Công văn 13695/BTC-NSNN 2026 phân cấp thu chi ngân sách nhà nước giữa cấp tỉnh và cấp xã có nội dung gì?

Công văn 13695/BTC-NSNN 2026 phân cấp thu chi ngân sách nhà nước giữa cấp tỉnh và cấp xã có nội dung gì?

Ngày 28/8/2026, Bộ Tài chính ban hành Công văn 13695/BTC-NSNN năm 2026 về việc phân cấp nguồn thu, nhiệm vụ chi ngân sách nhà nước giữa cấp tỉnh và cấp xã.

Xem toàn bộ Công văn 13695 BTC NSNN 2026 phân cấp thu chi ngân sách nhà nước giữa cấp tỉnh và cấp xã dưới đây:

Tại đây

Bộ Tài chính đã nhận được báo cáo của 34/34 địa phương, trong đó các địa phương có một số nội dung kiến nghị làm cơ sở tăng cường việc phân cấp nguồn thu, nhiệm vụ chi giữa cấp tỉnh và cấp xã. Tiếp theo Văn bản số 10716/BTC-NSNN ngày 22/7/2026, Bộ Tài chính có ý kiến về các nội dung này như sau:

(1) Đề nghị trung ương sớm ban hành nguyên tắc, tiêu chí và định mức phân bổ dự toán chi thường xuyên NSNN; nguyên tắc, tiêu chí phân bổ thuế giá trị gia tăng cho các địa phương làm cơ sở lập dự toán NSĐP năm 2027: Bộ Tài chính có ý kiến như sau:

Thực hiện nhiệm vụ được giao, Bộ Tài chính đã báo cáo Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành:

- Nghị quyết 08/2026/QH16 ngày 08/7/2026 về nguyên tắc, tiêu chí phân chia thuế giá trị gia tăng phần NSĐP được hưởng cho từng địa phương giai đoạn 2027 - 2030. Nguyên tắc, tiêu chí phân chia đã được xây dựng khoa học, đúng bản chất của khoản thu thuế giá trị gia tăng (ở khâu tiêu dùng hàng hóa, dịch vụ cuối cùng), đồng thời tăng số thu phân bổ các địa phương dân số thấp, diện tích rộng, các cực tăng trưởng, tránh tập trung nguồn thu tại các địa phương nơi đặt trụ sở nhiều doanh nghiệp nộp thuế.

- Nghị quyết 12/2026/UBTVQH16 về nguyên tắc, tiêu chí và định mức phân bổ dự toán chi thường xuyên NSNN năm 2027, trong đó định mức phân bổ theo tiêu chí dân số tăng khoảng trên 40% (riêng lĩnh vực quốc phòng, an ninh tăng 55%) so với định mức năm 2022, có các tiêu chí phân bổ cho đơn vị hành chính cấp xã sau sắp xếp như hỗ trợ hoạt động trung tâm dịch vụ công, tăng định mức phân bổ cho xã, góp phần bảo đảm nguồn lực cho các địa phương thực hiện các nhiệm vụ chi trên địa bàn. Đồng thời, Nghị quyết quy định căn cứ tổng mức chi thường xuyên được tính theo quy định tại Nghị quyết, Hội đồng nhân dân cấp tỉnh ban hành nguyên tắc, tiêu chí và định mức phân bổ chi thường xuyên cho các cơ quan, đơn vị thuộc cấp tỉnh và chính quyền địa phương cấp xã phù hợp khả năng tài chính - ngân sách và đặc điểm tình hình thực tế từng lĩnh vực chi tại địa phương.

Vì vậy, đề nghị các địa phương tổ chức triển khai thực hiện 02 Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội nêu trên.

(2) Đề nghị sửa đổi quy định để lại 100% số thu tiền sử dụng đất, tiền thuê đất cho các địa phương để có nguồn lực đầu tư:

[...]

Trên đây là thông tin: Công văn 13695 BTC NSNN 2026 phân cấp thu chi ngân sách nhà nước giữa cấp tỉnh và cấp xã có nội dung gì?

Công văn 13695/BTC-NSNN 2026 phân cấp thu chi ngân sách nhà nước giữa cấp tỉnh và cấp xã có nội dung gì? (Hình từ Internet)

Nguyên tắc cân đối ngân sách nhà nước là gì?

Căn cứ theo Điều 7 Luật Ngân sách nhà nước 2025 quy định nguyên tắc cân đối ngân sách nhà nước như sau:

- Các khoản thu từ thuế, phí, lệ phí và các khoản thu khác thuộc ngân sách theo quy định của pháp luật được tổng hợp đầy đủ vào cân đối ngân sách nhà nước, theo nguyên tắc không gắn với nhiệm vụ chi cụ thể.

Trường hợp có khoản thu cần gắn với nhiệm vụ chi cụ thể theo quy định của pháp luật thì được bố trí tương ứng từ các khoản thu này trong dự toán chi ngân sách để thực hiện.

Việc ban hành chính sách thu ngân sách phải bảo đảm nguyên tắc cân đối ngân sách trong trung hạn, dài hạn và thực hiện các cam kết về hội nhập quốc tế.

- Ngân sách nhà nước được cân đối theo nguyên tắc tổng số thu từ thuế, phí, lệ phí và các khoản thu khác thuộc ngân sách phải lớn hơn tổng số chi thường xuyên và góp phần tích lũy ngày càng cao để chi đầu tư phát triển; trường hợp còn bội chi thì số bội chi phải nhỏ hơn số chi đầu tư phát triển, tiến tới cân bằng thu, chi ngân sách; trường hợp đặc biệt Chính phủ trình Quốc hội xem xét, quyết định.

- Vay để bù đắp bội chi ngân sách nhà nước chỉ được sử dụng cho chi đầu tư phát triển, không sử dụng cho chi thường xuyên.

- Bội chi ngân sách trung ương được bù đắp từ các nguồn sau đây:

+ Vay trong nước từ phát hành trái phiếu Chính phủ, công trái xây dựng Tổ quốc và các khoản vay trong nước khác theo quy định của pháp luật;

+ Vay ngoài nước từ các khoản vay của Chính phủ các nước, các tổ chức quốc tế và phát hành trái phiếu Chính phủ ra thị trường quốc tế, không bao gồm các khoản vay về cho vay lại.

- Bội chi ngân sách địa phương:

+ Chỉ ngân sách địa phương cấp tỉnh được bội chi; bội chi ngân sách địa phương chỉ được sử dụng để đầu tư các dự án thuộc kế hoạch đầu tư công trung hạn đã được Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định;

+ Bội chi ngân sách địa phương được bù đắp bằng các nguồn vay trong nước từ phát hành trái phiếu chính quyền địa phương, vay lại từ nguồn Chính phủ vay về cho vay lại và các khoản vay trong nước khác theo quy định của pháp luật;

+ Bội chi ngân sách địa phương được tổng hợp vào bội chi ngân sách nhà nước và do Quốc hội quyết định.

- Mức dư nợ vay của ngân sách địa phương:

+ Đối với các địa phương không nhận bổ sung cân đối từ ngân sách trung ương, mức dư nợ vay không vượt quá 120% số dự toán thu ngân sách địa phương được hưởng theo phân cấp;

+ Đối với các địa phương nhận bổ sung cân đối từ ngân sách trung ương, mức dư nợ vay không vượt quá 80% số dự toán thu ngân sách địa phương được hưởng theo phân cấp;

+ Trường hợp cần huy động vốn vay lớn hơn mức dư nợ vay quy định tại điểm a và điểm b khoản 6 Điều 7 Luật Ngân sách nhà nước 2025 để thực hiện dự án của địa phương, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh báo cáo Hội đồng nhân dân cùng cấp hoặc báo cáo Thường trực Hội đồng nhân dân trong thời gian Hội đồng nhân dân không họp xem xét, cho ý kiến để báo cáo Chính phủ xem xét, trình Quốc hội quyết định.

Nguyên tắc quản lý ngân sách nhà nước hiện nay như thế nào?

Tại Điều 8 Luật Ngân sách nhà nước 2025 quy định về nguyên tắc quản lý ngân sách nhà nước như sau:

- Ngân sách nhà nước được quản lý thống nhất, tập trung dân chủ, hiệu quả, tiết kiệm, công khai, minh bạch, công bằng; có phân công, phân cấp quản lý; gắn quyền hạn với trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước các cấp.

- Toàn bộ các khoản thu, chi ngân sách phải được dự toán, tổng hợp đầy đủ vào ngân sách nhà nước.

- Các khoản thu ngân sách thực hiện theo quy định của các luật về thuế, phí, lệ phí và các khoản thu khác thuộc ngân sách theo quy định của pháp luật.

- Các khoản chi ngân sách chỉ được thực hiện khi có dự toán được cấp có thẩm quyền giao, trừ trường hợp tạm cấp ngân sách quy định tại Điều 53 của Luật này và phải bảo đảm đúng chế độ, tiêu chuẩn, định mức chi do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định.

- Bảo đảm ưu tiên bố trí ngân sách cho chi đầu tư phát triển để thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước trong từng thời kỳ về phát triển kinh tế; phát triển giáo dục, đào tạo, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; giảm nghèo bền vững; phát triển nông nghiệp, nông thôn, y tế; chính sách dân tộc; thực hiện mục tiêu bình đẳng giới và những chính sách quan trọng khác.

- Bố trí ngân sách để thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; bảo đảm quốc phòng, an ninh, đối ngoại, kinh phí hoạt động của bộ máy nhà nước; các nghĩa vụ của nhà nước trong các cam kết quốc tế, cam kết với các nhà đầu tư.

- Ngân sách nhà nước bảo đảm cân đối kinh phí hoạt động của tổ chức chính trị, cơ quan Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp và các tổ chức chính trị - xã hội trực thuộc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; hỗ trợ các tổ chức xã hội thực hiện các nhiệm vụ được Nhà nước giao.

- Bảo đảm chi trả các khoản nợ lãi đến hạn thuộc nhiệm vụ chi của ngân sách nhà nước.

- Việc quyết định đầu tư và chi đầu tư chương trình, nhiệm vụ, dự án có sử dụng vốn ngân sách nhà nước phải phù hợp với Luật Đầu tư công và quy định của pháp luật khác có liên quan.

- Ngân sách nhà nước không hỗ trợ kinh phí hoạt động cho các quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách. Trường hợp được ngân sách nhà nước hỗ trợ vốn điều lệ theo quy định của pháp luật thì phải phù hợp với khả năng của ngân sách nhà nước và chỉ thực hiện khi đáp ứng đủ các điều kiện sau: được thành lập và hoạt động theo đúng quy định của pháp luật; có khả năng tài chính độc lập; có nguồn thu, nhiệm vụ chi không trùng với nguồn thu, nhiệm vụ chi của ngân sách nhà nước.

Ngân sách nhà nước bố trí kinh phí cho các quỹ thực hiện nhiệm vụ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, xây dựng chính sách, pháp luật theo quy định của pháp luật quản lý ngành, lĩnh vực phù hợp với khả năng của ngân sách nhà nước.