Quyết định ân giảm đối với án tử hình: Thời hạn và thẩm quyền

—
15:13 | 05/03/2024
Tôi nghe nói khi bị kết án tử hình, thì có thể được nộp đơn xin ân giảm. Như vậy sau khi bao lâu kể từ lúc bị kết án tử hình thì được nộp đơn ân giảm? Ai là người có thẩm quyền quyết định ân giảm? (Minh Minh - Cà Mau)
Nội dung chính
  1. 1. Ân giảm án tử hình là gì?
  2. 2. Thời hạn nộp đơn và thẩm quyền ra quyết định ân giảm đối với án tử hình
  3. 3. Phân biệt ân giảm và giảm án đối với án hình sự

Chào anh, Ban biên tập xin giải đáp như sau:

1. Ân giảm án tử hình là gì?

Theo khoản 1 Điều 40 Bộ luật hình sự 2015, tử hình là hình phạt đặc biệt chỉ áp dụng đối với người phạm tội đặc biệt nghiêm trọng thuộc một trong nhóm các tội xâm phạm an ninh quốc gia, xâm phạm tính mạng con người, các tội phạm về ma túy, tham nhũng và một số tội phạm đặc biệt nghiêm trọng khác do Bộ luật hình sự 2015 quy định.

Tuy nhiên, những người bị kết án tử hình có thể không phải phải bị tử hình nếu có quyết định ân giảm. Có thể hiểu đơn giản, ân giảm án tử hình là quyết định của Chủ tịch nước nhằm giảm nhẹ hình phạt cho người phạm tội từ án tử hình xuống tù chung thân. 

Quyết định này thể hiện chính sách nhân đạo của Nhà nước, tạo cơ hội cho người phạm tội được ăn năn hối cải, cải tạo, giáo dục để trở thành người có ích cho xã hội.

Tuy nhiên, nếu đơn ân giảm bị bác thì bản án tử hình sẽ được thi hành. (Theo quy định định tại điểm e khoản 1 Điều 367 Bộ luật tố tụng hình sự 2015)

2. Thời hạn nộp đơn và thẩm quyền ra quyết định ân giảm đối với án tử hình

Căn cứ tại điểm d, điểm đ khoản 1 Điều 367 Bộ luật tố tụng hình sự 2015 quy định như sau:

d) Trong thời hạn 07 ngày kể từ ngày bản án có hiệu lực pháp luật, người bị kết án được gửi đơn xin ân giảm lên Chủ tịch nước;

đ) Bản án tử hình được thi hành nếu Chánh án Tòa án nhân dân tối cao và Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao không kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm hoặc tái thẩm và người bị kết án không có đơn xin ân giảm lên Chủ tịch nước.

Trường hợp bản án tử hình bị kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm hoặc tái thẩm mà Hội đồng giám đốc thẩm, Hội đồng tái thẩm Tòa án nhân dân tối cao quyết định không chấp nhận kháng nghị và giữ nguyên bản án tử hình thì Tòa án nhân dân tối cao phải thông báo ngay cho người bị kết án biết để họ làm đơn xin ân giảm hình phạt tử hình;

Như vậy, thời hạn để người bị kết án từ hình gửi đơn xin ân giảm là 07 ngày kể từ ngày bản án có hiệu lực thi hành. Và người có thẩm quyền xem xét và ra quyết định ân giảm hay bác đơn ân giảm là Chủ tịch nước. 

Nếu thuộc trường hợp không nộp đơn xin ân giảm và cũng không được Chánh án Tòa án nhân dân tối cao và Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm hoặc tái thẩm thì người bị kết án vẫn bị tử hình.

Đối với trường hợp bản án tử hinh không được chấp nhận kháng nghị và giữ nguyên bản án tử hình thì Tòa án nhân dân tối cao phải thông báo cho người bị kết án biết để họ làm đơn xin ân giảm gửi cho Chủ tịch nước.

3. Phân biệt ân giảm và giảm án đối với án hình sự

Tiêu chí

phân biệt

Ân giảm

Giảm án

Khái niệm

Ân giảm án tử hình là quyết định của Chủ tịch nước nhằm giảm nhẹ hình phạt cho người phạm tội từ án tử hình xuống tù chung thân. 

Giảm án là một quyết định của Toà án nhằm giảm nhẹ thời hạn hoặc hình thức chấp hành hình phạt cho người phạm tội.

Thẩm quyền quyết định 

Chủ tịch nước

Tòa án nhân dân có thẩm quyền

Đối tượng

áp dụng 

Người bị kết án tử hình 

- Người bị kết án cải tạo không giam giữ, phạt tù có thời hạn hoặc phạt tù chung thân.

- Trong trường hợp đặc biệt.

Điều kiện

Người bị kết án tử hình có đơn xin ân giảm gửi Chủ tịch nước

- Người đã chấp hành hình phạt được một thời gian nhất định, có nhiều tiến bộ và đã bồi thường được một phần nghĩa vụ dân sự (áp dụng đối với trường hợp người bị kết án cải tạo không giam giữ, phạt tù có thời hạn hoặc phạt tù chung thân)

- Người bị kết án có lý do đáng được khoan hồng thêm như đã lập công, đã quá già yếu hoặc mắc bệnh hiểm nghèo (trường hợp đặc biệt)

Cơ sở

pháp lý

Điều 367 Bộ luật tố tụng hình sự 2015

Điều 63,64 Bộ luật hình sự 2015

Logo Thư viện Pháp luật
— Chuyên viên pháp lý

Bài viết này có hữu ích không?

  • - Nội dung nêu trên là phần giải đáp, tư vấn của chúng tôi dành cho khách hàng của THƯ VIỆN PHÁP LUẬT. Nếu quý khách còn vướng mắc, vui lòng gửi về Email [email protected];
  • - Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo;
  • - Điều khoản được áp dụng có thể đã hết hiệu lực tại thời điểm bạn đang đọc;
  • - Mọi ý kiến thắc mắc về bản quyền của bài viết vui lòng liên hệ qua địa chỉ mail [email protected];

Bài viết mới nhất

Bài viết mới nhất

Nghị quyết 43/2026/NQ-CP về việc kéo dài thời hạn áp dụng thuế BVMT, thuế GTGT
Nghị quyết 43/2026/NQ-CP: Kéo dài thời hạn áp dụng thuế BVMT, thuế GTGT đối với mặt hàng xăng dầu tại Nghị quyết 19 đến hết năm 2026 chi tiết thế nào?

Chính sách kéo dài thời hạn áp dụng thuế BVMT, thuế GTGT đối với mặt hàng xăng dầu đến hết năm 2026 theo Nghị quyết 43/2026/NQ-CP chi tiết thế nào? Trường hợp cần kéo dài thời gian có hiệu lực của Nghị quyết 43/2026/NQ-CP cơ quan nào sẽ trình Chính phủ xem xét, quyết định?