Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 5712:1999 về Công nghệ thông tin - Bộ mã ký tự tiếng Việt 8-bit

• Số hiệu: TCVN5712:1999
• Loại văn bản: Tiêu chuẩn Việt Nam
• Nơi ban hành: Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường
• Người ký: ***
• Ngày ban hành: Năm 1999

TIÊU CHUẨN QUỐC GIA

TCVN 5712:1999

CÔNG NGHỆ THÔNG TIN - BỘ MÃ KÝ TỰ TIẾNG VIỆT 8-BIT

lnformation technology -8-bit coded Vietnamese character set

Lời nói đầu

TCVN 5712 : 1999 thay thế TCVN 5712 : 1993.

TCVN 5712 : 1999 do Ban kỹ thuật tiêu chuẩn TCVN/JTC1 “Công nghệ Thông tin” biên soạn, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng đề nghị; Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường (nay là Bộ Khoa học và Công nghệ) ban hành.

Tiêu chuẩn này được chuyển đổi năm 2008 từ Tiêu chuẩn Việt Nam cùng số hiệu thành Tiêu chuẩn Quốc gia theo quy định tại khoản 1 Điều 69 của Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật và điểm a khoản 1 Điều 6 Nghị định số 127/2007/NĐ-CP ngày 1/8/2007 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật.

...

...

...

lnformation technology - 8-bit coded Vietnamese character set

1 Phạm vi áp dụng

1.1 Tiêu chuẩn này quy định một bộ mã 8-bit dùng để biểu diễn, lưu trữ và trao đổi các văn bản tiếng Việt trong công nghệ thông tin.

1.2 Tiêu chuẩn này quy định cấu trúc của bộ mã nói trên thông qua việc mô tả các tập ký tự thành phần và quy ước mã hóa từng ký tự trong bảng mã.

1.3 Tiêu chuẩn này không quy định hình dạng cố định và kích thước của các ký tự tiếng Việt, kỹ thuật hiển thị và xử lý những ký tự này.

2 Tính phù hợp

Việc mã hóa văn bản tiếng Việt trong một hệ thống công nghệ thông tin được coi là phù hợp với tiêu chuẩn này nếu nó có sử dụng ít nhất là tập ký tự cơ bản được quy định trong điều 5 với các mã của từng ký tự tương ứng được quy định trong điều 6 của tiêu chuẩn này.

3 Tài liệu viện dẫn

lSO/IEC 646 Công nghệ Thông tin - Bộ mã ký tự 7-bit dùng trong trao đổi thông tin.

...

...

...

4.1 Ký tự: thành viên trong tập hợp các phần tử cơ bản dùng để tổ chức, điều khiển hoặc biểu diễn dữ liệu văn bản.

4.2 Mặt chữ: hình dạng nhìn thấy được của một ký tự.

4.3 Ký tự khả hiện: ký tự có mặt chữ xác định, nhờ đó mà có thể nhìn thấy được văn bản.

4.4 Ký tự điều khiển: ký tự có chức năng đặc biệt, dùng để gây ra một hành động có ảnh hưởng trực tiếp đến việc vận hành các chương trình hoặc thiết bị lưu trữ, xử lý, diễn đạt hoặc trao đổi dữ liệu văn bản.

4.5 Tập ký tự: một (hoặc vài) nhóm ký tự có số lượng và thành phần phù hợp cho việc biểu diễn, lưu trữ hoặc trao đổi dữ liệu văn bản ở một mức độ xác định.

4.6 Bit: đơn vị nhỏ nhất của thông tin có hai giá trị nhị phân thường được biểu thị bằng số 0 và số 1.

4.7 Tổ hợp bit: một chuỗi các bit được sắp xếp thứ tự dùng để biểu diễn (mã hóa) các ký tự. Tổ hợp bit được sử dụng trong tiêu chuẩn này là một đơn vị thông tin có độ dài 8 bit còn gọi là một octet hoặc một byte.

4.8 Mã ký tự: giá trị của một tổ hợp bit mã hóa ký tự tương ứng, thường được biểu diễn theo cơ số 2, 8, 10 hoặc 16.

4.9 Bộ mã ký tự: một hoặc vài tập ký tự được xác định về thành phần cấu trúc với các quy tắc rõ ràng thiết lập mối quan hệ một - một giữa mỗi ký tự và mã của ký tự đó.

...

...

...

4.11 Vị trí: một ô của bảng mã có tọa độ được xác định bởi số thứ tự cột và hàng của nó.

5 Các tập ký tự

Các tập ký tự được quy định trong tiêu chuẩn này bao gồm tập ký tự cơ bản, tập ký tự mở rộng và tập ký tự điều khiển.

5.1 Tập ký tự cơ bản

Tập ký tự cơ bản gồm 114 ký tự khả hiện, bao gồm nhóm chữ cái, nhóm dấu thanh, nhóm chữ số, nhóm ký hiệu và nhóm dấu câu.

5.1.1 Nhóm chữ cái

Có 33 chữ cái thể hiện 12 nguyên âm và 21 phụ âm cơ bản.

Mỗi chữ cái có hai dạng: chữ hoa và chữ thường.

Nhóm chữ cái bao gồm 33 ký tự chữ hoa và 33 ký tự chữ thường (xem Bảng 1 và Bảng 2).

...

...

...

Bảng 1 - Các ký tự nguyên âm

Chữ hoa

A

Ă

Â

E

Ê

I

O

...

...

...

Ơ

U

Ư

Y

Chữ thường

a

ă

â

e

...

...

...

i

o

ô

ơ

u

ư

y

Bảng 2 - Các ký tự phụ âm

Chữ hoa

...

...

...

C

D

Đ

F

G

H

J

K

L

...

...

...

Chữ thường

b

c

d

đ

f

g

h

j

...

...

...

l

m

Chữ hoa

N

P

Q

R

S

...

...

...

V

W

X

Z

Chữ thường

n

p

q

r

...

...

...

t

v

w

x

z

5.1.2 Nhóm dấu thanh

Nhóm dấu thanh gồm có 5 ký tự (xem bảng 3). Tên đầy đủ của các ký tự này xem trong Bảng 10.

Bảng 3 - Các dấu thanh

...

...

...

Nhóm chữ số gồm có 10 ký tự (xem Bảng 4). Tên đầy đủ của các ký tự này xem trong Bảng 10.

Bảng 4 - Các chữ số

1

2

3

4

5

6

7

...

...

...

9

5.1.4 Nhóm ký hiệu

Nhóm ký hiệu gồm có 20 ký tự (xem Bảng 5). Tên đầy đủ của các ký tự này xem trong Bảng 10.

Bảng 5 - Các ký hiệu

''

#

$

%

&

...

...

...

*

+

-

/

< 

=

> 

@

\

...

...

...

-

|

‘

~

5.1.5 Nhóm dấu câu

Nhóm dấu câu gồm có 13 ký tự (xem Bảng 6). Tên đầy đủ của các ký tự này xem trong Bảng 10.

Bảng 6 - Các dấu câu

SP

!

...

...

...

)

,

.

:

;

?

[

]

{

...

...

...

5.2 Tập ký tự mở rộng

Tập ký tự mở rộng gồm có 120 ký tự khả hiện, bao gồm 60 ký tự chữ hoa mang dấu thanh và 60 ký tự chữ thường mang dấu thanh. Tên đầy đủ của các ký tự này xem trong Bảng 10.

Bảng 7 - Các ký tự mang dấu thanh

Chữ hoa

À

Ả

Ã

Á

Ạ

...

...

...

Ẳ

Ẵ

Ắ

Ặ

Chữ thường

à

ả

ã

á

...

...

...

ằ

ẳ

ẵ

ắ

ặ

Chữ hoa

Ầ

Ẩ

...

...

...

Ấ

Ậ

È

Ẻ

Ẽ

É

Ẹ

Chữ thường

ầ

...

...

...

ẫ

ấ

ậ

è

ẻ

ẽ

é

ẹ

...

...

...

Ề

Ể

Ễ

Ế

Ệ

Ì

Ỉ

Ĩ

Í

...

...

...

Chữ thường

ề

ể

ễ

ế

ệ

ì

ỉ

ĩ

...

...

...

ị

Chữ hoa

Ò

Ỏ

Õ

Ó

Ọ

Ồ

...

...

...

Ỗ

Ố

Ộ

Chữ thường

ò

ỏ

õ

ó

ọ

...

...

...

ổ

ỗ

ố

ộ

Chữ hoa

Ờ

Ở

Ỡ

...

...

...

Ợ

Ù

Ủ

Ũ

Ú

Ụ

Chữ thường

ờ

ở

...

...

...

ớ

ợ

ù

ủ

ũ

ú

ụ

Chữ hoa

...

...

...

Ử

Ữ

Ứ

Ự

Ỳ

Ỷ

Ỹ

Ý

Ỵ

...

...

...

ừ

ử

ữ

ứ

ự

ỳ

ỷ

ỹ

ý

...

...

...

5.3 Tập ký tự điều khiển

Tập ký tự điều khiển dùng trong tiêu chuẩn này gồm có 21 ký tự. Các ký tự điều khiển không có mặt chữ riêng và được biểu thị bằng các chữ viết tắt theo tiêu chuẩn quốc tế ISO/IEC 646.

Bảng 8 - Các ký tự điều khiển

Ký tự

Tên

Ký tự

Tên

NUL

KÝ TỰ RỖNG (NULL)

...

...

...

THOÁT KẾT NỐI DỮ LIỆU (DATA LINK ESCAPE)

ETX

CUỐI VĂN BẢN (END OF TEXT)

CAN

HỦY (CANCEL)

BEL

RUNG CHUÔNG (BELL)

EM

CUỐI TỆP (END OF MEDIUM)

...

...

...

LÙI KÝ TỰ (BACKSPACE)

SUB

THAY THẾ (SUBSTITUTE)

HT

NHẢY NGANG (HORIZONTAL TABULATION)

ESC

THOÁT (ESCAPE)

LF

XUỐNG DÒNG (LINEFEED)

...

...

...

NGĂN CÁCH TỆP (FILE SEPERATOR)

VT

NHẢY DỌC (VERTICAL TABULATION)

GS

NGĂN CÁCH NHÓM (GROUP SEPERATOR)

FF

SANG TRANG (FORM FEED)

RS

NGĂN CÁCH BẢN GHI (RECORD SEPERATOR)

...

...

...

VỀ ĐẦU DÒNG (CARRIAGE RETURN)

US

NGĂN CÁCH ĐƠN VỊ (UNIT SEPERATTOR)

SO

THAY ĐỔI NHÓM KÝ TỰ (SHIFT OUT)

DEL

XÓA (DELETE)

SI

TRỞ VỀ NHÓM KÝ TỰ GỐC (SHIP IN)

...

...

...

6 Bảng mã và tên ký tự

6.1 Bảng mã 8-bit gồm 256 ô xếp theo 16 hàng và 16 cột. Các hàng (hoặc cột) này được đánh số thứ tự từ 0 đến F theo cơ số 16.

6.2 Vị trí mỗi ô trong bảng mã được xác định bởi tọa độ (x, y), trong đó x chỉ số cột và y chỉ số hàng tương ứng của ô đó.

6.3 Tọa độ (x, y) của mỗi ô cho biết mã của ký tự đặt trong ô đó ở dạng cơ số 16. Mỗi ký tự trong ô còn được xác định bằng một mã thập phân gồm ba chữ số ghi trong ô đó.

6.4 Tất cả các ký tự được quy định trong điều 5 đều có mã tương ứng trong Bảng 9.

6.5 Tên đầy đủ của các ký tự và mã tương ứng của chúng được trình bày trong Bảng 10.

Bảng 9 - Bảng mã kí tự

...

...

...

Mã

Kí tự

Tên của kí tự

Mã

Kí tự

Tên của kí tự

00

NUL

Kí tự rỗng (null)

...

...

...

CAN

Hủy (cancel)

01

Ú

Chữ U hoa với dấu sắc

19

EM

Cuối tệp (end of medium)

02

...

...

...

Chữ U hoa với dấu nặng

1A

SUB

Thay thế (substitute)

03

ETX

Cuối văn bản (end of text)

1B

ESC

...

...

...

04

Ừ

Chữ Ư hoa với dấu huyền

1C

FS

Ngăn cách tệp (file separator)

05

Ử

Chữ Ư hoa với dấu hỏi

...

...

...

GS

Ngăn cách nhóm (group separator)

06

Ữ

Chữ Ư hoa với dấu ngã

1E

RS

Ngăn cách bản ghi (record separator)

07

...

...

...

Rung chuông (bell)

1F

US

Ngăn cách đơn vị (unit separator)

08

BS

Lùi kí tự (back space)

20

SP

...

...

...

09

HT

Nhảy ngang (horizontal tabulation)

21

Ị

Dấu chấm than

0A

LF

Xuống dòng (line feed)

...

...

...

“

Dấu nháy kép

0B

VT

Nhảy dọc (vertical tabulation)

23

#

Dấu rào

0C

...

...

...

Sang trang (form feed)

24

$

Dấu đô la

0D

CR

Về đầu dòng (carriage return)

25

%

...

...

...

0E

SO

Thay đổi nhóm kí tự (shift out)

26

&

Dấu và

0F

SI

Trở về nhóm kí tự gốc (shift in)

...

...

...

‘

Dấu nháy đơn

10

DLE

Thoát kết nối dữ liệu (data link escape)

28

(

Dấu mở ngoặc đơn

11

...

...

...

Chữ Ư hoa với dấu sắc

29

)

Dấu đóng ngoặc đơn

12

Ự

Chữ Ư hoa với dấu nặng

2A

*

...

...

...

13

Ỳ

Chữ Y hoa với dấu huyền

2B

+

Dấu cộng

14

Ỷ

Chữ Y hoa với dấu hỏi

...

...

...

,

Dấu phảy

15

Ỹ

Chữ Y hoa với dấu ngã

2D

-

Dấu trừ

16

...

...

...

Chữ Y hoa với dấu sắc

2E

.

Dấu chấm

17

Ỵ

Chữ Y hoa với dấu nặng

2F

/

...

...

...

Bảng 10 (tiếp theo)

Mã

Kí tự

Tên của kí tự

Mã

Kí tự

Tên của kí tự

30

0

...

...

...

4A

J

Chữ J hoa

31

1

Chữ số một

4B

K

Chữ K hoa

...

...

...

2

Chữ số hai

4C

L

Chữ L hoa

33

3

Chữ số ba

4D

...

...

...

Chữ M hoa

34

4

Chữ số bốn

4E

N

Chữ N hoa

35

5

...

...

...

4F

O

Chữ O hoa

36

6

Chữ số sáu

50

P

Chữ P hoa

...

...

...

7

Chữ số bảy

51

Q

Chữ Q hoa

38

8

Chữ số tám

52

...

...

...

Chữ R hoa

39

9

Chữ số chín

53

S

Chữ S hoa

3A

:

...

...

...

54

T

Chữ T hoa

3B

;

Dấu chấm phẩy

55

U

Chữ U hoa

...

...

...

< 

Dấu nhỏ hơn

56

V

Chữ V hoa

3D

=

Dấu bằng

57

...

...

...

Chữ W hoa

3E

> 

Dấu lớn hơn

58

X

Chữ X hoa

3F

?

...

...

...

59

Y

Chữ Y hoa

40

@

Dấu a vòng

5A

Z

Chữ Z hoa

...

...

...

A

Chữ A hoa

5B

[

Dấu mở ngoặc vuông

42

B

Chữ B hoa

5C

...

...

...

Dấu sổ ngược

43

C

Chữ C hoa

5D

]

Dấu đóng ngoặc vuông

44

D

...

...

...

5E

^

Dấu mũ

45

E

Chữ E hoa

5F

_

Dấu gạch dưới

...

...

...

F

Chữ F hoa

60

`

Dấu trọng âm

47

G

Chữ G hoa

61

...

...

...

Chữ a thường

48

H

Chữ H hoa

62

b

Chữ b thường

49

I

...

...

...

63

c

Chữ c thường

Bảng 10 (tiếp theo)

Mã

Kí tự

Tên của kí tự

Mã

Kí tự

...

...

...

64

d

Chữ d thường

7C

|

Dấu sổ đứng

65

e

Chữ e thường

...

...

...

}

Dấu đóng ngoặc nhọn

66

f

Chữ f thường

7E

~

Dấu sóng

67

...

...

...

Chữ g thường

7F

DEL

Dấu xóa (DELETE)

68

h

Chữ h thường

80

À

...

...

...

69

i

Chữ i thường

81

Ả

Chữ A hoa với dấu hỏi

6A

j

Chữ j thường

...

...

...

Ã

Chữ A hoa với dấu ngã

6B

k

Chữ k thường

83

Á

Chữ A hoa với dấu sắc

6C

...

...

...

Chữ i thường

84

Ạ

Chữ A hoa với dấu nặng

6D

m

Chữ m thường

85

Ặ

...

...

...

6E

n

Chữ n thường

86

Ậ

Chữ Â hoa với dấu nặng

6F

o

Chữ o thường

...

...

...

È

Chữ E hoa với dấu huyền

70

p

Chữ p thường

88

Ẻ

Chữ E hoa với dấu hỏi

71

...

...

...

Chữ q thường

89

Ẽ

Chữ E hoa với dấu ngã

72

r

Chữ r thường

8A

É

...

...

...

73

s

Chữ s thường

8B

Ẹ

Chữ E hoa với dấu nặng

74

t

Chữ t thường

...

...

...

Ệ

Chữ Ê hoa với dấu nặng

75

u

Chữ u thường

8D

Ì

Chữ I hoa với dấu huyền

76

...

...

...

Chữ v thường

8E

Ỉ

Chữ I hoa với dấu hỏi

77

w

Chữ w thường

8F

Ĩ

...

...

...

78

x

Chữ x thường

90

Í

Chữ I hoa với dấu sắc

79

y

Chữ y thường

...

...

...

Ị

Chữ I hoa với dấu nặng

7A

z

Chữ z thường

92

Ò

Chữ O hoa với dấu huyền

7B

...

...

...

Dấu mở ngoặc nhọn

93

Ỏ

Chữ O hoa với dấu hỏi

Bảng 10 (tiếp theo)

Mã

Kí tự

Tên của kí tự

Mã

...

...

...

Tên của kí tự

94

Õ

Chữ O hoa với dấu ngã

AC

ơ

Chữ ơ thường

95

Ó

...

...

...

AD

ư

Chữ ư thường

96

Ọ

Chữ O hoa với dấu nặng

AE

đ

Chữ đ thường

...

...

...

Ộ

Chữ Ô hoa với dấu nặng

AF

Ằ

Chữ Ă hoa với dấu huyền

98

Ờ

Chữ Ơ hoa với dấu huyền

B0

...

...

...

Dấu huyền

99

Ở

Chữ Ơ hoa với dấu hỏi

B1

Dấu hỏi

9A

Ỡ

...

...

...

B2

Dấu ngã

9B

Ớ

Chữ Ơ hoa với dấu sắc

B3

Dấu sắc

...

...

...

Ợ

Chữ Ơ hoa với dấu nặng

B4

Dấu nặng

9D

Ù

Chữ U hoa với dấu huyền

B5

...

...

...

Chữ a thường với dấu huyền

9E

Ủ

Chữ U hoa với dấu hỏi

B6

ả

Chữ a thường với dấu hỏi

9F

Ũ

...

...

...

B7

ã

Chữ a thường với dấu ngã

A0

NBSP

Dấu không dãn cách (NO - BREAK SPACE)

B8

á

Chữ a thường với dấu sắc

...

...

...

Ă

Chữ Ă hoa

B9

ạ

Chữ a thường với dấu nặng

A2

Â

Chữ Â hoa

BA

...

...

...

Chữ Ă hoa với dấu hỏi

A3

Ê

Chữ Ê hoa

BB

ằ

Chữ ă thường với dấu huyền

A4

Ô

...

...

...

BC

ẳ

Chữ ă thường với dấu hỏi

A5

Ơ

Chữ Ơ hoa

BD

ẵ

Chữ ă thường với dấu ngã

...

...

...

Ư

Chữ Ư hoa

BE

ắ

Chữ ă thường với dấu sắc

A7

Đ

Chữ Đ hoa

BF

...

...

...

Chữ Ă hoa với dấu ngã

A8

ă

Chữ ă thường

C0

Ắ

Chữ Ă hoa với dấu sắc

A9

â

...

...

...

C1

Ầ

Chữ Â hoa với dấu huyền

AA

ê

Chữ ê thường

C2

Ẩ

Chữ Â hoa với dấu hỏi

...

...

...

ô

Chữ ô thường

C3

Ẫ

Chữ Â hoa với dấu ngã

Bảng 10 (tiếp theo)

Mã

Kí tự

Tên của kí tự

...

...

...

Kí tự

Tên của kí tự

C4

Ấ

Chữ Â hoa với dấu sắc

DD

í

Chữ i thường với dấu sắc

C5

...

...

...

Chữ Ê hoa với dấu huyền

DE

ị

Chữ i thường với dấu nặng

C6

ặ

Chữ ă thường với dấu nặng

DF

ò

...

...

...

C7

ầ

Chữ â thường với dấu huyền

E0

Ổ

Chữ Ô hoa với dấu hỏi

C8

ẩ

Chữ â thường với dấu hỏi

...

...

...

ỏ

Chữ o thường với dấu hỏi

C9

ẫ

Chữ â thường với dấu ngã

E2

õ

Chữ o thường với dấu ngã

CA

...

...

...

Chữ â thường với dấu sắc

E3

ó

Chữ o thường với dấu sắc

CB

ậ

Chữ â thường với dấu nặng

E4

ọ

...

...

...

CC

è

Chữ e thường với dấu huyền

E5

ồ

Chữ ô thường với dấu huyền

CD

Ể

Chữ Ê hoa với dấu hỏi

...

...

...

ổ

Chữ ô thường với dấu hỏi

CE

ẻ

Chữ e thường với dấu hỏi

E7

ỗ

Chữ ô thường với dấu ngã

CF

...

...

...

Chữ e thường với dấu ngã

E8

ố

Chữ ô thường với dấu sắc

D0

é

Chữ e thường với dấu sắc

E9

ộ

...

...

...

D1

ẹ

Chữ e thường với dấu nặng

EA

ờ

Chữ ơ thường với dấu huyền

D2

ề

Chữ ê thường với dấu huyền

...

...

...

ở

Chữ ơ thường với dấu hỏi

D3

ể

Chữ ê thường với dấu hỏi

EC

ỡ

Chữ ơ thường với dấu ngã

D4

...

...

...

Chữ ê thường với dấu ngã

ED

ớ

Chữ ơ thường với dấu sắc

D5

ế

Chữ ê thường với dấu sắc

EE

ợ

...

...

...

D6

ệ

Chữ ê thường với dấu nặng

EF

ù

Chữ u thường với dấu huyền

D7

ì

Chữ i thường với dấu huyền

...

...

...

Ỗ

Chữ Ô hoa với dấu ngã

D8

ỉ

Chữ i thường với dấu hỏi

F1

ủ

Chữ u thường với dấu hỏi

D9

...

...

...

Chữ Ê hoa với dấu ngã

F2

ũ

Chữ u thường với dấu ngã

DA

Ế

Chữ Ê hoa với dấu sắc

F3

ú

...

...

...

DB

Ồ

Chữ Ô hoa với dấu huyền

F4

ụ

Chữ u thường với dấu nặng

DC

ĩ

Chữ i thường với dấu ngã

...

...

...

ừ

Chữ ư thường với dấu huyền

Mã

Kí tự

Tên của kí tự

Mã

Kí tự

Tên của kí tự

...

...

...

ử

Chữ ư thường với dấu hỏi

FB

ỷ

Chữ y thường với dấu hỏi

F7

ữ

Chữ ư thường với dấu ngã

FC

...

...

...

Chữ y thường với dấu ngã

F8

ứ

Chữ ư thường với dấu sắc

FD

ý

Chữ y thường với dấu sắc

F9

ự

...

...

...

FE

ỵ

Chữ y thường với dấu nặng

FA

ỳ

Chữ y thường với dấu huyền

FF

Ố

Chữ Ô hoa với dấu sắc

...

...

...