Bộ Công an đề xuất nâng mức hình phạt đối với tội trốn thuế?

Bộ Công an đề xuất nâng mức hình phạt đối với tội trốn thuế?

Hiện nay, tội trốn thuế là một trong những tội danh đang được đề xuất tăng nặng hình phạt do có nhiều diễn biến phức tạp, gây thất thu ngân sách nhà nước và ảnh hưởng đến trật tự quản lý kinh tế. Theo dự thảo sửa đổi Bộ luật Hình sự năm 2026, Bộ Công an đề xuất nâng mức hình phạt đối với tội trốn thuế nhằm tăng tính răn đe và phòng ngừa vi phạm.

Cụ thể, vừa qua, Cổng thông tin điện tử của Bộ Công an đã công bố dự thảo hồ sơ chính sách dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi).

Dự thảo Tờ trình chính sách Tải về

Dự thảo Bản Thuyết minh quy phạm hóa chính sách Tải về

Theo nội dung tại bản dự thảo Bản Thuyết minh quy phạm hóa chính sách, Bộ Công an đề xuất hoàn thiện quy định về hình phạt đối với một số tội danh có tính chất gian dối, thu lợi bất chính lớn hoặc gây nhiều bức xúc trong xã hội, trong đó có tội trốn thuế theo Điều 200 Bộ luật Hình sự 2015, như sau:

...

Mức phạt tù ở một số loại tội danh có nhiều diễn biến phức tạp, xâm hại trực tiếp đến danh dự, nhân phẩm, tự do của con người, các tội phạm có tính chất gian dối, gây nhiều bức xúc trong thời gian qua, các tội có mức thu lợi bất chính lớn …còn thấp, chưa tương xứng, chưa bảo đảm tính tính răn đe, phòng ngừa tội phạm và bảo đảm tính công bằng trong chính sách hình sự, cụ thể như: Tội làm nhục người khác (Điều 155); Tội vu khống (Điều 156); Tội bắt, giữ hoặc giam người trái pháp luật; Tội vận chuyển trái phép hàng hóa, tiền tệ qua biên giới (Điều 189); Tội quảng cáo gian dối (Điều 197); Tội lừa dối khách hàng (Điều 198); Tội trốn thuế (Điều 200); Tội vi phạm quy định về nghiên cứu, thăm dò, khai thác tài nguyên (Điều 227); Tội vi phạm quy định về khai thác, bảo vệ rừng và lâm sản (Điều 232)…

Đến thời điểm hiện nay, dự thảo của Bộ Công an mới chỉ nêu định hướng “đề xuất nâng mức phạt tù” đối với một số tội danh, trong đó có tội trốn thuế, nhưng chưa đưa ra mức tăng cụ thể là bao nhiêu năm tù hoặc điều chỉnh cụ thể từng khung hình phạt.

Do đó, hiện nay các mức xử phạt đối với tội trốn thuế vẫn đang áp dụng theo quy định hiện hành tại Điều 200 Bộ luật Hình sự 2015 được sửa đổi bởi Điểm a Khoản 47 Điều 1 Luật sửa đổi Bộ luật Hình sự 2017 cho đến khi có văn bản sửa đổi chính thức được Quốc hội thông qua.

Bộ Công an đề xuất nâng mức hình phạt đối với tội trốn thuế? (Hình từ Internet)

Mức phạt tội trốn thuế đối với cá nhân được quy định như thế nào?

Căn cứ Điều 200 Bộ luật Hình sự 2015 được sửa đổi bởi Điểm a Khoản 47 Điều 1 Luật sửa đổi Bộ luật Hình sự 2017, cá nhân có hành vi trốn thuế có thể bị xử lý hình sự với các mức hình phạt như sau:

- Khung 1:

Phạt tiền từ 100.000.000 đồng đến 500.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 01 năm đối với người thực hiện một trong các hành vi:

+ Trốn thuế với số tiền từ 100.000.000 đồng đến dưới 300.000.000 đồng; hoặc

+ Trốn thuế dưới 100.000.000 đồng nhưng đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi trốn thuế hoặc đã bị kết án về tội này hoặc về một trong các tội quy định tại các điều 188, 189, 190, 191, 192, 193, 194, 195, 196, 202, 250, 251, 253, 254, 304, 305, 306, 309 và 311 Bộ luật Hình sự 2015, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm.

- Khung 2:

Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 500.000.000 đồng đến 1.500.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 01 năm đến 03 năm:

+ Có tổ chức;

+ Số tiền trốn thuế từ 300.000.000 đồng đến dưới 1.000.000.000 đồng;

+ Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;

+ Phạm tội 02 lần trở lên;

+ Tái phạm nguy hiểm.

- Khung 3:

Phạm tội trốn thuế với số tiền 1.000.000.000 đồng trở lên, thì bị phạt tiền từ 1.500.000.000 đồng đến 4.500.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 02 năm đến 07 năm

- Hình phạt bổ sung

Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.

Lưu ý:

Mức xử phạt trên chỉ áp dụng đối với các hành vi trốn thuế đủ yếu tố cấu thành tội trốn thuế được quy định tại Điều 200 Bộ luật Hình sự 2015.

Đối với các hành vi trốn thuế không đủ yếu tố cấu thành tội trốn thuế được quy định tại Điều 200 Bộ luật Hình sự 2015 thì sẽ bị xử phạt hành chính được quy định tại Điều 17 Nghị định 125/2020/NĐ-CP.

Mức phạt đối với pháp nhân thương mại phạm tội trốn thuế được quy định như thế nào?

Theo Bộ luật Hình sự 2015, pháp nhân thương mại có hành vi phạm tội trốn thuế có thể bị xử phạt bằng tiền, đình chỉ hoạt động có thời hạn hoặc đình chỉ hoạt động vĩnh viễn tùy theo tính chất, mức độ vi phạm.

Cụ thể tại khoản 5 Điều 200 Bộ luật Hình sự 2015 được sửa đổi bởi Điểm b Khoản 47 Điều 1 Luật sửa đổi Bộ luật Hình sự 2017 quy định như sau:

Tội trốn thuế

...

5. Pháp nhân thương mại phạm tội quy định tại Điều này, thì bị phạt như sau:

a) Thực hiện một trong các hành vi quy định tại khoản 1 Điều này trốn thuế với số tiền từ 200.000.000 đồng đến dưới 300.000.000 đồng hoặc từ 100.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng nhưng đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi trốn thuế hoặc đã bị kết án về tội này hoặc về một trong các tội quy định tại các điều 188, 189, 190, 191, 192, 193, 194, 195 và 196 của Bộ luật này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt tiền từ 300.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng;

b) Phạm tội thuộc một trong các trường hợp quy định tại các điểm a, b, d và đ khoản 2 Điều này, thì bị phạt tiền từ 1.000.000.000 đồng đến 3.000.000.000 đồng;

c) Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại khoản 3 Điều này, thì bị phạt tiền từ 3.000.000.000 đồng đến 10.000.000.000 đồng hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn từ 06 tháng đến 03 năm;

d) Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại Điều 79 của Bộ luật này, thì bị đình chỉ hoạt động vĩnh viễn;

đ) Pháp nhân thương mại còn có thể bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định hoặc cấm huy động vốn từ 01 năm đến 03 năm.

Như vậy, pháp nhân thương mại phạm tội trốn thuế có thể bị phạt tiền lên đến 10 tỷ đồng, bị đình chỉ hoạt động có thời hạn hoặc vĩnh viễn trong một số trường hợp nghiêm trọng.

Ngoài ra, pháp nhân thương mại còn có thể bị áp dụng các hình phạt bổ sung như phạt tiền, cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực hoặc cấm huy động vốn từ 1 đến 3 năm.