|
Kính gửi:
|
- Đơn vị sử dụng lao động;
- Đơn vị quản lý người tham gia BHYT;
- Cơ sở giáo dục và đào tạo;
- Tổ chức dịch vụ thu BHXH, BHYT.
(Gọi chung là đơn vị)
|
Căn cứ Luật Bảo hiểm xã hội (BHXH) số 41/2024/QH15
ngày 29/6/2024; Luật Bảo hiểm y tế (BHYT) ngày 14/11/2008; Luật sửa đổi, bổ
sung một số điều của Luật BHYT ngày 13/6/2014 và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều
của Luật BHYT ngày 27/11/2024 (Luật BHYT 2024);
Căn cứ Nghị định số 02/2025/NĐ-CP ngày 01/01/2025 của
Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 146/2018/NĐ-CP ngày
17/10/2018 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn biện pháp thi hành Luật
BHYT, đã được sửa đổi, bổ sung một số điều tại Nghị định số 75/2023/NĐ-CP ngày
19/10/2023 của Chính phủ;
Căn cứ Thông tư số 01/2025/TT-BYT ngày 01/01/2025 của
Bộ Y tế quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật BHYT;
Thực hiện Quyết định số 490/QĐ-BHXH ngày 28/3/2023
của Tổng Giám đốc Bảo hiểm xã hội Việt Nam về việc sửa đổi, bổ sung một số điều
Quy trình thu bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm
tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp; quản lý sổ bảo hiểm xã hội, thẻ bảo hiểm y
tế ban hành kèm theo Quyết định số 595/QĐ-BHXH ngày 14/4/2017 và sửa đổi, bổ
sung Điều 1 của Quyết định số 505/QĐ-BHXH ngày 27/3/2020.
Quyết định số 490/QĐ-BHXH được đăng tải tại Cổng thông tin điện tử Bảo hiểm xã
hội Khu vực XXVII (https://tphcm.baohiemxahoi.gov.vn/), đề nghị các đơn
vị sử dụng lao động tải toàn văn nội dung quy trình và mẫu biểu để tham khảo và
thực hiện.
Bảo hiểm xã hội Khu vực XXVII hướng dẫn một số nội
dung về đăng ký, kê khai BHXH, BHYT, bảo hiểm thất nghiệp (BHTN), bảo hiểm tai
nạn lao động – bệnh nghề nghiệp (BHTNLĐ-BNN); cấp sổ BHXH, cấp thẻ BHYT và một
số lưu ý khi thực hiện như sau:
1. Phân cấp quản lý các
đơn vị sử dụng lao động:
- Đơn vị mới thành lập đăng ký tham gia BHXH, BHYT,
BHTN, BHTNLĐ- BNN lần đầu tại BHXH thành phố, quận, huyện, thị xã nơi đơn vị
đăng ký kinh doanh.
- Chi nhánh của doanh nghiệp hoạt động tại địa bàn
nào ở Thành phố Hồ Chí Minh, Bình Dương, Bà Rịa – Vũng Tàu thì đăng ký, kê khai
BHXH tại địa bàn đó. Trường hợp không thể thực hiện được thì đăng ký, kê khai
BHXH tại Công ty mẹ và thông báo cho cơ quan BHXH trên địa bàn trụ sở chi nhánh
trú đóng được biết.
- Khi đơn vị thay đổi địa chỉ đăng ký kinh doanh sang
địa bàn khác (quận/huyện/thị xã/tỉnh/thành phố): chậm nhất 3 tháng kể từ ngày
đăng ký thay đổi trụ sở kinh doanh phải thông báo với cơ quan BHXH nơi đang
tham gia để chuyển địa bàn theo quy định, trường hợp đơn vị không thông báo
chuyển địa bàn thì cơ quan BHXH nơi đơn vị đang tham gia sẽ giảm thu BHXH và
phối hợp với cơ quan BHXH nơi đơn vị có địa chỉ trú đóng theo Giấy phép đăng ký
kinh doanh mới để lập thủ tục chuyển nơi tham gia.
2. Đối tượng, mức đóng,
phương thức đóng:
Theo phụ lục đính kèm văn bản này, trong đó lưu ý một
số nội dung:
2.1. Người lao động đồng thời có từ 02
hợp đồng lao động (HĐLĐ) trở lên với nhiều đơn vị khác nhau thì đóng BHXH,
BHYT, BHTN theo HĐLĐ giao kết đầu tiên, đóng BHTNLĐ- BNN theo từng HĐLĐ. (Quy
định tại khoản 4, Điều 13, Nghị định số 143/2018/NĐ-CP).
2.2. Người lao động và người sử dụng lao
động thỏa thuận bằng tên gọi khác nhưng có nội dung thể hiện về việc làm có trả
công, tiền lương và sự quản lý, điều hành, giám sát của một bên như người lao
động làm việc tại các công ty xây dựng, nhà hàng, bảo vệ… thuộc đối tượng tham
gia BHXH, BHYT, BHTN. (Quy định tại Điểm a, Khoản 1, Điều
2, Luật BHXH số 41/2024/QH15)
2.3. Đối tượng quy định tại các điểm a, b, c, d và i khoản 1 và khoản 2 Điều 2 của Luật BHXH mà
không hưởng tiền lương từ 14 ngày làm việc trở lên trong tháng thì người lao
động không phải đóng BHXH tháng đó, trừ trường hợp người sử dụng lao
động và người lao động có thỏa thuận về việc có đóng BHXH cho người lao động
tháng đó với căn cứ đóng bằng căn cứ đóng BHXH tháng gần nhất.(Quy định
tại khoản 5, Điều 33, Luật BHXH số 41/2024/QH15)
2.4. Trường hợp trong tháng đầu làm việc
hoặc trong tháng đầu trở lại làm việc mà người lao động nghỉ việc hưởng chế độ
ốm đau từ 14 ngày làm việc trở lên thì vẫn phải đóng BHXH của tháng đó. (Quy
định tại khoản 6, Điều 33, Luật BHXH số 41/2024/QH15)
2.5. Trường hợp thời gian đóng BHXH bắt
buộc còn thiếu tối đa 06 tháng để đủ điều kiện hưởng lương hưu hoặc trợ cấp
tuất hằng tháng thì người lao động hoặc thân nhân của người lao động được đóng
tiếp một lần cho số tháng còn thiếu với mức đóng hằng tháng bằng tổng mức đóng
của người lao động và người sử dụng lao động trước khi người lao động nghỉ việc
hoặc chết vào quỹ hưu trí và tử tuất. Thời gian đóng tiếp không được tính là
thời gian làm nghề, công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc đặc biệt nặng
nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục nghề, công việc nặng nhọc, độc hại,
nguy hiểm hoặc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm do Bộ trưởng Bộ Lao động
- Thương binh và Xã hội ban hành hoặc thời gian làm việc ở vùng có điều kiện
kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.
Trường hợp người lao động chấm dứt đóng BHXH bắt buộc
mà thời gian đóng BHXH còn thiếu trên 06 tháng để đủ điều kiện hưởng lương hưu
thì có quyền đóng tiếp BHXH tự nguyện.
2.6. Đối tượng chủ hộ kinh doanh và người
quản lý điều hành không hưởng tiền lương; Người quản lý doanh nghiệp, kiểm soát
viên, người đại diện phần vốn nhà nước, người đại diện phần vốn của doanh
nghiệp theo quy định của pháp luật; thành viên Hội đồng quản trị, Tổng giám
đốc, Giám đốc, thành viên Ban kiểm soát hoặc kiểm soát viên và các chức danh
quản lý khác được bầu của hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã theo quy định của
Luật Hợp tác xã không hưởng tiền lương. BHXH Khu vực XXVII sẽ hướng dẫn
bổ sung ngay khi có Nghị định và Thông tư hướng dẫn.
2.7. Đối với người lao động làm việc theo
hợp đồng lao động có thời hạn từ đủ 1 tháng đến dưới 3 tháng từ ngày 01/7/2025
thuộc đối tượng tham gia BHXH, BHYT bắt buộc. Đề nghị đơn vị rà soát, nếu người
lao động chưa tham gia thì lập hồ sơ tham gia BHXH, BHYT, trường hợp đang tham
gia BHXH thì đăng ký tham gia thêm BHYT.
3. Quy
định về chậm đóng, trốn đóng, xử lý hành vi chậm đóng, trốn đóng thực hiện theo
đúng quy định tại Điều 38,39,40,41 Luật BHXH và Điều 48a, 48b, 49 Luật BHYT.
4. Quy định về cấp và
quản lý sổ BHXH:
4.1. Mỗi người lao động chỉ được cấp một
mã số BHXH duy nhất trong toàn bộ quá trình tham gia để theo dõi việc đóng và
giải quyết chế độ BHXH, BHTN theo quy định của pháp luật.
Trường hợp một người có từ 02 sổ BHXH trở lên thì
phải chuyển toàn bộ sổ cho cơ quan BHXH nơi người lao động đang làm việc, nộp
hồ sơ thông qua đơn vị theo phiếu giao nhận hồ sơ (PGNHS) 626 hoặc cơ quan BHXH
nơi đang sinh sống nếu tất cả các sổ đã được bảo lưu quá trình (cá nhân tự nộp
hồ sơ theo PGNHS 626) để được gộp quá trình vào một mã số duy nhất.
Trường hợp các sổ BHXH có quá trình đóng trùng nhau
thì cơ quan BHXH thực hiện hoàn trả cho người lao động số tiền đơn vị và người
lao động đã đóng vào quỹ hưu trí, tử tuất và số tiền đã đóng vào quỹ BHTN (bao
gồm cả số tiền thuộc trách nhiệm đóng BHXH, BHTN của người sử dụng lao động)
thông qua đơn vị hoặc trực tiếp vào tài khoản của người lao động, không bao gồm
tiền lãi.
4.2. Người lao động có trách nhiệm bảo
quản sổ BHXH, tờ rời sổ BHXH theo quy định của Luật BHXH.
Khi người lao động nghỉ việc, dừng đóng, đơn vị có
trách nhiệm đóng đủ BHXH, BHTN, BHTNLĐ - BNN và lập hồ sơ báo giảm theo hồ sơ
điện tử 600.
- Trường hợp sổ BHXH đã rà soát và trả sổ cho người
lao động, cơ quan BHXH căn cứ hồ sơ báo giảm thực hiện xác nhận và in tờ rời sổ
BHXH đến thời điểm đã đóng BHXH, BHTN, BHTNLĐ-BNN chuyển về đơn vị để trả cho
người lao động.
- Trường hợp sổ BHXH chưa được cơ quan BHXH rà soát
và trả sổ thì cơ quan BHXH không xác nhận quá trình BHXH, BHTN theo hồ sơ điện
tử 600, đơn vị có trách nhiệm lập hồ sơ giấy theo PGNHS 626 kèm sổ BHXH nộp cho
cơ quan BHXH qua bưu điện để được rà soát, cập nhật dữ liệu, xác nhận và in tờ
rời sổ BHXH đến thời điểm đã đóng BHXH, BHTN, BHTNLĐ – BNN, chuyển về đơn vị để
trả cho người lao động.
- Trường hợp đơn vị chậm đóng tại thời điểm nộp hồ sơ
báo giảm, sau khi được cơ quan BHXH xác nhận, in tờ rời sổ BHXH đến thời điểm
đã đóng đủ tiền BHXH, BHTN, BHTNLĐ - BNN, đơn vị có trách nhiệm nộp đủ số tiền
chậm đóng và lập Danh sách xác nhận bổ sung quá trình đóng BHXH, BHTN, BHTNLĐ -
BNN cho người lao động (không cần nộp sổ BHXH) gửi theo PGNHS 620 cho cơ quan
BHXH để in tờ rời sổ BHXH xác nhận bổ sung.
Đối với hồ sơ điều chỉnh quá trình đóng BHXH, BHTN:
đơn vị chỉ nộp hồ sơ 600 điện tử với các trường hợp đang tham gia tại đơn vị và
cơ quan BHXH chỉ điều chỉnh dữ liệu không thực hiện in tờ rời xác nhận quá
trình điều chỉnh, các trường hợp nghỉ việc đã chốt sổ và in tờ rời phải nộp
theo hồ sơ 609 giấy kèm sổ BHXH để thực hiện in tờ rời xác nhận lại quá trình
đóng theo đúng dữ liệu đã điều chỉnh.
4.3. Trường hợp đơn vị di chuyển trong
địa bàn khu vực, đơn vị thay đổi tên không thực hiện xác nhận sổ BHXH.
5. Quy định về cấp và
quản lý thẻ BHYT:
5.1. Thẻ BHYT có giá trị sử dụng tương
ứng số tiền đóng BHYT, thời điểm thẻ BHYT có giá trị sử dụng kể từ ngày đóng
BHYT. Các cơ sở KCB khi tiếp nhận thẻ BHYT của người tham gia đến khám bệnh
thực hiện tra cứu thông tin về dữ liệu thẻ BHYT trên cổng tiếp nhận dữ liệu hệ
thống thông tin giám định BHYT để xác định giá trị sử dụng của thẻ BHYT.
5.2. Người tham gia BHYT được đăng ký
khám chữa bệnh BHYT ban đầu theo danh sách cơ sở khám chữa bệnh nhận đăng ký
khám chữa bệnh BHYT ban đầu được cơ quan BHXH thông báo hằng quý tại trang
thông tin điện tử https://tphcm.baohiemxahoi.gov.vn/. Người tham gia
BHYT được thay đổi cơ sở đăng ký khám chữa bệnh BHYT ban đầu vào 15 ngày đầu
của tháng đầu quý.
5.3. Cơ quan BHXH không cấp thẻ giấy cho
người tham gia, khi đi khám chữa bệnh người tham gia sử dụng hình ảnh thẻ trên
ứng dụng VSSID hoặc VNEID hoặc CCCD để xuất trình cho cơ sở khám chữa bệnh.
5.4. Người lao động bị tạm giam, tạm giữ
hoặc tạm đình chỉ công tác để điều tra, xem xét kết luận có vi phạm hay không
vi phạm pháp luật thì người lao động và đơn vị được tạm dừng đóng BHXH, BHTN,
BHTNLĐ, BNN nhưng vẫn phải đóng BHYT hằng tháng bằng 4,5% của 50% mức tiền
lương tháng mà người lao động được hưởng theo quy định của pháp luật.
Sau thời gian tạm giam, tạm giữ hoặc tạm đình chỉ
công tác nếu được cơ quan có thẩm quyền xác định bị oan, sai, không vi phạm
pháp luật thì thực hiện việc đóng bù BHXH, BHTN, BHTNLĐ, BNN trên tiền lương
tháng đóng BHXH bắt buộc và truy đóng BHYT trên số tiền lương được truy lĩnh,
không tính lãi đối với số tiền truy đóng; trường hợp cơ quan có thẩm quyền xác
định người lao động là có tội thì không thực hiện việc đóng bù BHXH, BHTN,
BHTNLĐ, BNN và không phải truy đóng BHYT cho thời gian bị tạm giam.
5.5. Khi có phát sinh giảm người lao
động, đơn vị phải kịp thời lập danh sách báo giảm gửi cơ quan BHXH qua hệ thống
giao dịch điện tử ngay trong tháng (tính đến ngày cuối cùng của tháng đó). Nếu
báo giảm sau ngày cuối cùng của tháng giảm thì phải đóng hết giá trị thẻ BHYT
của tháng kế tiếp và thẻ có giá trị sử dụng hết tháng đó.
Ví dụ: Người lao động thôi việc
28/01/2025, đơn vị báo giảm vào ngày 01/02/2025 thì đóng BHYT hết tháng 2/2025;
không đóng BHXH, BHTN tháng 2/2025.
5.6. Đơn vị thông báo cho người lao động
thôi việc nếu không thuộc đối tượng tham gia BHYT bắt buộc khác thì đăng ký
tham gia BHYT hộ gia đình để được khám chữa bệnh và đảm bảo quyền lợi tham gia
5 năm liên tục theo quy định của Luật BHYT.
Lưu ý: Nếu đăng ký gia hạn thẻ trước
10 ngày khi thẻ cũ hết giá trị sử dụng thì thẻ BHYT hộ gia đình có giá trị tiếp
theo thẻ cũ, trường hợp thẻ cũ hết hạn không quá 3 tháng mới đăng ký tham gia
thì thẻ BHYT hộ gia đình có giá trị từ ngày đóng tiền.
6. Thời hạn khai báo hồ
sơ:
6.1. Người sử dụng lao động có trách nhiệm kê khai và
nộp hồ sơ tham gia BHXH bắt buộc cho người lao động theo quy định trong thời
hạn 30 ngày kể từ ngày người lao động thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc (trừ
đối tượng tại điểm m, n Khoản 1 Điều 2).
6.2. Đơn vị nộp hồ sơ phát sinh điều
chỉnh lương, tăng/giảm lao động hàng tháng kịp thời (chậm nhất ngày 28 hàng
tháng), không để dồn vào những ngày cuối cùng của tháng. Đối với đơn
vị lớn, phát sinh tăng giảm trong tháng nhiều thì thực hiện nộp không quá 03
bộ hồ sơ/tháng (trừ trường hợp cần thiết khác), chuyển nộp tiền chậm
nhất ngày cuối cùng của tháng.
- Đối với hồ sơ giảm lao động của tháng sau, đơn vị
có thể nộp ngay khi có Quyết định thôi việc, Quyết định chấm dứt HĐLĐ (không
cần chờ đến ngày 28 hàng tháng), sau đó, đơn vị vẫn tiếp
tục được nộp hồ sơ tăng/giảm, điều chỉnh lương trong tháng khi có phát sinh.
Ví dụ: Đối với người lao động thôi việc
ngày 31/5/2025, ngày 25/5/2025 đơn vị ra quyết định chấm dứt HĐLĐ thì lập hồ sơ
giảm nghỉ việc tháng 6/2025 gửi qua hồ sơ giao dịch điện tử, đồng thời nộp tiền
đóng BHXH, BHYT, BHTN, BHTNLĐ-BNN của tháng 5/2025 ngay trong ngày 25/5/2025
thì khi cơ quan BHXH xử lý hồ sơ giảm sẽ in tờ rời đóng đủ tiền BHXH, BHTN đến
hết tháng 5/2025 để đơn vị chuyển trả cho người lao động kịp thời hưởng các chế
độ BHXH, BHTN.
7. Một số nội dung mới về
chế độ BHXH có hiệu lực từ 01/7/2025:
- Người lao động đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định (năm
2025: nam 61 tuổi 3 tháng, nữ 56 tuổi 8 tháng) có thời gian đóng BHXH từ đủ 15
năm trở lên thì được hưởng lương hưu.
- Người lao động đủ tuổi nghỉ hưu nhưng chưa đủ điều
kiện hưởng lương hưu (do chưa đủ thời gian đóng BHXH theo quy định) và chưa đủ điều
kiện về tuổi để hưởng trợ cấp hưu trí xã hội, nếu không hưởng BHXH một lần, có
yêu cầu thì được hưởng trợ cấp hằng tháng.
- Người lao động có thời gian đóng BHXH tự nguyện
hoặc vừa có thời gian đóng BHXH bắt buộc vừa có thời gian đóng BHXH tự nguyện
từ đủ 06 tháng trở lên trong thời gian 12 tháng trước khi sinh con được hưởng
trợ cấp thai sản khi sinh con. Mức trợ cấp là 2 triệu đồng/ mỗi con sinh ra và
mỗi thai từ 22 tuần tuổi trở lên chết trong tử cung, thai chết trong khi chuyển
dạ. Trợ cấp thai sản do ngân sách Nhà nước chi trả.
- Lao động nữ đã đóng BHXH bắt buộc từ đủ 06 tháng
trở lên trong thời gian 24 tháng liền kề trước khi sinh con đối với trường hợp
phải nghỉ việc để điều trị vô sinh thì được hưởng chế độ thai sản.
Đề nghị các đơn vị sử dụng lao động thực hiện theo
đúng nội dung hướng dẫn trên (Đính kèm các biểu mẫu), trong quá trình
thực hiện, nếu có vướng mắc, liên hệ cơ quan BHXH quản lý để được giải quyết.
Văn bản này có hiệu lực từ ngày ký, các hướng dẫn trước đây trái văn bản này
đều bị bãi bỏ./.
|
Nơi nhận:
- Như trên;
- GĐ BHXH KV XXVII (để b/c);
- Các PGĐ BHXH KV XXVII (để p/h);
- Các phòng chức năng;
- BHXH thành phố, quận, huyện, thị xã;
- Website BHXH khu vực XXVII;
- Lưu: VT, QLT (Thi).
|
KT. GIÁM ĐỐC
PHÓ GIÁM ĐỐC
Nguyễn Quốc Thanh
|
|
FILE ĐƯỢC
ĐÍNH KÈM THEO VĂN BẢN
|