Cha dượng bạo hành con riêng của vợ bị xử lý thế nào theo pháp luật Việt Nam?

Cha dượng bạo hành con riêng của vợ bị xử lý thế nào theo pháp luật Việt Nam?

Theo quy định pháp luật Việt Nam hiện hành, cha dượng không có bất kỳ quyền nào được đánh đập, hành hạ con riêng của vợ dù với bất kỳ lý do gì. Mọi hành vi bạo lực dù nhẹ hay nặng đều có thể bị xử lý theo pháp luật. 

Cụ thể, theo Điều 6 Luật Trẻ em 2016, nghiêm cấm mọi hành vi bạo lực, xâm hại thân thể, nhân phẩm, danh dự của trẻ em, tước đoạt quyền sống của trẻ em dưới bất kỳ hình thức nào, kể cả nhân danh mục đích giáo dục, dạy dỗ. 

Đồng thời, Điều 2 Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 2022 xác định rõ hành vi bạo lực gia đình bao gồm hành hạ, ngược đãi, đánh đập, cố ý xâm hại đến sức khỏe, tính mạng của thành viên gia đình, trong đó con riêng của vợ hoặc chồng được xác định là thành viên gia đình theo quy định pháp luật. 

Trong trường hợp, sống chung như vợ chồng thì dù không có quan hệ hôn nhân hợp pháp, hành vi bạo hành trẻ em vẫn bị xử lý hình sự đầy đủ theo các tội danh tương ứng.

Như vậy, mọi hành vi bạo lực của cha dượng đối với con riêng của vợ dù nhẹ hay nặng đều có thể bị xử lý theo pháp luật. Tuỳ mức độ mà người có hành vi bạo hành có thể bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.

(1) Xử phạt vi phạm hành chính:

Theo Điều 37 Nghị định 282/2025/NĐ-CP quy định phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với hành vi đánh đập hoặc hành vi cố ý khác xâm hại đến sức khỏe, tính mạng thành viên gia đình nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.

Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với một trong những hành vi sau đây:

- Hành hạ, ngược đãi như bắt nhịn ăn, nhịn uống, bắt chịu rét, mặc rách, không cho hoặc hạn chế vệ sinh cá nhân;

- Sử dụng các công cụ, phương tiện hoặc các vật dụng khác gây thương tích cho thành viên gia đình nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự;

- Người có hành vi bạo lực gia đình không kịp thời đưa người bị bạo lực gia đình đi cấp cứu, điều trị trong trường hợp người bị bạo lực gia đình cần được cấp cứu kịp thời hoặc không chăm sóc người bị bạo lực gia đình trong thời gian người bị bạo lực gia đình điều trị chấn thương do hành vi bạo lực gia đình, trừ trường hợp người bị bạo lực gia đình, người giám hộ hoặc người đại diện theo pháp luật của người bị bạo lực gia đình từ chối.

Ngoài ra, theo Điều 23 Nghị định 130/2021/NĐ-CP, hành vi bạo lực đối với trẻ em có thể bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng, tùy theo mức độ và tính chất vi phạm, đồng thời có thể bị áp dụng hình thức xử phạt bổ sung và buộc thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả. 

(*) Xử phạt hành chính chỉ áp dụng khi hành vi chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự. Nếu hành vi đủ yếu tố cấu thành tội phạm, cơ quan có thẩm quyền sẽ chuyển sang xử lý hình sự. 

(2) Truy cứu trách nhiệm hình sự:

Tùy theo mức độ thương tích và tính chất hành vi, cha dượng bạo hành con riêng của vợ có thể bị truy cứu TNHS theo một trong các tội danh sau: 

(i) Tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác (Điều 134 Bộ luật Hình sự 2015  sửa đổi 2017) 

Đây là tội danh được áp dụng phổ biến nhất trong các vụ bạo hành trẻ em. Khung hình phạt được xác định dựa trên tỷ lệ tổn thương cơ thể của nạn nhân: 

- Dưới 11% nhưng có tính chất côn đồ, dùng hung khí nguy hiểm hoặc đối với người dưới 16 tuổi: phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm;

- Từ 11% đến 30%: Phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm;

- Từ 31% đến 60%: Phạt tù từ 02 năm đến 06 năm;

- Từ 61% trở lên: Phạt tù từ từ 05 năm đến 10 năm;

- Gây chết người: Phạt tù từ 07 năm đến 14 năm; 

Trường hợp làm chết từ 02 người trở lên hoặc gây thương tích cho 02 người trở lên mà tỷ lệ tổn thương cơ thể của mỗi người 61% trở lên thì phạt tù từ 12 năm đến 20 năm hoặc tù chung thân.

(ii) Tội hành hạ người khác (Điều 140 Bộ luật Hình sự 2015) 

Tội danh này áp dụng khi cha dượng có hành vi bạo hành mang tính đối xử tàn ác, thường xuyên, kéo dài dù mỗi lần không gây thương tích nặng. Cụ thể:

- Phạt tù từ 3 tháng đến 2 năm đối với hành vi hành hạ người lệ thuộc mình.

- Phạt tù từ 1 năm đến 3 năm nếu phạm tội đối với người dưới 16 tuổi.

(iii) Tội ngược đãi hoặc hành hạ ông bà, cha mẹ, vợ chồng, con, cháu hoặc người có công nuôi dưỡng mình (Điều 185 Bộ luật Hình sự 2015)

- Phạt cảnh cáo, phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm đối với hành vi bạo lực xâm phạm thân thể đối với con.

- Phạt tù từ 2 năm đến 5 năm nếu phạm tội đối với người dưới 16 tuổi hoặc gây hậu quả nghiêm trọng.

(iv) Tội giết người (Điều 123 Bộ luật Hình sự 2015) 

Trong các vụ bạo hành dẫn đến tử vong hoặc có hành vi với ý thức tước đoạt tính mạng, cha dượng có thể bị truy tố về tội giết người với mức hình phạt 12 năm đến 20 năm tù, tù chung thân hoặc tử hình.

Cha dượng bạo hành con riêng của vợ bị xử lý thế nào theo pháp luật Việt Nam? (Hình từ internet)

Người mẹ biết con bị bạo hành mà không tố giác bị xử lý thế nào?

Người mẹ biết con bị cha dượng bạo hành nghiêm trọng mà che giấu, không tố giác có thể bị xử lý về tội không tố giác tội phạm theo Điều 390 Bộ luật Hình sự 2015 sửa đổi 2017, với mức phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm. 

Cụ thể, theo Điều 19 Bộ luật Hình sự 2015, người biết rõ tội phạm đang được chuẩn bị, đang thực hiện hoặc đã thực hiện mà không tố giác thì có thể bị truy cứu về tội không tố giác tội phạm.

Người không tố giác là ông, bà, cha, mẹ, con, cháu, anh chị em ruột, vợ hoặc chồng của người phạm tội không phải chịu trách nhiệm hình sự, trừ trường hợp không tố giác các tội khác là tội phạm đặc biệt nghiêm trọng. 

Đặc biệt, đối với tội phạm xâm phạm tính mạng, sức khỏe của trẻ em mà dẫn đến chết người thì người thân trong gia đình không được miễn trách nhiệm tố giác dù có quan hệ hôn nhân, huyết thống hay nuôi dưỡng với người phạm tội.