Thuộc tính
Nội dung
Tiếng Anh (English)
Văn bản gốc/PDF
Lược đồ
Liên quan hiệu lực
Liên quan nội dung
Thuộc tính
Tải về
Các bản dự thảo

Đang tải văn bản...

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6203 :2012 Cơ sở để thiết kế kết cấu - Ký hiệu quy ước chung

Số hiệu:	TCVN6203:2012	Loại văn bản:	Tiêu chuẩn Việt Nam
Nơi ban hành:	***	Người ký:	***
Ngày ban hành:	Năm 2012	Ngày hiệu lực:
ICS:	91.080.01	Tình trạng:	Đã biết

TIÊU CHUẨN QUỐC GIA

TCVN 6203:2012

ISO 3898:1997

CƠ SỞ ĐỂ THIẾT KẾ KẾT CẤU - CÁC KÝ HIỆU - KÝ HIỆU QUY ƯỚC CHUNG

Basic for structural design - Notations - General Symbols

Lời nói đầu

TCVN 6203:2012 thay thế TCVN 6203:1995 (ISO 3898:1987)

TCVN 6203:2012 hoàn toàn tương đương với ISO 3898:1997.

TCVN 6203:2012 được chuyển đổi từ TCVN 6203:1995 theo quy định tại khoản 1 Điều 69 của Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật và điểm b) khoản 1 Điều 6 Nghị định 127/2007/NĐ-CP ngày 01/8/2007 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật.

...

Bạn phải đăng nhập hoặc đăng ký Thành Viên TVPL Pro để sử dụng được đầy đủ các tiện ích gia tăng liên quan đến nội dung TCVN.

Mọi chi tiết xin liên hệ: ĐT: (028) 3930 3279 DĐ: 0906 22 99 66

CƠ SỞ ĐỂ THIẾT KẾ KẾT CẤU - CÁC KÝ HIỆU - KÝ HIỆU QUY ƯỚC CHUNG

Basic for design of structures - Notations - General Symbols

1. Phạm vi áp dụng

Tiêu chuẩn này quy định ký hiệu tiêu chuẩn dùng cho thiết kế kết cấu.

Tiêu chuẩn bao gồm các thuật ngữ chung cần thiết được áp dụng trong lĩnh vực này, trừ các thuật ngữ có liên quan đến vật liệu hoặc lĩnh vực kỹ thuật đặc biệt.

Tiêu chuẩn này chỉ biểu thị những ký hiệu được sử dụng mà không làm ảnh hưởng tới các định nghĩa đòi hỏi chính xác của mỗi thuật ngữ thuộc phạm vi các tiêu chuẩn khác.

Bảng 1 quy định các chỉ dẫn chung về sử dụng các kiểu chữ cái khác nhau. Bảng 2, Bảng 3 và Bảng 4 quy định những chữ cái, được dùng như một ký hiệu chính và ý nghĩa của các chữ cái đó. Bảng 5 quy định danh mục các ký hiệu đặc biệt và ký hiệu toán học. Bảng 6 quy định các chữ cái hoặc nhóm các chữ cái khi dùng làm ký hiệu phụ và ý nghĩa của chúng.

2. Tài liệu viện dẫn

...

TCVN 6398- 0:1998, Đại lượng và đơn vị. Phần 0. Nguyên tắc chung

3. Xây dựng ký hiệu

Việc xây dựng một ký hiệu để thể hiện một đại lượng hoặc một thuật ngữ cho trước phải tiến hành những bước sau:

3.1. Chữ chính của ký hiệu phải được chọn từ các Bảng 2, Bảng 3, Bảng 4 hoặc Bảng 5 trên cơ sở xem xét cách sử dụng chính như đã nêu trong Bảng 1.

3.2. Các ký hiệu chữ để mô tả có thể được lựa chọn theo Bảng 6. Khi dùng các ký hiệu chữ khác thì phải có định nghĩa rõ ràng.

3.3. Chữ số có thể dùng làm ký hiệu phụ.

3.4. Khi có nhiều ký hiệu phụ dùng với ký hiệu chính, chúng phải được tách riêng bởi dấu phẩy hay dấu chấm phẩy để tránh nhầm lẫn.

3.5. Khi xây dựng ký hiệu để biểu thị hiệu quả của một công việc, các ký hiệu phụ đầu tiên phải biểu thị hiệu quả của công việc đó và các ký hiệu tiếp theo biểu thị tác động.

3.6. Khi không thể xảy ra nhầm lẫn thì có thể bỏ một số hay bỏ cả các ký hiệu phụ.

...

3.8. Về nguyên tắc sử dụng chữ in nghiêng, chữ đứng hay hình vẽ được áp dụng theo TCVN 6398-0: 1998.

CHÚ THÍCH: Có thể sử dụng ký hiệu phụ như c, t (mười) để tránh phải dùng dấu ‘ (dấu phẩy).

4. Các biện pháp phòng ngừa

Cần thực hiện các biện pháp phòng ngừa sau đây để tránh nhầm lẫn:

a) Khi có khả năng nhầm lẫn giữa số 1 với chữ I trong một số văn bản đánh máy thì phải dùng L thay thế chữ I.

b) Không dùng chữ o (thường) và chữ O (hoa) của chữ cái La tinh làm chữ đứng đầu vì có thể nhầm lẫn với số 0 (số không). Tuy nhiên có thể dùng chữ “o” làm ký hiệu cùng với nghĩa với số 0 (không)

c) Không dùng chữ cái Hy Lạp thường của các chữ iôta (i), ômicron (o) và upxilon (u) vì chúng có thể lẫn với những chữ cái La tinh khác. Cũng như vậy, nếu có thể, nên tránh dùng chữ kappa (k) và chữ khi (c). Khi dùng chữ Hy Lạp thường như eta (h), omega (w) và muy (m) cần thận trọng khi viết để tránh nhầm lẫn với các chữ La tinh thường như n, w và u.

Bảng 1 - Hướng dẫn dùng chữ cái để xây dựng ký hiệu

Loại chữ

...

Chữ cái La tinh hoa

- tác động, nội lực, mô men trong

- diện tích, mô men thứ nhất và thứ hai của diện tích

- mô đun đàn hồi

- nhiệt độ

Chữ cái La tinh thường

- tác động, nội lực, mô men trong (trên đơn vị dài hoặc diện tích)

- khoảng cách (dịch chuyển lệch tâm, chiều dài.v.v.)

- cường độ

...

- chữ cái mô tả (ký hiệu bên dưới)

- khối lượng

- thời gian

Chữ cái Hy Lạp hoa

các đại lượng toán, vật lý, trừ các đại lượng hình học và cơ học

Chữ cái Hy Lạp thường

- hệ số, tỷ số

- sức căng

- góc

...

- ứng suất

CHÚ THÍCH: Những khái niệm không nằm trong Bảng 1 sẽ áp dụng theo loại đã nêu tương ứng gần nhất.

Bảng 2 - Chữ cái La tinh hoa

Chữ cái

Ý nghĩa

Diện tích

Tác động bất thường

...

(Không dùng)

Giá trị cố định hay danh nghĩa

Cưỡng bức

Độ cứng uốn (bản, vỏ)

Chỉ số tổn thất (mỏi)

...

Mô đun đàn hồi dọc

E (hay Eq)

Tác động của động đất

Hiệu quả của tác động

Tác động chung

Lực (nói chung)

...

Môđun trượt

Tác động thường xuyên ¹⁾

Thành phần nằm ngang của một lực

Mô men thứ hai của một tiết diện phẳng

(Không dùng)

...

Độ cứng dẻo (của khung)

Có thể dùng cho chiều dài (xem Bảng 3) hoặc chiều cao của một bộ phận hoặc của một cấu kiện

Mô men nói chung

Mô men uốn

Lực pháp tuyến

...

(Tránh dùng nếu có thể)

Tác động ứng lực trước

P (hay p)

Xác suất

Tác động thay đổi

Lực tổng hợp

...

Phản lực

Sức bền

Mô men thứ nhất của một tiết diện phẳng (mô men tĩnh)

Nội lực, mô men trong

S (hay S_n)

Tác động của tuyết

...

Mô men xoắn

Nhiệt độ

Chu kỳ thời gian

(Không dùng)

Lực cắt

...

khối tích

Thành phần thẳng đứng của một lực

V (hay v)

Hệ số biến đổi

Mô đun tiết diện ²⁾

Tải trọng gió

...

Giá trị về tính chất (của vật liệu)

X, Y, Z

Lực nói chung (song song với trục, x, y hoặc z)

CHÚ THÍCH:

1) Có thể thêm 1 ký hiệu phụ nếu thấy cần thiết (ví dụ: G_o-tải trọng bản thân)

2) Có thể dùng với ký hiệu phụ thích hợp (e, hay el, pl) vào các vị trí phù hợp. Wpl đôi khi được khi thay thế bằng chữ Z

Bảng 3 - Chữ cái La tinh thường

Chữ cái

Ý nghĩa

...

Khoảng cách

Gia tốc

Thông số hình học

Chiều rộng

(Không dùng)

...

Độ lệch hướng

Chiều sâu (ví dụ đối với móng)

Đường kính

Độ lệch tâm

Sức bền (của vật liệu)

...

Tần số

Tải trọng phân bố thường xuyên ¹⁾

Gia tốc trọng trường

Chiều cao

Chiều dày

...

Bán kính quán tính

Số ngày

Hệ số

Khẩu độ; chiều dài cấu kiện²⁾

Momen uốn trên một đơn vị chiều dài hoặc chiều rộng

...

Khối lượng

Lực pháp tuyến trên một đơn vị chiều dài hoặc chiều rộng

Số của ...

(Không dùng)

Áp suất

...

Xác suất

Tải trọng phân bố thay đổi¹⁾

Bán kính

Sai lệch chuẩn của một mẫu

Khoảng cách

...

Tải trọng tuyết phân bố

Thời gian nói chung

Chiều dày của các cấu kiện mỏng

Mômen xoắn trên một đơn vị chiều dài hoặc chiều rộng

Chu vi

...

Các thành phần chuyển vị của một điểm

Tốc độ

Lực trượt trên một đơn vị chiều dài hoặc chiều rộng

Tải trọng gió phân bố

x, y, z

Tọa độ

...

Cánh tay đòn

CHÚ THÍCH:

1) Trường hợp cần thiết có thể thêm ký hiệu phụ (ví dụ: g_o phân phối tải trọng bản thân)

2) Có thể thay L hoặc l cho chiều dài, hoặc để tránh nhầm lẫn với số 1

Bảng 4 - Chữ cái Hy Lạp thường

Chữ

Ký hiệu

Ý nghĩa

alpha

...

Góc; tỷ số

beta

Góc; tỷ số, hệ số

beta

Chỉ số độ tin cậy

gamma

...

gamma

Tỷ số (độ cứng tương đối)

gamma

Biến dạng trượt¹⁾

gamma

Trọng lượng trên đơn vị thể tích (trọng lượng riêng)

...

Hệ số biến đổi

epsilon

Biến dạng ²⁾

xi, eta, zeta

x, h, z

Tọa độ tương đối

eta

...

Hệ số chuyển đổi

theta

Góc, góc quay

iota

(Không dùng)

kappa

...

lamđa

Tỷ số (độ mảnh), hệ số

Hệ số, hệ số ma sát

Giá trị trung bình của một tập hợp

...

Hệ số hiệu chỉnh

Hệ số Poisson

omicron

(Tránh dùng nếu có thể)

...

(Chỉ dùng trong toán học)

rho

Khối lượng trên một đơn vị thể tích (Khối lượng riêng)

sigma

Ứng suất pháp tuyến

sigma

...

tau

Ứng suất trượt³⁾

upsilon

(Không dùng)

phi

j (Φ)

Góc ma sát (ví dụ dùng cho đất)

...

j (Φ)

Góc, hệ số dão

chi

(Tránh dùng nếu có thể)

psi

Độ ẩm tương đối

psi

...

Hệ số thu nhỏ

omega

Vận tốc góc

omega

Hàm lượng ẩm

CHÚ THÍCH:

1) Đối với ứng suất trượt có thể dùng e với ký hiệu phụ không đối xứng. Ví dụ: e₂₃ hoặc e_yz.

...

3) Đối với biến dạng trượt cũng có thể dùng s với ký hiệu phụ không đối xứng. Ví dụ: s₂₃ hoặc s_yz

Bảng 5 - Ký hiệu toán và các ký hiệu đặc biệt

Ký hiệu

Ý nghĩa

Tổng số

Hiệu số, số gia tăng

...

‘ (dấu phẩy)

Tăng cường (đặc biệt đối với hình học và định vị)¹⁾

Cơ số lôgarit Nepe: 2,71828....

Tỷ số giữa chu vi và đường kính: 3.14159....

Số của...

II hoặc //

...

Vuông góc, pháp tuyến

CHÚ THÍCH: 1) Có thể dùng ký hiệu phụ như ac, t (mười) để tránh phải dùng dấu ‘ (dấu phẩy)

Bảng 6 - Các ký hiệu phụ - Chữ cái La tinh thường ¹⁾

Chữ cái²⁾

Ý nghĩa

Chung

Vật liệu

...

a (ac)

Tác động ngẫu nhiên

a (sa)

Thép kết cấu

abs

...

act, pas

Có hiệu lực, bị động

add

Thêm

...

adm

Cho phép (được phép)

Nhôm

...

Khói xây (ví dụ: gạch)

c (con)

Bê tông

...

cal

Đã tính toán ³⁾

cr (crit)

Tới hạn

d (des)

...

dir, ind

Trực tiếp, gián tiếp

dyn

...

e (el)

Đàn hồi

Giới hạn đàn hồi ⁴⁾

eff

Hiệu quả

...

Tác động động đất

eqv

Tương đương

Bảng 6 (Tiếp theo)

Chữ cái

Ý nghĩa

...

Vật liệu

Tác động, nội lực và mômen, sức bền⁵⁾

est

Được đánh giá

exe

Thực hiện

...

exp

Thực nghiệm ⁵⁾

ext

Ngoài (bên ngoài)

...

Tác động, lực (nói chung)

f (fl)

Cạnh dầm

f (fr)

...

fat

Mỏi

Tác động thường xuyên

g (ga)

...

Được đảm bảo

h (hg)⁸⁾

Cao, cao hơn

h (hor)

Nằm ngang

...

inf

Ở bên dưới

i (ini)

Từ đầu/ban đầu (thời gian)

i (int)

...

Số của...

Số ngày

...

Đặc tính

Bảng 6 (Tiếp theo)

Chữ cái

Ý nghĩa

Chung

Vật liệu

...

I (lon)

Dọc⁷⁾

I (lw)⁸⁾

Thấp, thấp hơn⁷⁾

lat

...

Igt, sht

Dài hạn, ngắn hạn

lim

Giới hạn

...

Uốn nói chung

m (mv)

Giá trị trung bình

...

max, min

Cực đại, cực tiểu

mor

Vữa

...

Lực pháp tuyến

n (net)

Thực, tịnh

n (nom)

...

nor

Tiêu chuẩn/pháp tuyến

Số không

...

Tại gốc

obs

Đã quan sát

...

Tác động ứng lực trước

p (hoặc sp)

Thép ứng lực trước

Bảng 6 (Tiếp theo)

Chữ cái

Ý nghĩa

...

Vật liệu

Tác động, nội lực và momen, sức bền⁵⁾

par

Song song

per

Thẳng góc

...

Chất dẻo

pro

Tạm thời

...

Tác động thay đổi

Sức bền

red

Giảm

...

ref

Tham khảo/tham chiếu

rep

Đại diện

req

...

res

Còn dư/thừa

...

Thép cvốt

s (sn)

Tác động của tuyết

s (sol)

...

Tác động của đất

ser

Khả năng làm việc

shr

Co ngót

...

sit

Đặt (tải trọng)

st (stat)

Tĩnh

Bảng 6 (Tiếp theo)

...

Ý nghĩa

Chung

Vật liệu

Tác động, nội lực và momen, sức bền⁵⁾

stab, dest

Ổn định, không ổn định

sup

...

t (tem)

Nhiệt độ

t (ten)

...

th (theo)

Lý thuyết

t (tor)

Xoắn nói chung

t (tra)

...

tim

Gỗ

tot

Tổng cộng

...

u (ult)

Tốt nhất (chỉ dùng cho vật liệu)

Theo chiều đứng

...

Lực trượt

var

Biến đổi

w (wat)

...

w (wi)

Tác động của gió

Vải dệt/ giấy cuộn

x, y, z

...

y (yi)

Sản lượng

Bảng 6 (Kết thúc)

Chữ cái

Ý nghĩa

...

Vật liệu

Tác động, nội lực và momen, sức bền⁵⁾

0, 1, 2, v.v.

Giá trị đặc biệt

Giá trị tiệm cận

...

CHÚ THÍCH:

1) Những chữ viết tắt không có trong Bảng này có thể được lấy từ các từ thông dụng của tiếng Anh có nguồn gốc La tinh. Trong trường hợp không thể nhầm lẫn thì có thể giảm một hoặc hai ký hiệu phụ.

2) Những chữ trong ngoặc: được dùng khi một chữ cái có thể gây nhầm lẫn. Nếu vẫn có thể nhầm lẫn thì dùng nguyên cả từ đó (bằng tiếng Anh hay tiếng Pháp).

3) Sử dụng khi trái với “quan sát”

4) Trường hợp cần thiết có thể dùng thêm một ký hiệu phụ phù hợp với ký hiệu phụ đã cho khi xác định giới hạn đàn hồi chính xác hơn. Ví dụ: 0,2.

5) Sử dụng khi trái với “lý thuyết”

6) Khi cần làm rõ, các chữ La tinh hoa có thể dùng để biểu thị các tác động, nội lực, momen trong và sức bền. Ví dụ: gF, gSd, gRd, s_TF.