Hoàn thiện chính sách hợp pháp hóa tiền ảo tại Việt Nam?

Hoàn thiện chính sách hợp pháp hóa tiền ảo tại Việt Nam (dự kiến)?

Tại tiểu mục 2.1 mục 2 Nghị quyết 68-NQ/TW năm 2025, Bộ Chính trị nêu rõ việc đẩy mạnh cải cách, hoàn thiện, nâng cao chất lượng thể chế, chính sách, bảo đảm và bảo vệ hữu hiệu quyền sở hữu, quyền tài sản, quyền tự do kinh doanh, quyền cạnh tranh bình đẳng của kinh tế tư nhân và bảo đảm thực thi hợp đồng của kinh tế tư nhân, cụ thể trong đó đề cập đến việc tiền ảo tại Việt Nam như sau:

2.1. Đẩy mạnh cải cách, hoàn thiện, nâng cao chất lượng thể chế, chính sách

...

- Chuyển từ nền hành chính công vụ, quản lý là chủ yếu sang phục vụ và kiến tạo phát triển, lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm; hiện đại hoá quản trị công, quản trị dựa trên dữ liệu. Thực hiện chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm gắn với tăng cường kiểm tra, giám sát. Chuyển việc quản lý điều kiện kinh doanh từ cấp phép, chứng nhận sang thực hiện công bố điều kiện kinh doanh và hậu kiểm, trừ một số ít lĩnh vực bắt buộc phải thực hiện thủ tục cấp phép theo quy định và thông lệ quốc tế. Sửa đổi Luật Phá sản, rút ngắn thời gian xử lý các thủ tục pháp lý, mở rộng phạm vi áp dụng chế tài phá sản rút gọn; đẩy mạnh áp dụng thủ tục tố tụng trên nền tảng điện tử, cải cách cơ chế xử lý tài sản. Thiết lập cơ chế đánh giá, phản hồi về các rào cản, vướng mắc trong hoạt động sản xuất kinh doanh. Khắc phục tình trạng thiếu nhất quán trong thực thi chính sách giữa trung ương và địa phương, giữa các bộ, ngành và giữa các địa phương với nhau.

- Thực hiện cơ chế thị trường, không phân biệt đối xử giữa các doanh nghiệp thuộc các thành phần kinh tế trong huy động, phân bổ và sử dụng các nguồn lực vốn, đất đai, tài nguyên, tài sản, công nghệ, nhân lực, dữ liệu và các nguồn lực tài nguyên khác. Rà soát, hoàn thiện các chính sách thuế, phí, lệ phí theo hướng bảo đảm đối xử công bằng giữa các thành phần kinh tế, giảm thuế suất, mở rộng cơ sở tính thuế, nhất là thu thuế điện tử khởi tạo từ máy tính tiền; nghiêm cấm lạm dụng quyết định hành chính, hành vi bảo hộ cục bộ của ngành, địa phương. Xử lý nghiêm các hành vi làm hạn chế cạnh tranh, lạm dụng vị trí thống lĩnh, vị trí độc quyền và cạnh tranh không lành mạnh.

- Hoàn thiện khung pháp lý cho các mô hình kinh tế mới, kinh doanh dựa trên công nghệ và nền tảng số, đặc biệt là công nghệ tài chính, trí tuệ nhân tạo, tài sản ảo, tiền ảo, tài sản mã hóa, tiền mã hoá, thương mại điện tử... Có cơ chế thử nghiệm đối với những ngành, lĩnh vực mới trên cơ sở hậu kiểm, phù hợp với thông lệ quốc tế. Hoàn thiện pháp luật, chính sách về dữ liệu, quản trị dữ liệu, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp kết nối, chia sẻ, khai thác dữ liệu, bảo đảm an ninh, an toàn.

...

Đồng thời tại Công điện 22/CĐ-TTg năm 2025 về một số nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm về cắt giảm thủ tục hành chính, cải thiện môi trường kinh doanh, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các Bộ trưởng, Thủ trưởng các cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chủ động tổ chức triển khai quyết liệt, đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp được giao tại các Nghị quyết của Chính phủ, các văn bản chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về phát triển kinh tế - xã hội.

Trong đó, về nội dung tiếp tục gia hạn, giảm thuế để tháo gỡ khó khăn cho hoạt động sản xuất kinh doanh, thúc đẩy phát triển kinh tế tư nhân, huy động nguồn lực cho đầu tư phát triển

Giao Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với các Bộ, cơ quan, địa phương tập trung thực hiện hiệu quả sớm hoàn thiện hồ sơ Nghị quyết thí điểm để quản lý các hoạt động liên quan đến tài sản ảo, tài sản mã hóa, báo cáo Thường trực Chính phủ trước ngày 13 tháng 3 năm 2025.

Xem thêm Dự thảo Nghị quyết về Trung tâm tài chính tại Việt Nam Tải về

Như vậy, hiện nay đang đẩy mạnh xây dựng để hoàn thiện khung pháp lý cho tiền ảo dự kiến hoàn thiện chính sách hợp pháp hóa tiền ảo tại Việt Nam.

Hoàn thiện chính sách hợp pháp hóa tiền ảo tại Việt Nam? (hình từ Internet)

Tài sản số gồm những loại nào?

Tại Điều 10 Dự Luật Công nghiệp Công nghệ số quy định như sau:

Tài sản số

1. Tài sản số là sản phẩm công nghệ số được tạo ra, phát hành, chuyển giao và xác thực quyền sở hữu bằng công nghệ chuỗi khối , có giá và quyền tài sản theo quy định của pháp luật về dân sự và pháp luật có liên quan. Tài sản số bao gồm: token chứng khoán/tài sản mã hóa dang chứng khoán; token thanh toán; Token tiện ích và token hỗn hợp các loại trên.

...

Như vậy, tài sản số bao gồm các loại sau:

- Token chứng khoán/tài sản mã hóa dạng chứng khoán: Đây là các loại tài sản số được mã hóa và có thể giao dịch giống như chứng khoán truyền thống.

- Token thanh toán: Đây là các loại token có thể sử dụng để thanh toán hoặc chuyển nhượng giá trị.

- Token tiện ích: Các token này được sử dụng như một công cụ trong các nền tảng, dịch vụ cụ thể.

- Token hỗn hợp: Là sự kết hợp giữa các loại token trên.

Thu nhập phát sinh tài sản số có phải nộp thuế TNCN không?

Căn cứ tại Điều 2 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2007 quy định như sau:

Đối tượng nộp thuế

1. Đối tượng nộp thuế thu nhập cá nhân là cá nhân cư trú có thu nhập chịu thuế quy định tại Điều 3 của Luật này phát sinh trong và ngoài lãnh thổ Việt Nam và cá nhân không cư trú có thu nhập chịu thuế quy định tại Điều 3 của Luật này phát sinh trong lãnh thổ Việt Nam.

2. Cá nhân cư trú là người đáp ứng một trong các điều kiện sau đây:

a) Có mặt tại Việt Nam từ 183 ngày trở lên tính trong một năm dương lịch hoặc tính theo 12 tháng liên tục kể từ ngày đầu tiên có mặt tại Việt Nam;

b) Có nơi ở thường xuyên tại Việt Nam, bao gồm có nơi ở đăng ký thường trú hoặc có nhà thuê để ở tại Việt Nam theo hợp đồng thuê có thời hạn.

3. Cá nhân không cư trú là người không đáp ứng điều kiện quy định tại khoản 2 Điều này.

Đồng thời, căn cứ tại Điều 3 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2007 quy định về thu nhập chịu thuế TNCN như sau:

Thu nhập chịu thuế

Thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân gồm các loại thu nhập sau đây, trừ thu nhập được miễn thuế quy định tại Điều 4 của Luật này:

...

Như vậy, những khoản thu nhập phải nộp thuế TNCN được quy định chi tiết tại Điều 3 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2007 trừ các khoản thu nhập tại Điều 4 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2007.

Tính đến thời điểm hiện tại thì tài sản số vẫn chưa được quy định bởi một điều khoản cụ thể nào. Ngoài ra, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chưa công nhận tài sản số và phương tiện để người sử dụng thực hiện thanh toán hợp pháp.

Cụ thể theo quy định tại Điều 17 Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam 2010 về phát hành tiền như sau:

Phát hành tiền giấy, tiền kim loại

1. Ngân hàng Nhà nước là cơ quan duy nhất phát hành tiền giấy, tiền kim loại của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

2. Tiền giấy, tiền kim loại do Ngân hàng Nhà nước phát hành là phương tiện thanh toán hợp pháp trên lãnh thổ nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Theo đó, hình thức thanh toán không dùng tiền mặt được hiểu là phương tiện do tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán, công ty tài chính được phép phát hành thẻ tín dụng, tổ chức cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán cung ứng dịch vụ ví điện tử phát hành và được khách hàng sử dụng bao gồm: séc, lệnh chi, ủy nhiệm chi, nhờ thu, ủy nhiệm thu, thẻ ngân hàng (bao gồm: thẻ ghi nợ, thẻ tín dụng, thẻ trả trước), ví điện tử và các phương tiện thanh toán khác theo quy định của Ngân hàng Nhà nước,... (căn cứ tại khoản 10 Điều 3 Nghị định 52/2024/NĐ-CP)

Hiện nay tài sản số hay tiền ảo không được xem là một trong những loại tiền tệ theo quy định của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và cũng không được phép sử dụng tiền ảo để thanh toán những giao dịch không dùng tiền mặt theo quy định.

Như vậy, quy định hiện hành chưa đề cập đến việc thu nhập phát sinh từ tài sản số nộp thuế thu nhập cá nhân.