Cho phép làm thủ tục công chứng tại nhà trong nhiều trường hợp từ 01/7/2025

Cho phép làm thủ tục công chứng tại nhà trong nhiều trường hợp từ 01/7/2025

Luật Công chứng 2024 và Nghị định 104/2025/NĐ-CP hướng dẫn Luật Công chứng sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 01/7/2025, qua đó cho phép làm thủ tục công chứng tại nhà trong nhiều trường hợp.

Cụ thể, theo khoản 2 Điều 46 Luật Công chứng 2024 quy định thì việc công chứng có thể được thực hiện ngoài trụ sở của tổ chức hành nghề công chứng nếu người yêu cầu công chứng thuộc các trường hợp sau đây:

- Lập di chúc tại chỗ ở theo quy định;

- Không thể đi lại được vì lý do sức khỏe; đang điều trị nội trú hoặc bị cách ly theo chỉ định của cơ sở y tế;

- Đang bị tạm giữ, tạm giam; đang thi hành án phạt tù; đang bị áp dụng biện pháp xử lý hành chính;

- Có lý do chính đáng khác theo quy định của Chính phủ.

Trong đó, những lý do chính đáng khác được thực hiện công chứng ngoài trụ sở của tổ chức hành nghề công chứng theo nội dung nêu trên bao gồm các trường hợp quy định tại Điều 43 Nghị định 104/2025/NĐ-CP, cụ thể:

- Phụ nữ đang mang thai hoặc nuôi con nhỏ dưới 12 tháng tuổi;

- Người cao tuổi, người khuyết tật hoặc có khó khăn trong việc đi lại;

- Người đang thực hiện nhiệm vụ trong lực lượng công an nhân dân, quân đội nhân dân, người đảm nhận chức trách hoặc đang thực hiện công việc được giao theo yêu cầu của cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp nơi họ làm việc mà việc rời khỏi vị trí sẽ ảnh hưởng đến nhiệm vụ, công việc được giao hoặc chức trách mà họ đang đảm nhận;

- Trường hợp bất khả kháng, trở ngại khách quan mà người yêu cầu công chứng không thể đến tổ chức hành nghề công chứng.

Việc công chứng ngoài trụ sở phải được thực hiện tại địa điểm có địa chỉ cụ thể, phù hợp với lý do yêu cầu công chứng ngoài trụ sở.

Trong khi đó, theo Điều 44 Luật Công chứng 2014 quy định thì các trường hợp có thể được công chứng ngoài trụ sở hiện nay bao gồm:

- Người yêu cầu công chứng là người già yếu, không thể đi lại được;

- Người yêu cầu công chứng là người đang bị tạm giữ, tạm giam, đang thi hành án phạt tù

- Người yêu cầu công chứng có lý do chính đáng khác không thể đến trụ sở của tổ chức hành nghề công chứng

Như vậy, khi so sánh với quy định hiện hành thì Luật Công chứng 2024 và Nghị định 104/2025/NĐ-CP đã bổ sung thêm và làm rõ các trường hợp cho phép làm thủ tục công chứng tại nhà, đơn cử như lập di chúc tại chỗ ở hay người yêu cầu công chứng là phụ nữ đang mang thai hoặc nuôi con nhỏ dưới 12 tháng tuổi,...

Trường hợp được làm thủ tục công chứng tại nhà từ 1/7/2025 (Hình từ Internet)

Điều kiện cung cấp dịch vụ công chứng điện tử từ ngày 01/7/2025

Cũng theo Điều 63 Luật Công chứng 2024 thì công chứng viên được cung cấp dịch vụ công chứng điện tử khi đáp ứng đủ các điều kiện sau đây:

- Có tài khoản để thực hiện công chứng điện tử;

- Có chữ ký số và sử dụng dịch vụ cấp dấu thời gian theo quy định của pháp luật về giao dịch điện tử.

Còn với tổ chức hành nghề công chứng thì để được cung cấp dịch vụ công chứng điện tử, tổ chức hành nghề công chứng phải đáp ứng đủ các điều kiện sau đây:

- Có tài khoản để thực hiện công chứng điện tử;

- Có chữ ký số và sử dụng dịch vụ cấp dấu thời gian theo quy định của pháp luật về giao dịch điện tử;

- Có đủ trang thiết bị kỹ thuật để thực hiện công chứng điện tử.

Ngoài ra, tại Điều 49 Nghị định 104/2025/NĐ-CP cũng có quy định về điều kiện cung cấp dịch vụ công chứng điện tử như sau:

- Tài khoản để thực hiện việc công chứng điện tử của công chứng viên, tổ chức hành nghề công chứng, viên chức ngoại giao, Cơ quan đại diện ngoại giao phải được tạo lập trên nền tảng công chứng điện tử đáp ứng các quy định tại Điều 51 Nghị định 104/2025/NĐ-CP và quy định pháp luật có liên quan.

- Chữ ký số có sử dụng dịch vụ cấp dấu thời gian để thực hiện công chứng điện tử của công chứng viên, tổ chức hành nghề công chứng, viên chức ngoại giao, Cơ quan đại diện ngoại giao do tổ chức cung cấp dịch vụ tin cậy của Việt Nam cung cấp theo quy định của pháp luật Việt Nam.

Công chứng viên, tổ chức hành nghề công chứng phải đăng ký chữ ký số để thực hiện công chứng điện tử tại Sở Tư pháp nơi tổ chức hành nghề công chứng đăng ký hoạt động.

- Tổ chức hành nghề công chứng cung cấp dịch vụ công chứng điện tử phải bảo đảm điều kiện về máy tính, đường truyền mạng, thiết bị điện tử và các điều kiện cần thiết khác.

Xem thêm: Công chứng viên công bố công khai di chúc lưu giữ tại tổ chức hành nghề công chứng ra sao?