Đã có Thông tư 18 2025 sửa nhiều quy định về chứng khoán để vận hành hệ thống KRX

Thông tư 18 2025: Sửa nhiều quy định về chứng khoán để vận hành hệ thống KRX từ ngày 05/5

Ngày 26/4/2025, Bộ Tài chính ban hành Thông tư 18/2025/TT-BTC sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư 119/2020/TT-BTC quy định hoạt động đăng ký, lưu ký, bù trừ và thanh toán giao dịch chứng khoán, Thông tư 96/2020/TT-BTC hướng dẫn công bố thông tin trên thị trường chứng khoán đã được sửa đổi, bổ sung theo Thông tư 68/2024/TT-BTC.

Tải về Thông tư 18/2025/TT-BTC: https://cdn.thuvienphapluat.vn/uploads/danluat///FileAttack/TT/15223/Thong-tu-18-2025-chung-khoan.pdf

Trong đó, Thông tư 18 2025 đã sửa đổi, bổ sung nhiều quy định về chứng khoán để vận hành hệ thống KRX vào ngày 05/5/2025, đơn cử:

(1) Bổ sung nguyên tắc thực hiện hoạt động đăng ký, lưu ký, bù trừ và thanh toán giao dịch chứng khoán trên thị trường chứng khoán Việt Nam

Theo đó, Thông tư 18/2025/TT-BTC đã bổ sung Điều 2a sau Điều 2 Thông tư 119/2020/TT-BTC quy định về nguyên tắc thực hiện như sau:

- Việc gửi và nhận hồ sơ, tài liệu dưới dạng chứng từ điện tử đối với các hoạt động nghiệp vụ giữa Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam và thành viên lưu ký, tổ chức mở tài khoản trực tiếp, tổ chức phát hành, công ty đại chúng được thực hiện theo các quy chế hoạt động nghiệp vụ của Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam. 

Chứng từ điện tử sử dụng trong các hoạt động nghiệp vụ được quy định tại các quy chế hoạt động nghiệp vụ của Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam có giá trị pháp lý như chứng từ được lập bằng bản giấy. 

- Khi cung cấp dịch vụ cho khách hàng, thành viên của Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam có trách nhiệm tuân thủ quy định tại Luật Chứng khoán, Thông tư 18, pháp luật có liên quan và quy chế hoạt động nghiệp vụ của Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam; đánh giá tính hợp lệ của hồ sơ nhận từ khách hàng, thực hiện hoạt động nghiệp vụ chính xác, đảm bảo an toàn tài sản cho khách hàng, thành viên của Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam và lưu trữ hồ sơ, chứng từ của khách hàng.

Đã có Thông tư 18 2025 sửa nhiều quy định về chứng khoán để vận hành hệ thống KRX (Hình từ internet)

(2) Sửa đổi quy định về chuyển quyền sở hữu chứng khoán

Cụ thể,  sửa đổi, bổ sung điểm m, bổ sung điểm q2 vào sau điểm q1 khoản 2 Điều 6 Thông tư 119/2020/TT-BTC về chuyển quyền sở hữu chứng khoán như sau: 

m) Chuyển quyền sở hữu chứng khoán là tài sản bảo đảm, quyền phát sinh từ tài sản bảo đảm này (nếu có) theo quy định tại điểm c khoản 1 Điều 23, khoản 2 Điều 40g, Điều 401 Thông tư này; 

q2) Chuyển quyền sở hữu cổ phiếu, quyền phát sinh từ số cổ phiếu này (nếu có) từ tài khoản của nhà đầu tư nước ngoài là tổ chức đặt lệnh mua cổ phiếu không yêu cầu có đủ tiền khi đặt lệnh sang tài khoản tự doanh của công ty chứng khoán nơi nhà đầu tư nước ngoài là tổ chức đặt lệnh theo quy định tại khoản 7, khoản 8 Điều 40k Thông tư này.

Quy định tại Điểm m khoản 2 Điều 6 Thông tư 119/2020/TT-BTC về chuyển quyền sở hữu chứng khoán như sau:

Chuyển quyền sở hữu do xử lý tài sản bảo đảm là chứng khoán đã đăng ký tại Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam và thực hiện phong tỏa theo quy định tại điểm c khoản 1 Điều 23 Thông tư này. Trường hợp chuyển quyền sở hữu chứng khoán liên quan đến nhà đầu tư nước ngoài dẫn đến thay đổi tỷ lệ sở hữu nước ngoài tại công ty đại chúng, công ty chứng khoán, công ty quản lý quỹ chỉ thực hiện sau khi có ý kiến chấp thuận của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước;

Như vậy, quy định mới đã mở rộng đối tượng chuyển quyền sở hữu chứng khoán bao gồm cả quyền phát sinh từ tài sản bảo đảm. Đồng thời, không còn quy định phải xin ý kiến chấp thuận của UBCKNN đối với trường hợp thay đổi tỷ lệ sở hữu nước ngoài.

(3) Bổ sung nguyên tắc lưu ký chứng khoán

Theo đó, sửa đổi, bổ sung Điều 13 Thông tư 119/2020/TT-BT về nguyên tắc lưu ký chứng khoán như sau: 

- Hoạt động lưu ký chứng khoán tại Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam bao gồm: mở và quản lý tài khoản lưu ký chứng khoán, ký gửi chứng khoán, rút chứng khoán, chuyển khoản chứng khoán lưu ký ngoài hệ thống giao dịch chứng khoán, phong tỏa và giải tỏa chứng khoán. 

- Thành viên lưu ký thực hiện hoạt động lưu ký chứng khoán theo quy định tại khoản 1 Điều này cho khách hàng tại Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam theo nguyên tắc: khách hàng thực hiện hoạt động lưu ký chứng khoán tại thành viên lưu ký và thành viên lưu ký thực hiện hoạt động lưu ký chứng khoán cho khách hàng tại Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam. 

- Khách hàng ký hợp đồng mở tài khoản lưu ký chứng khoán với thành viên lưu ký để thực hiện hoạt động lưu ký chứng khoán. Sau khi mở tài khoản lưu ký theo quy định, khách hàng gửi hồ sơ yêu cầu thực hiện hoạt động lưu ký chứng khoán đến thành viên lưu ký. 

Thành viên lưu ký kiểm tra, đánh giá và chịu trách nhiệm về tính chính xác của các thông tin về người sở hữu chứng khoán, tính phù hợp của yêu cầu thực hiện hoạt động lưu ký chứng khoán của khách hàng với quy định tại Thông tư này trước khi gửi hồ sơ đề nghị thực hiện các hoạt động lưu ký chứng khoán đến Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam. 

- Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam thực hiện hoạt động lưu ký chứng khoán theo đề nghị của thành viên lưu ký, tổ chức mở tài khoản trực tiếp sau khi thành viên lưu ký, tổ chức mở tài khoản trực tiếp mở tài khoản lưu ký chứng khoán đứng tên thành viên lưu ký, tổ chức mở tài khoản trực tiếp tại Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam. 

- Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam thực hiện hoạt động lưu ký chứng khoán sau khi thông tin về người sở hữu chứng khoán trong hồ sơ do thành viên lưu ký, tổ chức mở tài khoản trực tiếp, tổ chức phát hành, công ty đại chúng cung cấp trùng khớp với các thông tin trên hệ thống tại Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam.

(4) Cho phép VSDC mở tài khoản lưu ký chứng khoán đứng tên mình

Cụ thể, Thông tư 18 đã bổ sung khoản 10a sau khoản 10 Điều 14 Thông tư 119/2020/TT-BT về quy định về mở tài khoản lưu ký chứng khoán như sau: 

10a. Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam được mở tài khoản lưu ký chứng khoán đứng tên mình để xử lý chứng khoán ký quỹ bù trừ, chứng khoán là tài sản bảo đảm cho các khoản tiền mà Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam đã sử dụng để hỗ trợ, đảm bảo thanh toán giao dịch chứng khoán và các trường hợp khác theo quy định của pháp luật.

Như vậy, Thông tư 18/2025/TT-BTC đã cho phép Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán Việt Nam (VSDC) mở tài khoản lưu ký chứng khoán đứng tên mình để để quản lý, xử lý chứng khoán phục vụ cho hoạt động bảo đảm thanh toán, bù trừ giao dịch và các tình huống khác theo luật.

Thông tư 18/2025/TT-BTC có hiệu lực thi hành từ khi nào?

Tải về Thông tư 18/2025/TT-BTC: https://cdn.thuvienphapluat.vn/uploads/danluat///FileAttack/TT/15223/Thong-tu-18-2025-chung-khoan.pdf

Theo Điều 3 Thông tư 18/2025/TT-BTC quy định về điều khoản thi hành thì Thông tư 18 có hiệu lực thi hành kể từ ngày 05/5/2025. 

Thông tư 18 thay thế một số quy định tại Điều 9a Thông tư 120 được sửa đổi, bổ sung tại khoản 2 Điều 1 Thông tư 68 như sau: 

- Khoản 2, khoản 5 Điều 9a Thông tư 120 được thay thế bởi khoản 2 Điều 40k Thông tư 119 được bổ sung tại khoản 10 Điều 1 Thông tư 18; 

- Khoản 3, khoản 4 Điều 9a Thông tư 120 được thay thế bởi các khoản 7, 8, 9 Điều 40k Thông tư 119 được bổ sung tại khoản 10 Điều 1 Thông tư 18. 

- Bãi bỏ một số quy định tại Thông tư 68 như sau: 

+ Bãi bỏ các khoản 2, 3, 4 Điều 4, Điều 2 Thông tư 68; 

+ Bãi bỏ khoản 2 Điều 5 Thông tư 68 đối với các quy định về bù trừ, thanh toán giao dịch chứng khoán và quy định về sử dụng, hoàn trả số tiền sử dụng từ quỹ hỗ trợ thanh toán đã được thay thế tại Điều 401 Thông tư 119 được bổ sung tại khoản 10 Điều 1 Thông tư 18. Các nội dung khác về quản lý, sử dụng quỹ hỗ trợ thanh toán chưa được quy định tại Điều 401 Thông tư này tiếp tục thực hiện theo quy định tại khoản 2 Điều 5 Thông tư 68 cho đến khi chính thức triển khai cơ chế đối tác bù trừ trung tâm.