dụng và thương mại hóa, xác định sản phẩm đầu ra cụ thể, gắn chặt với nhu cầu
thị trường và doanh nghiệp, phát triển quy trình công nghệ hoàn chỉnh, mô hình ứng
dụng hiệu quả và sản phẩm chế biến sâu đạt tiêu chuẩn trong nước và quốc tế. Đồng
thời, ưu tiên các nghiên cứu ứng dụng công nghệ cao trong bảo tồn, canh tác,
giám sát, chế biến và quản lý chuỗi giá trị, nâng cao tính minh bạch, hiệu quả
quản lý và năng lực cạnh tranh.
Nội dung Chương trình có định
hướng phát triển bền vững, kết hợp bảo tồn nguồn gen, mô hình trồng dưới tán rừng,
mô hình trồng trong nhà lưới, nhà màng, thân thiện với môi trường, du lịch sinh
thái và chăm sóc sức khỏe; cụ thể hóa chủ trương, chính sách lớn của Đảng, Nhà
nước và Quốc hội, chuyển hóa định hướng chiến lược thành nhiệm vụ KH&CN với
sản phẩm đầu ra rõ ràng, khả năng ứng dụng cao, góp phần trực tiếp thực hiện
các mục tiêu phát triển bền vững của thành phố và triển khai Nghị quyết số
57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công
nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, thúc đẩy phát triển kinh tế -
xã hội bền vững của thành phố Đà Nẵng giai đoạn 2026 - 2035.
c) Tính khả thi
Chương trình có mục tiêu cụ thể,
rõ ràng, phù hợp với tiềm năng tài nguyên dược liệu và điều kiện thực tiễn của
thành phố. Các nội dung nghiên cứu mang tính ứng dụng cao, có thể phân tách
thành các nhiệm vụ khoa học và công nghệ cụ thể theo quy định. Sản phẩm dự kiến
bao gồm quy trình kỹ thuật, mô hình ứng dụng, sản phẩm chế biến sâu, giải pháp
quản lý và hệ thống truy xuất nguồn gốc; đây đều là các dạng sản phẩm phù hợp với
yêu cầu nghiệm thu, ứng dụng và nhân rộng của Chương trình khoa học và công nghệ
cấp thành phố.
Chương trình được triển khai
theo mô hình liên kết đa chủ thể, trong đó cơ quan quản lý nhà nước giữ vai trò
định hướng và điều phối; các viện nghiên cứu, trường đại học thực hiện nghiên cứu
và chuyển giao công nghệ; doanh nghiệp tham gia ứng dụng, sản xuất và thương mại
hóa; người dân và hợp tác xã trực tiếp áp dụng trong thực tiễn.
Chương trình có thể huy động từ
ngân sách khoa học và công nghệ của địa phương kết hợp với nguồn vốn đối ứng của
doanh nghiệp và các nguồn hợp pháp khác. Việc gắn nghiên cứu với nhu cầu của
doanh nghiệp và thị trường góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách và bảo
đảm tính bền vững của Chương trình.
Kết quả của Chương trình có khả
năng áp dụng trực tiếp vào sản xuất, chế biến, quản lý và phát triển thị trường
sản phẩm sâm Ngọc Linh và dược liệu; góp phần nâng cao giá trị gia tăng, hình
thành chuỗi giá trị bền vững, bảo tồn nguồn gen quý, cải thiện sinh kế cho người
dân và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội gắn với bảo vệ môi trường.
Chương trình được tổ chức quản
lý có đầy đủ cơ sở pháp lý và được quy định tổ chức thực hiện theo Nghị định số
267/2025/NĐ-CP ngày 14/10/2025 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn một
số điều của Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo về chương trình, nhiệm
vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo và một số quy định về thúc đẩy hoạt
động nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ và đổi mới sáng tạo và Thông tư
số 36/2025/TT-BKHCN ngày 26/11/2025 của Bộ Khoa học và Công nghệ về quy định
khung về trình tự, thủ tục xây dựng, thẩm định, ban hành, quản lý, tổ chức thực
hiện chương trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo và quy định về trình
tự, thủ tục xét tài trợ, đặt hàng, ký hợp đồng, tổ chức thực hiện, chấm dứt thực
hiện, thanh lý hợp đồng giao nhiệm vụ và đánh giá đối với nhiệm vụ khoa học,
công nghệ và đổi mới sáng tạo.
3. Mục
tiêu
a) Mục tiêu tổng quát
Đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng
khoa học và công nghệ nhằm phát triển đồng bộ chuỗi giá trị sản phẩm sâm Ngọc
Linh; từng bước hình thành hệ sinh thái dược liệu an toàn, chất lượng cao; bảo
tồn và phát triển nguồn gen quý; hướng tới xuất khẩu các sản phẩm sâm Ngọc Linh
và dược liệu chủ lực của thành phố Đà Nẵng; góp phần nâng cao thu nhập cho người
dân địa phương, giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa truyền thống của đồng bào
dân tộc thiểu số tại vùng sâm Ngọc Linh, đóng góp vào phát triển kinh tế - xã hội
và bảo đảm quốc phòng, an ninh trên địa bàn thành phố.
b) Mục tiêu cụ thể
Bảo tồn, phát triển bền vững và
mở rộng vùng trồng các loài dược liệu có lợi thế, trong đó sâm Ngọc Linh là cây
dược liệu chủ lực trên địa bàn thành phố Đà Nẵng.
Hoàn thiện các quy trình kỹ thuật
về nhân giống, trồng, chăm sóc, thu hoạch, chế biến và bảo quản theo các tiêu
chuẩn tiên tiến (GACP-WHO, ORGANIC…) đối với sâm Ngọc Linh và các loài dược liệu,
nhằm cung cấp nguồn nguyên liệu ổn định, bền vững cho trung tâm công nghiệp dược
liệu của thành phố Đà Nẵng.
Hình thành và phát triển chuỗi
liên kết từ sản xuất giống, nuôi trồng, chế biến, sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm
sâm Ngọc Linh và dược liệu trên địa bàn thành phố Đà Nẵng.
Tập trung phát triển các sản phẩm
chế biến sâu từ sâm Ngọc Linh và dược liệu có giá trị gia tăng cao trên địa bàn
thành phố Đà Nẵng.
Áp dụng giải pháp truy xuất nguồn
gốc dựa trên công nghệ số nhằm quản lý nguồn gốc, xuất xứ, bảo đảm chất lượng sản
phẩm, nâng cao tính minh bạch của chuỗi cung ứng và đáp ứng yêu cầu phục vụ xuất
khẩu đối với các sản phẩm sâm Ngọc Linh và dược liệu trên địa bàn thành phố Đà
Nẵng.
Phát huy hiệu quả chỉ dẫn địa
lý “Ngọc Linh” cho sản phẩm sâm củ của thành phố Đà Nẵng; hoàn thành việc đăng
ký mở rộng vùng chỉ dẫn địa lý “Ngọc Linh” cho sản phẩm sâm củ của thành phố Đà
Nẵng; đăng ký bảo hộ nhãn hiệu chứng nhận trong nước và một số nước có thị trường
xuất khẩu cho sản phẩm sâm Ngọc Linh và các sản phẩm dược liệu chủ lực của
thành phố; quản lý và khai thác hiệu quả các nhãn hiệu chứng nhận, nhãn hiệu tập
thể đã được bảo hộ đối với các sản phẩm dược liệu của thành phố Đà Nẵng.
Tuyên truyền, phổ biến các kết
quả nghiên cứu, ứng dụng khoa học và công nghệ trong phát triển sản phẩm sâm Ngọc
Linh và dược liệu; nâng cao nhận thức của cơ quan quản lý, doanh nghiệp, tổ chức,
cá nhân về giá trị và tiềm năng phát triển của các sản phẩm sâm Ngọc Linh và dược
liệu trên địa bàn thành phố Đà Nẵng.
Nâng cao năng lực nhận thức của
cán bộ quản lý, các tổ chức, cá nhân có liên quan về phát triển sâm Ngọc linh
và dược liệu; tăng cường hợp tác trong và ngoài nước giữa các cơ quan quản lý,
tổ chức khoa học và công nghệ, viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp
trong nghiên cứu, ứng dụng và chuyển giao khoa học và công nghệ phục vụ phát
triển sản phẩm sâm Ngọc Linh và dược liệu trên địa bàn thành phố Đà Nẵng.
4. Nội dung
a) Nghiên cứu, ứng dụng khoa học
và công nghệ tiên tiến trong khai thác, phát triển và sử dụng nguồn gen sâm Ngọc
linh và các loài cây dược liệu có giá trị trên địa bàn thành phố Đà Nẵng.
Ưu tiên thực hiện các nhiệm vụ
sau:
Ứng dụng khoa học và công nghệ
hiện đại, từng bước chuẩn hóa theo các tiêu chuẩn, hướng dẫn và khuyến nghị quốc
tế trong bảo tồn, lưu giữ nguồn gen, đặc biệt trong bảo tồn chuyển chỗ các nguồn
gen có giá trị đặc biệt là sâm Ngọc Linh. Kết hợp bảo tồn chuyển chỗ và bảo tồn
tại chỗ với sự hài hòa giữa phương pháp truyền thống và hiện đại.
Ứng dụng khoa học và công nghệ,
đặc biệt ứng dụng công nghệ sinh học (công nghệ gen, công nghệ tế bào, công nghệ
vi sinh, nuôi cấy mô tế bào…) nhằm chọn, tạo, sản xuất giống sâm Ngọc Linh và một
số dược liệu có giá trị cho năng suất, chất lượng tốt phục vụ xây dựng vùng
nguyên liệu ổn định, bền vững.
Đánh giá tiềm năng di truyền, lập
bản đồ gen của các nguồn gen cây sâm Ngọc Linh và loài cây dược liệu quý, có
giá trị kinh tế cao, có khả năng chống chịu sâu, bệnh, điều kiện không thuận lợi,
cho năng suất và chất lượng cao.
Xây dựng bộ tiêu chuẩn giống
sâm Ngọc Linh thành phố Đà Nẵng.
b) Nghiên cứu ứng dụng khoa học
và công nghệ trong nuôi trồng, sản xuất và quản lý vùng trồng sâm Ngọc linh và
các loài cây dược liệu có giá trị trên địa bàn thành phố Đà Nẵng.
Ưu tiên thực hiện các nhiệm vụ
sau:
Xây dựng quy trình canh tác bền
vững theo các tiêu chuẩn quốc tế (GACP- WHO, ORGANIC…), đặc biệt là dưới tán rừng,
trong nhà lưới, nhà màng đảm bảo chất lượng sản phẩm và bảo tồn nguồn gen sâm
Ngọc Linh và dược liệu.
Ứng dụng công nghệ IoT và AI: Sử
dụng các cảm biến thông minh, hệ thống giám sát tự động để kiểm soát môi trường,
độ ẩm, dinh dưỡng cho cây trồng, tối ưu hóa quy trình chăm sóc sâm Ngọc Linh và
dược liệu.
Xây dựng và triển khai giải
pháp truy xuất nguồn gốc bằng công nghệ số nhằm kiểm soát nguồn gốc, xuất xứ, đảm
bảo chất lượng, minh bạch hóa chuỗi cung ứng và phục vụ mục tiêu xuất khẩu cho
các sản phẩm sâm Ngọc Linh và
dược liệu.
Tập trung phát triển diện tích,
mở rộng vùng trồng, áp dụng quy trình quản lý chất lượng tiên tiến trong trồng
sâm Ngọc Linh, các loại dược liệu khác có thế mạnh như ba kích, đảng sâm, sa
nhân tím... được trồng trên quy mô lớn.
Phát triển mạng lưới, hình
thành chuỗi liên kết nuôi trồng, sơ chế, chế biến dược liệu giữa thành phố Đà Nẵng
với các tỉnh, thành phố lân cận và trên cả nước. Tập trung chế biến, chế biến
sâu tại khu vực trung tâm công nghiệp dược liệu tại thành phố Đà Nẵng.
Nghiên cứu các giải pháp hiệu
quả nhằm phòng ngừa sâu, bệnh, côn trùng và động vật gây hại đối với cây sâm Ngọc
Linh và các loài cây dược liệu.
Nghiên cứu xây dựng cơ sở dữ liệu,
thành lập bản đồ phân bố tiềm năng, mở rộng bản đồ quy hoạch vùng sản xuất giống
và vùng nguyên liệu cây sâm Ngọc Linh và một số cây dược liệu có giá trị trên địa
bàn thành phố Đà Nẵng.
Xây dựng tiêu chuẩn chất lượng
cho các dược liệu trồng trên địa bàn thành phố Đà Nẵng, đảm bảo đạt tối thiểu
đáp ứng yêu cầu của các dược điển tham chiếu.
c) Nghiên cứu, ứng dụng khoa học
và công nghệ trong chế biến, đa dạng hóa sản phẩm đối với sâm Ngọc linh và dược
liệu có giá trị trên địa bàn thành phố Đà Nẵng.
Ưu tiên thực hiện các nhiệm vụ
sau:
Điều tra và thu thập tri thức bản
địa về sử dụng dược liệu, bài thuốc dân gian tại thành phố Đà Nẵng làm cơ sở để
lựa chọn các dược liệu và bài thuốc có giá trị phục vụ phát triển sản phẩm mang
thương hiệu của địa phương.
Nghiên cứu đánh giá giá trị dược
học các loài dược liệu, bài thuốc dân gian, bài thuốc cổ phương đặc trưng của
thành phố Đà Nẵng phục vụ phát triển sản phẩm có hàm lượng khoa học cao.
Nghiên cứu và xây dựng quy
trình công nghệ tiên tiến và hiện đại để chiết xuất và bào chế đa dạng hóa các
sản phẩm từ sâm Ngọc Linh, dược liệu như: viên nang, viên nén, cao chuẩn hóa,
dược mỹ phẩm chất lượng cao.
Nghiên cứu hoàn thiện hồ sơ tiền
lâm sàng và lâm sàng một số sản phẩm chiến lược từ sản phẩm sâm Ngọc Linh và dược
liệu của thành phố Đà Nẵng.
Nghiên cứu phát triển sản phẩm
từ sâm Ngọc Linh (cả dạng đơn thành phần và phối hợp với các dược liệu khác có
tại địa phương) định hướng ứng dụng cho các nhóm tác dụng như tăng lực, tăng cường
miễn dịch, cải thiện trí nhớ, hỗ trợ điều trị bệnh mạn tính…
Nghiên cứu và phát triển mỹ phẩm
sinh học cao cấp từ sâm Ngọc Linh lên men thông qua phương pháp ứng dụng công
nghệ sinh học lên men để tăng sinh hoạt chất và phát triển sản phẩm kem dưỡng,
serum.
d) Đăng ký bảo hộ chỉ dẫn địa
lý, nhãn hiệu, thúc đẩy chuyển đổi số, gắn với truy xuất nguồn gốc vùng trồng;
mở rộng thị trường tiêu thụ trong nước và quốc tế cho các sản phẩm sâm Ngọc
Linh và dược liệu có giá trị trên địa bàn thành phố Đà Nẵng.
Ưu tiên thực hiện các nhiệm vụ
sau:
Quản lý và phát triển hiệu quả
chỉ dẫn địa lý “Ngọc Linh” cho sản phẩm sâm củ của thành phố Đà Nẵng; đăng ký mở
rộng vùng chỉ dẫn địa lý “Ngọc Linh” cho sản phẩm sâm củ của thành phố Đà Nẵng;
đăng ký bảo hộ nhãn hiệu chứng nhận trong nước và một số nước có thị trường xuất
khẩu cho sản phẩm sâm Ngọc Linh và các sản phẩm dược liệu có giá trị của thành
phố; quản lý và khai thác hiệu quả các nhãn hiệu chứng nhận, nhãn hiệu tập thể
đã được bảo hộ đối với các sản phẩm dược liệu của thành phố đã được bảo hộ.
Nghiên cứu phát triển, hoàn thiện
các KIT định danh sâm Ngọc Linh và dược liệu có giá trị của thành phố Đà Nẵng.
Quảng bá, giới thiệu sản phẩm,
xúc tiến thương mại các sản phẩm sâm Ngọc Linh và dược liệu tại thị trường
trong nước và quốc tế. Nghiên cứu, gắn kết phát triển các sản phẩm sâm Ngọc
Linh và dược liệu theo hướng hữu cơ với phát triển du lịch (sinh thái) trong
chuỗi du lịch của thành phố Đà Nẵng và liên vùng.
Ứng dụng công nghệ AI,
Blockchain, IoT để giám sát, quản lý toàn bộ chuỗi giá trị từ giống - trồng -
chế biến - phân phối - tiêu thụ nhằm bảo đảm truy xuất nguồn gốc, minh bạch,
nâng cao chất lượng và thương hiệu cho các sản phẩm sâm Ngọc Linh và dược liệu.
Xây dựng nền tảng số quốc gia về
sâm Ngọc Linh và dược liệu, liên thông dữ liệu các nghiên cứu về nguồn gen,
vùng trồng, truy xuất nguồn gốc, thị trường tiêu thụ từ trước đến nay làm cơ sở
để các tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp tiếp cận ứng dụng vào thực tiễn.
đ) Truyền thông, hợp tác, đào tạo
và phát triển nguồn nhân lực
Ưu tiên thực hiện các nhiệm vụ
sau:
Hợp tác, liên kết các viện, trường,
doanh nghiệp trong nghiên cứu, đào tạo đội ngũ chuyên sâu, có năng lực về sinh
học phân tử, di truyền học, tin sinh học, phân tích dữ liệu lớn; quản lý và số
hóa thông tin nguồn gen; sở hữu trí tuệ và tiếp cận chia sẻ lợi ích.
Hợp tác với các chuyên gia, tổ
chức quốc tế, trường đại học trong và ngoài nước tham gia thực hiện dự án
nghiên cứu, chuyển giao công nghệ tiên tiến trong nhân giống, chế biến sâm Ngọc
Linh và dược liệu; thực hiện chương trình trao đổi nghiên cứu, đào tạo.
Tổ chức hội thảo khoa học trong
nước và quốc tế, truyền thông, xúc tiến thương mại, quảng bá sâm Ngọc Linh và
dược liệu trong nước và quốc tế (phim phóng sự, talk show, bài báo…).
Hợp tác với viện, trường, doanh
nghiệp hình thành cụm liên kết ngành dược liệu.
Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ khoa
học và công nghệ, cán bộ quản lý, kỹ sư, kỹ thuật viên… trong lĩnh vực dược liệu
ở trong nước và quốc tế theo các chương trình bồi dưỡng, học tập, trao đổi ngắn
hạn hoặc học tập kinh nghiệm, tham dự các sự kiện, hội nghị, hội thảo, chương
trình kết nối, xúc tiến thương mại, triển lãm… tại một số quốc gia có trình độ,
kinh nghiệm trong phát triển sâm và dược liệu.
5. Yêu cầu
đối với sản phẩm, chỉ tiêu đánh giá
a) Nhóm nội dung nghiên cứu, ứng
dụng khoa học và công nghệ tiên tiến trong khai thác, phát triển và sử dụng nguồn
gen cây dược liệu có giá trị.
Kế hoạch bảo tồn, phát triển bền
vững sâm Ngọc Linh và dược liệu bản địa trên địa bàn thành phố Đà Nẵng được áp
dụng vào thực tế.
Mô hình bảo tồn nguồn gen, vườn
giống gốc sâm Ngọc Linh và các loài dược liệu có giá trị kinh tế trên địa bàn
thành phố Đà Nẵng.
Có ít nhất từ 01 - 02 giống sâm
Ngọc Linh và trên 10 giống cây dược liệu chuẩn gen, có giá trị cho năng suất,
chất lượng tốt phục vụ xây dựng vùng nguyên liệu ổn định, bền vững.
Bản đồ gen của sâm Ngọc Linh và
cây dược liệu quý, có giá trị về kinh tế cao; có khả năng chống chịu sâu, bệnh,
điều kiện không thuận lợi; cho năng suất, chất lượng cao.
Bộ tiêu chuẩn giống sâm Ngọc
Linh thành phố Đà Nẵng.
Cơ sở dữ liệu về bảo tồn, phát
triển sâm Ngọc Linh và dược liệu bản địa trên địa bàn thành phố Đà Nẵng.
Các quy trình công nghệ trong bảo
tồn, phát triển sâm Ngọc linh và dược liệu được áp dụng hiệu quả.
b) Nghiên cứu ứng dụng khoa học
và công nghệ trong nuôi trồng, sản xuất và quản lý vùng trồng sâm Ngọc linh và
các loài cây dược liệu có giá trị trên địa bàn thành phố Đà Nẵng
Quy trình canh tác quy mô công
nghiệp, đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế GACP- WHO, ORGANIC… cho sâm Ngọc Linh và các
dược liệu dưới tán rừng, trong nhà lưới, nhà màng đảm bảo chất lượng sản phẩm
và bảo tồn nguồn gen có giá trị kinh tế.
Mô hình ứng dụng IoT và AI cho
sâm Ngọc Linh và trên 10 cây dược liệu có giá trị.
Hệ thống truy xuất nguồn gốc
cho các sản phẩm sâm Ngọc Linh và dược liệu bằng công nghệ số nhằm kiểm soát nguồn
gốc, xuất xứ, đảm bảo chất lượng, minh bạch hóa chuỗi cung ứng và phục vụ mục
tiêu xuất khẩu.
Ít nhất 8.400 ha sâm Ngọc Linh
và khoảng 90.000 ha cây dược liệu giá trị được mở rộng nuôi trồng trên địa bàn
thành phố Đà Nẵng.
Ít nhất 10 mạng lưới liên kết
nuôi trồng, sơ chế biến dược liệu giữa thành phố Đà Nẵng với các tỉnh, thành phố
lân cận và trên cả nước.
Giải pháp về kỹ thuật, công nghệ
phòng ngừa sâu, bệnh, côn trùng và động vật gây hại đối với cây sâm Ngọc Linh
và các loài cây dược liệu được áp dụng vào thực tiễn.
Bản đồ phân bố tiềm năng, bản đồ
quy hoạch vùng sản xuất giống và vùng nguyên liệu sâm Ngọc Linh và dược liệu
trên địa bàn thành phố Đà Nẵng.
Xây dựng tiêu chuẩn chất lượng cho
các dược liệu trồng tại Đà Nẵng, đảm bảo đạt tối thiểu đáp ứng yêu cầu của các
dược điển tham chiếu.
c) Nghiên cứu, ứng dụng khoa học
và công nghệ trong chế biến, đa dạng hóa sản phẩm đối với sâm Ngọc linh và các
loài cây dược liệu có giá trị trên địa bàn thành phố Đà Nẵng.
Có ít nhất 03 - 05 thuốc từ các
loại dược liệu quý của thành phố được đăng ký lưu hành.
Báo cáo giá trị dược học các
loài dược liệu, bài thuốc dân gian, bài thuốc cổ phương đặc trưng của thành phố
Đà Nẵng phục vụ phát triển các sản phẩm có hàm lượng khoa học cao.
Quy trình công nghệ tiên tiến
và hiện đại để chiết xuất và bào chế đa dạng hóa các sản phẩm từ sâm Ngọc Linh
và dược liệu có giá trị của địa phương dưới các dạng bào chế hiện đại.
Hồ sơ tiền lâm sàng và lâm sàng
của tối thiểu 10 sản phẩm thực phẩm bảo vệ sức khỏe được phát triển từ sâm Ngọc
Linh và các dược liệu có giá trị của thành phố Đà Nẵng.
Ít nhất 10 sản phẩm chiến lược
từ sâm Ngọc Linh và dược liệu (cả dạng đơn thành phần và phối hợp với các dược
liệu khác có tại địa phương) định hướng ứng dụng cho các nhóm tác dụng như:
tăng lực, tăng cường miễn dịch, cải thiện trí nhớ, hỗ trợ điều trị bệnh mạn
tính… được cơ quan có chức năng chấp nhận lưu hành, thương mại.
Ít nhất 02 dòng sản phẩm, mỹ phẩm
sinh học cao cấp từ sâm Ngọc Linh lên men. Hồ sơ công bố, quy trình sản xuất
kèm theo.
d) Đăng ký bảo hộ chỉ dẫn địa
lý, nhãn hiệu, thúc đẩy chuyển đổi số, gắn với truy xuất nguồn gốc vùng trồng;
mở rộng thị trường tiêu thụ trong nước và quốc tế cho các sản phẩm sâm Ngọc
Linh và các loại dược liệu có giá trị trên địa bàn thành phố Đà Nẵng.
Chỉ dẫn địa lý “Ngọc Linh” cho
sản phẩm sâm củ được áp dụng trong thực tế; mở rộng vùng chỉ dẫn địa lý “Ngọc
Linh” cho sản phẩm sâm củ; bảo hộ và tổ chức quản lý, phát triển nhãn hiệu chứng
nhận cho các sản phẩm sâm Ngọc Linh và dược liệu trong nước và một số nước có
thị trường phát triển.
Bộ KIT định danh sâm Ngọc Linh
và dược liệu với độ chính xác cao.
Các gói giải pháp truyền thông,
du lịch, quảng bá sản phẩm sâm Ngọc Linh và dược liệu.
Hệ thống cảm biến thông minh; hệ
thống truy xuất nguồn gốc; hệ thống quản lý chuỗi cung ứng chế biến - phân phối
- tiêu thụ; Blockchain được áp dụng trên thực tế cho các sản phẩm sâm Ngọc Linh
và dược liệu.
Cơ sở dữ liệu điện tử, hệ thống
quản lý cơ sở dữ liệu về sâm Ngọc Linh và dược liệu trên địa bàn thành phố Đà Nẵng.
đ) Truyền thông, hợp tác, đào tạo
và phát triển nguồn nhân lực
Các khóa tập huấn, đào tạo về
canh tác, quản lý sản xuất, truyền thông, quảng bá… trong lĩnh vực dược liệu.
Hình thành cụm liên kết ngành
dược liệu của thành phố Đà Nẵng.
Tổ chức thành công các hội thảo
khoa học, các hoạt động truyền thông, xúc tiến thương mại, quảng bá sâm Ngọc
Linh và dược liệu trong nước và quốc tế (phim phóng sự, talk show, bài báo…).
Ngoài ra, mỗi nhóm nội dung
nghiên cứu đều có các báo cáo tổng hợp kết quả nghiên cứu ứng dụng khoa học và
công nghệ phát triển sản phẩm sâm Ngọc Linh và dược liệu của thành phố, phương
án ứng dụng kết quả nghiên cứu, các sản phẩm công bố trong và ngoài nước, đăng
ký bảo hộ sở hữu trí tuệ (nếu có), sản phẩm đào tạo khác…
6. Khả năng
thương mại hóa sản phẩm và dự kiến hiệu quả, tác động
a) Khả năng thương mại hóa sản phẩm
Chương trình có khả năng thương
mại hóa cao do sâm Ngọc Linh và dược liệu bản địa là nguồn tài nguyên quý, có
giá trị dược lý và kinh tế cao, cũng như nhu cầu thị trường ngày càng tăng đối
với các sản phẩm chăm sóc sức khỏe, dược phẩm, thực phẩm bảo vệ sức khỏe và mỹ
phẩm có nguồn gốc tự nhiên.
Các nhiệm vụ của Chương trình
được định hướng nghiên cứu ứng dụng, gắn với nhu cầu thực tiễn của doanh nghiệp,
tập trung tạo ra các sản phẩm đầu ra cụ thể như: cao chiết, hoạt chất sinh học,
thuốc, thực phẩm bảo vệ sức khỏe, mỹ phẩm thiên nhiên và sản phẩm phục vụ du lịch,
chăm sóc sức khỏe. Kết quả nghiên cứu có khả năng chuyển giao, thương mại hóa
thông qua doanh nghiệp, doanh nghiệp khoa học và công nghệ, đăng ký bảo hộ sở hữu
trí tuệ.
Thị trường tiêu thụ bao gồm thị
trường trong nước (y học cổ truyền, hệ thống y tế, du lịch, tiêu dùng cao cấp)
và từng bước hướng tới xuất khẩu sang các thị trường có nhu cầu cao về dược liệu
và sản phẩm tự nhiên.
b) Dự kiến hiệu quả, tác động
Hình thành các quy trình công
nghệ đồng bộ về bảo tồn, nuôi trồng, chế biến, chiết xuất, tinh chế hoạt chất
và kiểm soát chất lượng sâm Ngọc Linh và dược liệu; tạo ra các kết quả nghiên cứu
có giá trị ứng dụng cao, tài sản trí tuệ và sản phẩm khoa học công nghệ phục vụ
phát triển lâu dài.
Góp phần hình thành và phát triển
chuỗi giá trị sâm Ngọc Linh và dược liệu; nâng cao giá trị gia tăng sản phẩm,
giảm xuất thô; thu hút đầu tư của doanh nghiệp vào lĩnh vực dược liệu và công
nghệ sinh học, đóng góp cho tăng trưởng kinh tế địa phương.
Tạo việc làm cho đội ngũ nghiên
cứu, kỹ thuật và lao động chất lượng cao; góp phần nâng cao sức khỏe cộng đồng;
thúc đẩy sử dụng dược liệu an toàn, có nguồn gốc rõ ràng.
Chương trình góp phần định vị
thành phố Đà Nẵng là trung tâm nghiên cứu, ứng dụng và thương mại hóa sản phẩm
sâm Ngọc Linh và dược liệu; bảo tồn và phát triển bền vững nguồn tài nguyên dược
liệu quý, góp phần phát triển kinh tế - xã hội của thành phố Đà Nẵng.
7. Cơ quan
chủ trì quản lý chương trình
Sở Khoa học và Công nghệ được
UBND thành phố Đà Nẵng ủy quyền chủ trì quản lý Chương trình theo quy định hiện
hành.
Phối hợp các đơn vị có liên
quan triển khai, theo dõi, báo cáo tình hình thực hiện Chương trình gửi UBND
thành phố Đà Nẵng, Bộ Khoa học và Công nghệ trước ngày 15/12 hằng năm theo
quy định.
Tham mưu kế hoạch tài trợ, đặt
hàng, tổ chức quản lý các nhiệm vụ khoa học và công nghệ thuộc Chương trình
theo quy định.
8. Cơ quan
phối hợp
a) Các sở, ban, ngành, địa
phương, tổ chức khoa học và công nghệ, các doanh nghiệp và tổ chức, đơn vị khác
có liên quan căn cứ mục tiêu, nội dung nhiệm vụ của Chương trình, đề xuất các
nhiệm vụ gửi về Sở Khoa học và Công nghệ để tổng hợp và xem xét, trình cấp có
thẩm quyền bố trí kinh phí từ nguồn ngân sách nhà nước được phân bổ; đồng thời
thực hiện việc lồng ghép các chương trình khác có liên quan để tổ chức triển
khai thực hiện.
b) Sở Tài chính: Tại thời điểm
xây dựng dự toán ngân sách, kế hoạch vốn đầu tư công hàng năm, căn cứ chủ
trương phê duyệt của cấp có thẩm quyền, trên cơ sở đề nghị của các cơ quan, đơn
vị, căn cứ khả năng cân đối ngân sách, kế hoạch đầu tư công trung hạn và nguyên
tắc phân bổ dự toán chi đầu tư, chi thường xuyên, Sở Tài chính tổng hợp, báo
cáo UBND thành phố trình HĐND thành phố xem xét, quyết định bố trí kinh phí triển
khai các nhiệm vụ, công trình, dự án theo quy định của Luật Ngân sách nhà nước,
Luật Đầu tư công và các văn bản hướng dẫn có liên quan.
c) Văn phòng UBND thành phố:
Theo dõi, tổng hợp kết quả, tham mưu UBND thành phố chỉ đạo kịp thời.
9. Thời
gian thực hiện
Giai đoạn từ năm 2026 đến năm
2035.
10. Kinh
phí thực hiện Chương trình
Kinh phí thực hiện Chương trình
được đảm bảo từ các nguồn:
a) Nguồn ngân sách nhà nước
(chi thường xuyên và chi đầu tư phát triển phân bổ theo các dự án riêng).
b) Kinh phí lồng ghép các
chương trình, kế hoạch, đề án tại đơn vị.
c) Nguồn xã hội hóa và các nguồn
kinh phí hợp pháp khác theo quy định. Kinh phí thực hiện từng nhiệm vụ khoa học
và công nghệ cụ thể sẽ được dự toán chi tiết, thẩm định và phê duyệt theo đúng
quy định hiện hành về quản lý nhiệm vụ KH&CN sử dụng ngân sách nhà nước./.