Kính gửi: Ủy
ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.
Bộ Kế hoạch và Đầu tư nhận được văn bản của các địa
phương đề nghị trả lời, hướng dẫn việc áp dụng các quy định tại khoản
2, khoản 7 Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15 ngày 18 tháng 01 năm 2024 của
Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc thù thực hiện các chương trình mục
tiêu quốc gia (gọi tắt là Nghị quyết số 111/2024/QH15). Để làm rõ các nội dung
kiến nghị của các địa phương, Bộ Kế hoạch và Đầu tư[1] có ý kiến như sau:
1. Về việc điều chỉnh dự toán
ngân sách nhà nước, điều chỉnh kế hoạch đầu tư vốn ngân sách nhà nước hằng năm
theo quy định tại khoản 2 Điều 4 Nghị quyết số
111/2024/QH15
1.1. Về điều chỉnh dự toán
ngân sách nhà nước:
a) Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, theo thẩm quyền, giao
cơ quan chuyên môn trực thuộc tổng hợp, rà soát nhu cầu điều chỉnh dự toán ngân
sách nhà nước năm 2024 (chi thường xuyên) và dự toán ngân sách nhà nước chưa giải
ngân hết trong năm 2023 (bao gồm chi đầu tư, chi thường xuyên) của các chương
trình mục tiêu quốc gia đã được chuyển sang năm 2024, trình Hội đồng nhân dân cấp
tỉnh quyết định theo quy định tại điểm a[2] và tiết c1[3] điểm c khoản 2 Điều 4 Nghị quyết
số 111/2024/QH15. Trong đó, việc điều chỉnh phải đảm bảo đồng thời các
nguyên tắc:
(1) Chỉ thực hiện việc điều chỉnh giảm chi đầu tư
(hoặc chi thường xuyên) của dự án thành phần này để bổ sung tăng tương ứng chi
đầu tư (hoặc chi thường xuyên) cho dự án thành phần khác trong cùng một chương
trình mục tiêu quốc gia trong các trường hợp sau:
- Tính đến thời điểm quyết định việc điều chỉnh, dự
án thành phần không còn đối tượng hỗ trợ.
- Nội dung, hoạt động thuộc dự án thành phần không
đủ điều kiện để giải ngân kinh phí theo quy định, như: không đủ điều kiện giải
ngân theo quy định pháp luật về quản lý đầu tư công, ngân sách nhà nước; không
thể tổ chức thực hiện, giải ngân vốn, kinh phí của dự án thành phần do thiếu
các quy định về tiêu chí, nội dung, định mức thuộc thẩm quyền ban hành của cơ
quan trung ương theo quy định tại Nghị quyết, Nghị định của Chính phủ, Quyết định
của Thủ tướng Chính phủ...
- Nội dung, hoạt động thuộc dự án thành phần của từng
chương trình mục tiêu quốc gia có tỷ lệ giải ngân thấp. Ủy ban nhân dân cấp tỉnh
chủ động quyết định tỷ lệ giải ngân thấp phù hợp với điều kiện thực tiễn của địa
phương để thực hiện các giải pháp đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn ngân sách nhà
nước theo yêu cầu của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ.
Trong quá trình điều chỉnh dự toán ngân sách nhà nước
theo quy định tại khoản 2 Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15,
lưu ý không thực hiện việc điều chỉnh dự toán ngân sách nhà nước từ chương
trình mục tiêu quốc gia này sang chương trình mục tiêu quốc gia hoặc chương
trình, dự án khác (trừ trường hợp được áp dụng theo quy định tại khoản
7 Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15).
(2) Không làm thay đổi cơ cấu giữa chi đầu tư và
chi thường xuyên của từng chương trình mục tiêu quốc gia đã được cấp có thẩm
quyền giao trong dự toán ngân sách nhà nước năm 2024, dự toán ngân sách nhà nước
các năm 2022 (đã bao gồm vốn năm 2021 được chuyển nguồn sang năm 2022), 2023 đã
làm thủ tục chuyển nguồn sang năm 2024.
Trong quá trình điều chỉnh dự toán ngân sách nhà nước
theo quy định tại khoản 2 Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15,
lưu ý không thực hiện việc điều chỉnh từ chi đầu tư sang chi thường xuyên và
ngược lại (trừ trường hợp được áp dụng theo quy định tại khoản 7
Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15).
(3) Việc điều chỉnh dự toán ngân sách nhà nước
không vượt quá tổng dự toán ngân sách nhà nước của từng chương trình mục tiêu
quốc gia đã được cấp có thẩm quyền giao và phải đảm bảo việc phân bổ dự toán của
từng chương trình mục tiêu quốc gia được thực hiện theo đúng đối tượng, nội
dung, mục tiêu quy định tại các quyết định của Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt
từng chương trình mục tiêu quốc gia[4]
và các văn bản quy định, hướng dẫn thực hiện chương trình, dự án thành phần của
cơ quan có thẩm quyền.
b) Trường hợp phương án điều chỉnh dự toán, kế hoạch
theo quy định tại khoản 2 Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15
không phù hợp tiêu chí, định mức phân bổ vốn từng chương trình mục tiêu quốc
gia đã được Hội đồng nhân dân cấp tỉnh ban hành, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh báo
cáo Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định theo thẩm quyền bảo đảm phù hợp
nguyên tắc quy định tại tiết c1[5] điểm c khoản 2 Điều 4 Nghị quyết số
111/2024/QH15.
c) Trường hợp phương án điều chỉnh theo quy định tại
khoản 2 Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15 làm thay đổi kế
hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021-2025 đã được Hội đồng nhân dân cấp tỉnh
hoặc cấp huyện quyết định, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh hoặc cấp huyện trình Hội đồng
nhân dân cùng cấp quyết định việc điều chỉnh kế hoạch đầu tư công trung hạn trước
khi thực hiện điều chỉnh dự toán, kế hoạch năm theo thẩm quyền.
d) Trường hợp phương án điều chỉnh theo quy định tại
khoản 2 Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15 làm thay đổi mức
vốn sự nghiệp giai đoạn 2021-2025 (hoặc giai đoạn 2024-2025) của từng dự án
thành phần theo thông báo của các chủ chương trình, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh
trình Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định điều chỉnh dự toán ngân sách nhà nước
và thông báo kết quả điều chỉnh tới các chủ chương trình để tổng hợp, theo dõi.
1.2. Về điều chỉnh kế hoạch
đầu tư vốn:
a) Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, cấp huyện, theo thẩm
quyền được phân cấp, quyết định việc điều chỉnh kế hoạch đầu tư vốn ngân sách
nhà nước của các chương trình mục tiêu quốc gia chưa giải ngân hết trong năm
2023 được chuyển nguồn sang năm 2024 theo quy định tại điểm b,
tiết c2 điểm c khoản 2 Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15. Trong đó, việc điều
chỉnh phải đáp ứng đồng thời các nguyên tắc:
(1) Chỉ thực hiện điều chỉnh tăng hoặc giảm vốn giữa
các dự án đầu tư công trong danh mục dự án đầu tư công trung hạn giai đoạn
2021-2025 của cùng một chương trình mục tiêu quốc gia; không được điều chỉnh vốn
từ dự án đầu tư của chương trình mục tiêu quốc gia này để tăng vốn cho dự án đầu
tư của chương trình khác (trừ trường hợp được áp dụng theo quy định tại khoản 7 Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15).
(2) Việc điều chỉnh vốn từ dự án này sang dự án
khác phải bảo đảm không vượt quá tổng mức vốn đầu tư của từng dự án đã được cấp
có thẩm quyền giao trong kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021-2025;
không vượt tổng mức vốn của từng chương trình mục tiêu quốc gia đã được cấp có
thẩm quyền giao kế hoạch.
(3) Việc điều chỉnh kế hoạch đầu tư vốn ngân sách
nhà nước phải đảm bảo việc phân bổ vốn từng chương trình mục tiêu quốc gia được
thực hiện theo đúng đối tượng, nội dung, mục tiêu quy định tại các quyết định của
Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt từng chương trình mục tiêu quốc gia[6] và các văn bản quy định, hướng dẫn
thực hiện chương trình, dự án thành phần của cơ quan có thẩm quyền.
b) Trường hợp địa phương có nhu cầu điều chỉnh sang
dự án đầu tư thuộc nội dung thực hiện của chương trình mục tiêu quốc gia nhưng
chưa có trong kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021-2025, địa phương thực
hiện quy trình bổ sung, điều chỉnh kế hoạch đầu tư công trung hạn theo quy định
của Luật Đầu tư công trước khi thực hiện việc điều chỉnh kế hoạch đầu tư vốn hằng
năm.
2. Về thực hiện cơ chế thí điểm
phân cấp cho cấp huyện trong quản lý, tổ chức thực hiện các chương trình mục
tiêu quốc gia giai đoạn 2024-2025 theo quy định tại khoản
7 Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15
2.1. Về hoàn thiện quy định
pháp lý để thực hiện cơ chế thí điểm:
a) Ủy ban nhân dân cấp tỉnh tổng hợp nhu cầu, trình
Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định lựa chọn huyện thực hiện cơ chế thí điểm
theo quy định tại điểm a[7] khoản 7 Điều 4 Nghị quyết số
111/2024/QH15; ban hành các quy định để triển khai cơ chế thí điểm (nếu cần
thiết) tại địa phương theo thẩm quyền.
b) Trên cơ sở Nghị quyết của Hội đồng nhân dân cấp
tỉnh, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh ban hành quyết định giao mục tiêu, nhiệm vụ và
các yêu cầu cụ thể đối với từng chương trình mục tiêu quốc gia cho huyện được lựa
chọn thực hiện cơ chế thí điểm theo quy định tại điểm a khoản 7
Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15; giao cơ quan chuyên môn trực thuộc hướng
dẫn các huyện thực hiện cơ chế thí điểm (nếu cần thiết).
2.2. Về tổ chức thực hiện
cơ chế phân cấp tại huyện thí điểm và thực hiện chế độ báo cáo:
a) Căn cứ mục tiêu, nhiệm vụ, yêu cầu cụ thể do Ủy
ban nhân dân cấp tỉnh giao, Ủy ban nhân dân cấp huyện xây dựng, trình Hội đồng
nhân dân cấp huyện quyết định việc điều chỉnh kế hoạch đầu tư công trung hạn
giai đoạn 2021-2025, dự toán ngân sách nhà nước, kế hoạch đầu tư vốn ngân sách
nhà nước hằng năm (bao gồm cả vốn đầu tư phát triển, kinh phí chi thường xuyên
thuộc dự toán ngân sách nhà nước các năm chưa giải ngân hết trong năm 2023 được
kéo dài thời gian thực hiện, giải ngân sang năm 2024 theo quy định) giữa các chương
trình mục tiêu quốc gia và điều chỉnh cơ cấu nguồn vốn ngân sách nhà nước giữa
chi đầu tư, chi thường xuyên của các dự án thành phần trong cùng một chương
trình mục tiêu quốc hoặc hoặc giữa các chương trình mục tiêu quốc gia theo quy định
tại điểm b[8] khoản 7 Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15 và các quy định
về thực hiện cơ chế thí điểm do Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh ban
hành.
Trường hợp việc điều chỉnh kế hoạch đầu tư công
trung hạn, dự toán ngân sách nhà nước, kế hoạch đầu tư vốn hằng năm tại các huyện
thí điểm không phù hợp với các quy định về tiêu chí, định mức phân bổ vốn đã được
Hội đồng nhân dân cấp tỉnh ban hành, trước khi trình Hội đồng nhân dân cấp huyện
quyết định việc điều chỉnh, Ủy ban nhân dân cấp huyện báo cáo Ủy ban nhân dân cấp
tỉnh để trình Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định theo thẩm quyền.
b) Ủy ban nhân dân cấp tỉnh tổng hợp kết quả điều
chỉnh của các huyện thí điểm, báo cáo Hội đồng nhân dân cấp tỉnh điều chỉnh kế
hoạch đầu tư công trung hạn, dự toán ngân sách nhà nước, kế hoạch đầu tư vốn
ngân sách nhà nước hằng năm của địa phương theo thẩm quyền; báo cáo kết quả điều
chỉnh gửi Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Tài chính, chủ chương trình để theo dõi,
giám sát, đánh giá việc thực hiện cơ chế thí điểm.
2.4. Về quản lý, sử dụng,
thanh toán, quyết toán ngân sách nhà nước sau khi cấp huyện điều chỉnh cơ cấu
chi đầu tư, chi thường xuyên:
a) Quyết toán ngân sách nhà nước thực hiện từng chương
trình mục tiêu quốc gia tại các huyện thí điểm thực hiện theo quy định tại điểm c khoản 7 Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15. Trong đó:
- Trường hợp cấp huyện điều chỉnh cơ cấu từ chi đầu
tư sang chi thường xuyên, việc quản lý, sử dụng, thanh toán, quyết toán phần
kinh phí chuyển đổi này thực hiện theo quy định của Luật Ngân sách nhà nước,
các Nghị định số 27/2022/NĐ-CP, Nghị định số 38/2023/NĐ-CP, Thông tư số
55/2023/TT-BTC[9] ngày 15 tháng 8
năm 2023 của Bộ Tài chính và các quy định có liên quan đến quản lý chi thường
xuyên nguồn ngân sách nhà nước.
- Trường hợp cấp huyện điều chỉnh cơ cấu từ chi thường
xuyên sang chi đầu tư, việc quản lý, sử dụng, thanh toán, quyết toán phần vốn
chuyển đổi này thực hiện theo quy định của pháp luật về đầu tư công, chi đầu tư
phát triển nguồn ngân sách nhà nước.
b) Quyết toán ngân sách nhà nước hằng năm thực hiện
từng chương trình mục tiêu quốc gia của tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương
theo dự toán ngân sách nhà nước, kế hoạch đầu tư vốn hằng năm đã được Hội đồng
nhân dân cấp tỉnh quyết định hoặc điều chỉnh (nếu có) sau khi các huyện thí điểm
hoàn thành việc điều chỉnh dự toán, kế hoạch theo quy định điểm
b khoản 7 Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15. Quy trình, thủ tục quyết toán
ngân sách nhà nước thực hiện theo quy định Luật Ngân sách nhà nước và hướng dẫn
của Bộ Tài chính.
Trên đây là ý kiến của Bộ Kế hoạch và Đầu tư trả lời
một số kiến nghị liên quan đến thực hiện quy định tại khoản 2, khoản
7 Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15 để các địa phương tham khảo trong tổ
chức thực hiện./.
|
Nơi nhận:
- Như trên;
- Phó TTgCP Trần Lưu Quang (để b/c);
- Các cơ quan: VPCP, BTC, BLĐTBXH, BNN&PTNT, UBDT;
- Sở Kế hoạch và Đầu tư các tỉnh, thành phố trực thuộc TW;
- Các đơn vị: KTĐPLT, KTNN, LĐVX, THKTQD;
- Lưu: VT, TCTT.
|
KT. BỘ TRƯỞNG
THỨ TRƯỞNG
Trần Quốc Phương
|
[1] Ý kiến
trả lời được tổng hợp trên cơ sở ý kiến tham gia của Bộ Tài chính (tại văn bản
số 7351/BTC-NSNN ngày 15/7/2024), Ủy ban Dân tộc (tại văn bản số
1094/UBDT-VPCTMTQG ngày 26/6/2024), Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội (tại
văn bản số 2729/BLĐTBXH-VPQGGN ngày 25/6/2024), Bộ Nông nghiệp và Phát triển
nông thôn (tại văn bản số 4469/BNN-VPĐP ngày 24/6/2024).
[2] Tại
điểm a khoản 2 Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15 quy định: ‘‘a) Hội đồng nhân
dân cấp tỉnh quyết định điều chỉnh dự toán ngân sách nhà nước năm 2024 (chi thường
xuyên) và dự toán ngân sách nhà nước chưa giải ngân hết trong năm 2023 (bao gồm
chi đầu tư, chi thường xuyên) của các chương trình mục tiêu quốc gia đã được
chuyển sang năm 2024 theo quy định của Nghị quyết số 104/2023/QH15 ngày 10
tháng 11 năm 2023 và Nghị quyết số 108/2023/QH15 ngày 29 tháng 11 năm 2023 của
Quốc hội; ”..
[3] Tại
tiết c1 điểm c khoản 2 Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15 quy định nguyên tắc điều
chỉnh: "c1. Việc điều chỉnh dự toán ngân sách nhà nước từ dự án thành phần
không còn đối tượng hỗ trợ hoặc không đủ điều kiện để giới ngân kinh phí theo
quy định hoặc có tỷ lệ giải ngân thấp để bổ sung dự toán thực hiện cho các dự
án thành phần khác trong cùng chương trình mục tiêu quốc gia phải bảo đảm không
vượt quá tổng dự toán ngân sách nhà nước và không thay đổi cơ cấu chi đầu tư,
chi thường xuyên của từng chương trình mục tiêu quốc gia đã được cấp có thẩm
quyền giao; ”.
[4] Bao
gồm các Quyết định: số 1719/QĐ-TTg ngày 14/10/2021 phê duyệt Chương trình mục
tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền
núi giai đoạn 2021-2030, giai đoạn I: từ năm 2021 đến năm 2025, số 90/QĐ-TTg
ngày 18/01/2022 phê duyệt Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững
giai đoạn 2021-2025, số 263/QĐ-TTg ngày 22/02/2022 phê duyệt Chương trình mục
tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021-2025.
[5] Tại
tiết c1 điểm c khoản 2 Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15 quy định "Việc điều
chỉnh dự toán ngân sách nhà nước từ dự án thành phần không còn đối tượng hỗ trợ
hoặc không đủ điều kiện để giải ngân kinh phí theo quy định hoặc có tỷ lệ giải
ngân thấp để bổ sung dự toán thực hiện cho các dự án thành phần khác trong cùng
chương trình mục tiêu quốc gia phải bảo đảm không vượt quá tổng dự toán ngân
sách nhà nước và không thay đổi cơ cấu chi đầu tư, chi thường xuyên của từng chương
trình mục tiêu quốc gia đã được cấp có thẩm quyền giao;”
[6] Bao
gồm các Quyết định: số 1719/QĐ-TTg ngày 14/10/2021 phê duyệt Chương trình mục
tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền
núi giai đoạn 2021-2030, giai đoạn I: từ năm 2021 đến năm 2025, số 90/QĐ-TTg
ngày 18/01/2022 phê duyệt Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững
giai đoạn 2021-2025, số 263/QĐ-TTg ngày 22/02/2022 phê duyệt Chương trình mục
tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021-2025.
[7] Tại
điểm a khoản 7 Nghị quyết số 111/2024/QH15 quy định “Hội đồng nhân dân cấp tỉnh
được quyết định lựa chọn không quá 02 huyện thực hiện thí điểm cơ chế phân cấp.
Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định giao mục tiêu, nhiệm vụ, yêu cầu cụ thể đối
với từng chương trình mục tiêu quốc gia cho huyện được lựa chọn thí điểm; ”.
[8] Tại
điểm b khoản 7 Điều 4 Nghị quyết số 111/2024/QH15 quy định thẩm quyền của Hội đồng
nhân dân cấp huyện quyết định điều chỉnh "cơ cấu nguồn vốn ngân sách
nhà nước giữa chi đầu tư, chi thường xuyên của các dự án thành phần không còn đối
tượng hỗ trợ để tập trung vốn thực hiện các dự án thành phần khác thuộc các chương
trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2021-2025 ”.
[9]
Thông tư số 55/2023/TT-BTC ngày 15 tháng 8 năm 2023 của Bộ Tài chính quy định
quản lý, sử dụng và quyết toán kinh phí sự nghiệp từ nguồn ngân sách nhà nước
thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2021 -2025.