Tiền bị rách có đem ra Ngân hàng đổi được không?

Chào bạn, Ban biên tập xin giải đáp như sau:

1. Loại tiền nào không đủ tiêu chuẩn để lưu thông?

Theo Điều 4 Thông tư 25/2013/TT-NHNN thì những loại tiền sau đây sẽ không đủ tiêu chuẩn để lưu thông:

- Tiền rách nát, hư hỏng do quá trình lưu thông (nhóm nguyên nhân khách quan), gồm:

+ Tiền giấy bị thay đổi màu sắc, mờ nhạt hình ảnh hoa văn, chữ, số; nhàu, nát, nhòe, bẩn, cũ; rách rời hay liền mảnh được can dán lại nhưng còn nguyên tờ tiền;

+ Tiền kim loại bị mòn, han gỉ, hư hỏng một phần hoặc toàn bộ hình ảnh, hoa văn, chữ, số và lớp mạ trên đồng tiền.

- Tiền rách nát, hư hỏng do quá trình bảo quản (nhóm nguyên nhân chủ quan), gồm có:

+ Tiền giấy bị thủng lỗ, rách mất một phần; tiền được can dán; cháy hoặc biến dạng do tiếp xúc với nguồn nhiệt cao; giấy in, màu sắc, đặc điểm kỹ thuật bảo an của đồng tiền bị biến đổi do tác động của hóa chất (như chất tẩy rửa, axít, chất ăn mòn...); viết, vẽ, tẩy xóa; đồng tiền bị mục hoặc biến dạng bởi các lý do khác nhưng không do hành vi hủy hoại;

+ Tiền kim loại bị cong, vênh, thay đổi định dạng, hình ảnh thiết kế do tác động của ngoại lực hoặc nhiệt độ cao; bị ăn mòn do tiếp xúc với hóa chất.

- Tiền bị lỗi kỹ thuật do quá trình in, đúc của nhà sản xuất như giấy in bị gấp nếp làm mất hình ảnh hoặc mất màu in, lấm bẩn mực in và các lỗi khác trong khâu in, đúc.

2. Tiền bị rách có đem ra Ngân hàng đổi được không?

Cũng theo Điều 6 Thông tư 25/2013/TT-NHNN quy định đối với tiền rách nát, hư hỏng do quá trình bảo quản, nếu khách hàng nộp hiện vật cho Ngân hàng Nhà nước chi nhánh, Sở Giao dịch Ngân hàng Nhà nước, đơn vị thu đổi thì được nhận và xét đổi tiền rách theo các điều kiện sau:

- Tiền rách nát, hư hỏng không phải do hành vi hủy hoại;

- Trường hợp tờ tiền bị cháy, thủng, rách mất một phần thì diện tích còn lại phải bằng hoặc lớn hơn 60% so với diện tích tờ tiền cùng loại;

Nếu được can dán thì phải có diện tích tối thiểu bằng 90% so với diện tích tờ tiền cùng loại và đảm bảo nguyên gốc, nguyên bố cục một tờ tiền (mặt trước, mặt sau; trên, dưới; bên phải, bên trái), đồng thời nhận biết được các yếu tố bảo an;

Đối với tiền polymer bị cháy hoặc biến dạng co nhỏ lại do tiếp xúc với nguồn nhiệt cao, thì diện tích còn lại tối thiểu phải bằng 30% so với diện tích tờ tiền cùng loại và còn giữ nguyên bố cục một tờ tiền, đồng thời nhận biết được ít nhất hai trong các yếu tố bảo an như: yếu tố hình ẩn trong cửa sổ nhỏ, mực không màu phát quang, phát quang hàng số sêri, dây bảo hiểm, yếu tố IRIODIN, chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Nếu vì những nguyên nhân khách quan dẫn đến tiền bị rách nát, hư hỏng thì Ngân hàng Nhà nước chi nhánh, Sở Giao dịch Ngân hàng Nhà nước, đơn vị thu đổi có trách nhiệm thực hiện việc thu, đổi tiền rách ngay cho khách hàng có nhu cầu, không hạn chế số lượng, không yêu cầu thủ tục giấy tờ.

Những nguyên nhân khác quan đó bao gồm:

- Tiền thay đổi màu sắc, bị mờ hoặc nhạt hình ảnh hoa văn, chữ, số;

- Tiền bị nát, nhàu, bẩn, nhòe, cũ hoặc bị rách rời hoặc liền mảnh được dán lại nhưng vẫn còn nguyên tờ tiền;

- Tiền bằng kim loại bị mòn, han gỉ, hư hỏng một phần/toàn bộ các hình ảnh, hoa văn, chữ, số và lớp mạ trên đồng tiền.

Tuy nhiên, không phải trường hợp nào Ngân hàng cũng sẽ đáp ứng đổi tiền rách bởi vì những tờ tiền này cần phải đáp ứng điều kiện không bị hủy hoại do hành vi chủ động làm rách của tổ chức cá nhân.

3. Đổi tiền rách ở Ngân hàng có tốn phí không?

Trước đây, theo Quyết định 24/2008/QĐ-NHNN thì khi khách hàng đổi tiền sẽ bị mất phí đổi tiền là 4% cho tổng giá trị tiền không đủ tiêu chuẩn lưu thông trong trường hợp đồng tiền bị rách, nát trong quá trình bảo quản.

Tuy nhiên, kể từ ngày 20/01/2014, khi Thông tư 25/2013/TT-NHNN có hiệu lực thì quy định tại Quyết định 24/2008/QĐ-NHNN đã bị bãi bỏ. Cho nên hiện nay, việc đổi tiền rách ở Ngân hàng không phải mất phí đổi tiền.

Trân trọng!