Người lao động được thưởng cổ phiếu có phải khai thuế TNCN không?

Cổ phiếu thưởng có phải là thu nhập chịu thuế không?

Theo quy định tại khoản 11 Điều 26 Thông tư 111/2013/TT-BTC như sau:

Khai thuế, quyết toán thuế

...

11. Khai thuế từ tiền lương, tiền công đối với thu nhập từ thưởng bằng cổ phiếu.

Cá nhân khi nhận thưởng bằng cổ phiếu từ đơn vị sử dụng lao động chưa phải nộp thuế từ tiền lương, tiền công. Khi cá nhân chuyển nhượng cổ phiếu thưởng thì khai thuế đối với thu nhập từ chuyển nhượng cổ phiếu và thu nhập từ tiền lương, tiền công.”

Bên cạnh đó, theo hướng dẫn tại Công văn 44496/CTHN-TTHT năm 2024, Cục thuế TP Hà Nội có nêu ý kiến như sau:

...

trường hợp Doanh nghiệp thưởng cổ phiếu cho NLĐ của Doanh nghiệp thì khoản thu nhập này được xác định là thu nhập chịu thuế TNCN từ tiền lương tiền công; thuế suất thuế TNCN áp dụng theo biểu lũy tiến từng phần.

Căn cứ theo quy định và hướng dẫn trên, NLĐ được doanh nghiệp thưởng cổ phiếu thì khoản thu nhập từ cổ phiếu được thưởng đó được xác định là thu nhập chịu thuế TNCN từ tiền lương, tiền công.

Xem thêm: Lịch nộp thuế 2024

Người lao động được thưởng cổ phiếu có phải khai thuế TNCN không? (Hình từ Internet)

Người lao động được thưởng cổ phiếu có phải khai thuế TNCN không?

Theo quy định tại khoản 11 Điều 26 Thông tư 111/2013/TT-BTC, NLĐ nhận thưởng cổ phiếu từ doanh nghiệp thì chưa phải nộp thuế TNCN, chỉ đến khi chuyển nhượng số cổ phiếu thưởng này thì mới khai thuế đối với thu nhập từ việc chuyển nhượng cổ phiếu.

Trách nhiệm khai thuế và nộp thuế TNCN đối với việc chuyển nhượng cổ phiếu thưởng của NLĐ được quy định tại điểm d khoản 5 Điều 7 Nghị định 126/2020/NĐ-CP như sau:

Hồ sơ khai thuế

...

5. Tổ chức, cá nhân thực hiện khai thuế thay, nộp thuế thay cho người nộp thuế phải có trách nhiệm thực hiện đầy đủ các quy định về khai thuế, nộp thuế như quy định đối với người nộp thuế tại Nghị định này, bao gồm:

...

Tổ chức khai thuế thay và nộp thuế thay cho cá nhân nhận cổ tức bằng chứng khoán; cá nhân là cổ đông hiện hữu nhận thưởng bằng chứng khoán; cá nhân được ghi nhận phần vốn tăng thêm do lợi tức ghi tăng vốn; cá nhân góp vốn bằng bất động sản, phần vốn góp, chứng khoán. Thời điểm khai thuế thay và nộp thuế thay được thực hiện khi cá nhân phát sinh chuyển nhượng chứng khoán cùng loại, chuyển nhượng vốn, rút vốn. Cụ thể như sau:

d.1) Đối với cá nhân nhận cổ tức bằng chứng khoán; cá nhân là cổ đông hiện hữu nhận thưởng bằng chứng khoán thì tổ chức có trách nhiệm khai thuế thay và nộp thuế thay cho cá nhân đối với thu nhập từ đầu tư vốn khi cá nhân chuyển nhượng chứng khoán cùng loại như sau:

Đối với chứng khoán thông qua hệ thống giao dịch trên Sở giao dịch chứng khoán thì tổ chức khai thuế thay và nộp thuế thay là công ty chứng khoán, ngân hàng thương mại nơi cá nhân mở tài khoản lưu ký, công ty quản lý quỹ nơi cá nhân ủy thác danh mục đầu tư.

Đối với chứng khoán không thông qua hệ thống giao dịch trên Sở giao dịch chứng khoán thì tổ chức khai thuế thay và nộp thuế thay như sau: chứng khoán của công ty đại chúng đã đăng ký chứng khoán tập trung tại Trung tâm lưu ký chứng khoán thì tổ chức khai thuế thay và nộp thuế thay là công ty chứng khoán, ngân hàng thương mại nơi cá nhân mở tài khoản lưu ký chứng khoán; chứng khoán của công ty cổ phần chưa là công ty đại chúng nhưng tổ chức phát hành chứng khoán ủy quyền cho công ty chứng khoán quản lý danh sách cổ đông thì tổ chức khai thuế thay và nộp thuế thay là công ty chứng khoán được ủy quyền quản lý danh sách cổ đông; chứng khoán không thuộc trường hợp quy định nêu tại đoạn này thì tổ chức khai thuế thay và nộp thuế thay là tổ chức phát hành chứng khoán.

...

Đồng thời, có thể hiểu cổ phiếu là một loại chứng khoán xác nhận quyền và lợi ích hợp pháp của người sở hữu đối với một phần vốn cổ phần của tổ chức phát hành (theo khoản 2 Điều 4 Luật Chứng khoán 2019).

Như vậy, doanh nghiệp phát thưởng cổ phiếu cho NLĐ sẽ có trách nhiệm khai và nộp thuế TNCN thay cho NLĐ khi NLĐ thực hiện việc chuyển nhượng cổ phiếu thưởng.

Theo đó, đối với cá nhân nhận cổ tức bằng chứng khoán; cá nhân là cổ đông hiện hữu nhận thưởng bằng chứng khoán thì tổ có trách nhiệm khai thuế thay và nộp thuế thay cho cá nhân đối với thu nhập từ đầu tư vốn khi cá nhân chuyển nhượng chứng khoán cùng loại như sau:

Khi chứng khoán giao dịch qua Sở giao dịch chứng khoán:

- Công ty chứng khoán, ngân hàng thương mại nơi cá nhân mở tài khoản lưu ký, hoặc công ty quản lý quỹ có trách nhiệm khai thuế và nộp thuế thay.

Khi chứng khoán không qua Sở giao dịch:

- Nếu là chứng khoán của công ty đại chúng đã đăng ký tại Trung tâm lưu ký chứng khoán, trách nhiệm vẫn thuộc về công ty chứng khoán hoặc ngân hàng thương mại.

- Nếu là chứng khoán của công ty cổ phần chưa là công ty đại chúng nhưng ủy quyền cho công ty chứng khoán quản lý danh sách cổ đông, thì công ty chứng khoán đó sẽ khai thuế thay.

- Nếu không thuộc các trường hợp trên, tổ chức phát hành chứng khoán sẽ có trách nhiệm khai thuế thay.

Ngoài ra, tại Điều 43 Nghị định 126/2020/NĐ-CP được bổ sung bởi khoản 8 Điều 1 Nghị định 91/2022/NĐ-CP như sau:

Quy định chuyển tiếp

...

4. Quy định tại điểm d.1 khoản 5 Điều 7 Nghị định số 126/2020/NĐ-CP được thực hiện kể từ ngày 01 tháng 01 năm 2023. Trường hợp cá nhân nhận cổ tức bằng chứng khoán, cá nhân là cổ đông hiện hữu nhận thưởng bằng chứng khoán được ghi nhận vào tài khoản chứng khoán của nhà đầu tư từ ngày 31 tháng 12 năm 2022 trở về trước và chưa được các công ty chứng khoán, ngân hàng thương mại nơi cá nhân mở tài khoản lưu ký, công ty quản lý quỹ nơi cá nhân ủy thác danh mục đầu tư, tổ chức phát hành chứng khoán khai thuế thay, nộp thuế thay thì cá nhân thực hiện khai, nộp thuế thu nhập cá nhân theo quy định của pháp luật thuế Thu nhập cá nhân và không bị xử phạt vi phạm hành chính về chậm nộp hồ sơ khai thuế, không bị tính tiền chậm nộp (nếu có) theo quy định tại khoản 11 Điều 16 Luật Quản lý thuế từ ngày 05 tháng 12 năm 2020 đến hết ngày 31 tháng 12 năm 2022.

Như vậy, tổng kết lại, NLĐ được thưởng cổ phiếu thì phải khai và nộp thuế TNCN khi phát sinh thu nhập từ việc chuyển nhượng số cổ phiếu thưởng đó. Trách nhiệm khai và nộp thuế TNCN đối với thu nhập từ việc chuyển nhượng cổ phiếu thưởng thuộc về doanh nghiệp phát thưởng.

Việc khai thuế thay NLĐ được bắt đầu từ ngày 01/01/2023, tuy nhiên, nếu NLĐ nhận cổ tức hoặc thưởng bằng chứng khoán trước ngày 31/12/2022 mà chưa được doanh nghiệp khai thuế thay thì NLĐ sẽ tự khai và nộp thuế TNCN với khoản thu nhập đó theo quy định mà không bị phạt về chậm nộp hồ sơ.

Cách tính thuế TNCN đối với cổ phiếu thưởng ra sao?

Tại mục (1) đã khẳng định việc chuyển nhượng cổ phiếu thưởng là thu nhập chịu thuế TNCN từ tiền lương, tiền công.

Theo quy định tại Điều 7 Thông tư 111/2013/TT-BTC, căn cứ tính thuế đối với thu nhập từ kinh doanh và thu nhập từ tiền lương, tiền công là: thu nhập tính thuế và thuế suất.

Trong đó:

- Thu nhập tính thuế là thu nhập thực tế của NLĐ khi chuyển nhượng cổ phiếu thưởng;

- Thuế suất đối với thu nhập từ kinh doanh, từ tiền lương, tiền công được áp dụng theo Biểu thuế lũy tiến từng phần quy định tại Điều 22 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2007, cụ thể:

Theo đó, cách tính thuế TNCN của NLĐ đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công lúc này sẽ tính theo công thức sau:

Số thuế tính theo từng bậc thu nhập = Thu nhập tính thuế của bậc thu nhập × Thuế suất tương ứng của bậc thu nhập

Lưu ý: hiện nay, mặc dù đã có Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025 thay thế cho Luật Thuế thu nhập cá nhân 2007. Tuy nhiên, cho đến hiện tại vẫn chưa có Thông tư hướng dẫn thuế TNCN thay cho Thông tư 111/2013/TT-BTC. Nên các quy định trên vẫn có hiệu lực thi hành

Bên cạnh đó từ ngày 1/1/2026 việc tính thuế TNCN sẽ áp dụng theo biểu thuế lũy tiến 5 bậc quy định tại Điều 9 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025 cụ thể như sau: