THUẾ - KẾ TOÁN

Cách xử lý khi mua hàng không có hóa đơn 2026 cho doanh nghiệp

Chuyên viên pháp lý Kiều Diễm

15:10 14/04/26

Khi mua hàng không có hóa đơn 2026 doanh nghiệp phải lập bảng kê mua hàng theo mẫu 02/TNDN kèm theo chứng từ chi trả tiền cho người bán theo quy định.

>> Hướng dẫn nộp tờ khai thuế Quý 1/2026 trên Etax Mobile chi tiết nhất

>> Mẫu văn bản đề nghị áp dụng thuế suất ưu đãi 0% của nhóm 98.49 mới nhất 2026

1. Cách xử lý khi mua hàng không có hóa đơn 2026 cho doanh nghiệp

Căn cứ điểm b khoản 1 Điều 9 Nghị định 320/2025/NĐ-CP quy định về việc ghi nhận chi phí được trừ khi mua hàng không có hóa đơn như sau:

“Đối với các trường hợp: Mua sản phẩm là nông, lâm, thủy sản của người sản xuất, đánh bắt trực tiếp bán ra; mua sản phẩm thủ công làm bằng đay, cói, tre, nứa, lá, sõng, mây, rơm, vỏ dừa, sọ dừa hoặc nguyên liệu tận dụng từ sản phẩm nông nghiệp của người sản xuất thủ công trực tiếp bán ra; mua phế liệu của người trực tiếp thu nhặt; mua đồ dùng, tài sản của hộ gia đình, cá nhân trực tiếp bán ra; mua hàng hóa, dịch vụ của cá nhân, hộ kinh doanh (không bao gồm các trường hợp nêu trên) có mức doanh thu dưới ngưỡng doanh thu chịu thuế giá trị gia tăng phải có chứng từ chi trả tiền theo quy định của pháp luật về kế toán, hóa đơn, chứng từ cho người bán (đối với trường hợp giá trị mua hàng hóa, dịch vụ trong ngày của từng hộ, cá nhân từ 05 triệu đồng trở lên phải thanh toán không dùng tiền mặt) và Bảng kê thu mua hàng hóa, dịch vụ do người đại diện theo pháp luật hoặc người được ủy quyền của doanh nghiệp ký và chịu trách nhiệm;”

Theo đó, sẽ có 02 trường hợp doanh nghiệp mua hàng không có hóa đơn 2026:

Trường hợp 1: Doanh nghiệp mua hàng không có hóa đơn của cá nhân, hộ gia đình không kinh doanh (ví dụ mua nông sản của nông dân trực tiếp sản xuất bán ra, thu mua phế liệu của người trực tiếp thu nhặt,...).

Trường hợp 2: Doanh nghiệp mua hàng không có hóa đơn của cá nhân, hộ kinh doanh (ví dụ hộ kinh doanh có doanh thu dưới 500 triệu/năm).

Cách xử lý khi mua hàng không có hóa đơn 2026 đối với mỗi trường hợp trên như sau:

1.1. Trường hợp mua hàng không có hóa đơn của cá nhân, hộ gia đình không kinh doanh

Trường hợp mua hàng không có hóa đơn của cá nhân, hộ gia đình không kinh doanh bao gồm:

- Mua sản phẩm là nông, lâm, thủy sản của người sản xuất, đánh bắt trực tiếp bán ra.

- Mua sản phẩm thủ công làm bằng đay, cói, tre, nứa, lá, song, mây, rơm, vỏ dừa, sọ dừa hoặc nguyên liệu tận dụng từ sản phẩm nông nghiệp của người sản xuất thủ công trực tiếp bán ra; mua phế liệu của người trực tiếp thu nhặt.

- Mua đồ dùng, tài sản của hộ gia đình, cá nhân trực tiếp bán ra.

Đối với trường hợp này, nếu doanh nghiệp mua hàng của người dân sản xuất, đánh bắt … hay mua tài sản, dịch vụ của hộ, cá nhân không kinh doanh trực tiếp bán ra thì không cần phân biệt có mức doanh thu là trên hay dưới 500 triệu/năm; doanh nghiệp chỉ cần có đầy đủ bộ hồ sơ gồm các chứng từ sau:

- Hợp đồng mua bán hàng hóa (nếu có)

- Chứng từ chi trả tiền cho người bán (bắt buộc).

Lưu ý: Đối với trường hợp giá trị mua hàng hóa, dịch vụ trong ngày của từng hộ, cá nhân từ 05 triệu đồng trở lên phải thanh toán không dùng tiền mặt).

- Bảng kê thu mua hàng hóa, dịch vụ không có hóa đơn theo Mẫu 02/TNDN do người đại diện theo pháp luật hoặc người được ủy quyền của doanh nghiệp ký và chịu trách nhiệm (bắt buộc).

- Biên bản bàn giao hàng hóa (nếu có).

(Theo điểm a khoản 13 Điều 3 Thông tư 20/2026/TT-BTC)

1.2. Trường hợp mua hàng không có hóa đơn của cá nhân, hộ gia kinh doanh

Nếu doanh nghiệp mua hàng không có hóa đơn của cá nhân, hộ kinh doanh có doanh thu từ dưới 500 triệu/năm (không bao gồm các trường hợp tại mục 1.1.) thì trong trường hợp này, hộ kinh doanh sẽ không xuất hóa đơn.

Do đó, để được ghi nhận chi phí được trừ thì doanh nghiệp phải lập bảng kê mua hàng không có hóa đơn theo mẫu 02/TNDN thay cho hóa đơn.

Cụ thể, doanh nghiệp cần có các chứng từ tương tự với trường hợp 1, bao gồm:

- Hợp đồng mua bán hàng hóa (nếu có)

- Chứng từ chi trả tiền cho người bán (bắt buộc).

- Biên bản bàn giao hàng hóa (nếu có).

(Tham khảo: Thông báo 1748/TB-TCS7 năm 2026 của Thuế cơ sở 7 tỉnh Đắk Lắk về việc lập bảng kê thay cho hóa đơn)

>>TẢI VỀ<< File word mẫu bảng kê mua hàng không có hóa đơn 2026 (Mẫu 02/TNDN)

>>TẢI VỀ<< File excel mẫu bảng kê mua hàng không có hóa đơn 2026 (Mẫu 02/TNDN)

Trên đây là toàn bộ hướng dẫn về cách xử lý khi mua hàng không có hóa đơn 2026 cho doanh nghiệp theo quy định mới nhất.

Cách xử lý khi mua hàng không có hóa đơn 2026 cho doanh nghiệp

(Ảnh minh họa – Nguồn Internet)

2. Một số lưu ý khi lập bảng kê mua hàng không có hóa đơn 2026

- Bảng kê thu mua hàng hóa, dịch vụ do người đại diện theo pháp luật hoặc người được ủy quyền của doanh nghiệp ký và chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác, trung thực.

- Nếu doanh nghiệp mua hàng hóa, dịch vụ thuộc trường hợp lập bảng kê 02/TNDN như thu mua các sản phẩm là nông, thủy sản người sản xuất trực tiếp bán ra,…mà có giá trị mua hàng hóa, dịch vụ trong ngày của từng hộ, cá nhân từ 05 triệu đồng trở lên phải thanh toán không dùng tiền mặt.

>> Xem chi tiết tại bài viết: Chính thức bảng kê mua hàng trên 05 triệu phải thanh toán không dùng tiền mặt theo Nghị định 320/2025/NĐ-CP

Xem thêm: Tải mẫu bảng kê 02/TNDN và hướng dẫn cách ghi (Mẫu bảng kê mua hàng không có hóa đơn 2026)

- Nội dung nêu trên là phần giải đáp, tư vấn của chúng tôi dành cho khách hàng của Pháp luật doanh nghiệp. Nếu quý khách còn vướng mắc, vui lòng gửi về Email [email protected].

- Nội dung bài viết mang tính chất tham khảo;

- Điều khoản được áp dụng có thể đã hết hiệu lực tại thời điểm bạn đang đọc.