Mở rộng bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các trường hợp đặc biệt từ 01/01/2025

Chào chị, ban biên tập xin giải đáp như sau:

Sáng 19/02 tại Phủ Chủ tịch, Văn phòng Chủ tịch nước tổ chức Họp báo Công bố lệnh của Chủ tịch nước công bố Luật Đất đai (sửa đổi) và đã được Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa XV, Kỳ họp bất thường lần thứ 5 thông qua ngày 18/01/2023. Theo đó, Luật đất đai 2024 đã có sự thay đổi quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư đối với các trường hợp đặc biệt như sau:

1. Mở rộng bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các trường hợp đặc biệt từ 01/01/2025

Theo quy định tại Điều 92 Luật đất đai 2024 (có hiệu lực từ ngày 01/01/2025) đã nới rộng quy định bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các trường hợp đặc biệt từ 01/01/2025 cụ thể:

- Đối với dự án đầu tư do Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ quyết định, chấp thuận chủ trương đầu tư phải thu hồi đất mà làm di chuyển cả cộng đồng dân cư, làm ảnh hưởng đến toàn bộ đời sống, kinh tế, xã hội, truyền thống văn hóa của cộng đồng và cần có chính sách đặc thù về bồi thường, hỗ trợ, tái định, cư thì Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.

- Trường hợp thu hồi đất do có nguy cơ đe dọa tính mạng con người hoặc không còn khả năng tiếp tục sử dụng thì người có đất thu hồi được bồi thường, hỗ trợ, tái định cư như trường hợp thu hồi đất theo quy định tại Điều 78 và Điều 79 Luật đất đai 2024.

- Trường hợp tổ chức bị thu hồi đất nhưng không được bồi thường về đất, tổ chức có tài sản do Nhà nước giao quản lý, sử dụng thì được thực hiện như sau:

+ Tổ chức được Nhà nước giao đất có thu tiền sử dụng đất, cho thuê đất thu tiền thuê đất một lần cho cả thời gian thuê mà tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đã nộp có nguồn gốc từ ngân sách nhà nước và tổ chức được Nhà nước giao đất không thu tiền sử dụng đất khi Nhà nước thu hồi đất thì không được bồi thường về đất nhưng được hỗ trợ bằng tiền nếu phải di dời đến cơ sở mới do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quyết định; mức hỗ trợ tối đa không quá mức bồi thường về đất;

+ Đơn vị vũ trang nhân dân đang sử dụng đất khi Nhà nước thu hồi đất để phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng thì được bố trí vị trí mới hoặc chuyển đổi vị trí đất phù hợp;

+ Khi Nhà nước thu hồi đất, tổ chức bị thiệt hại về tài sản do Nhà nước giao quản lý, sử dụng và phải di dời đến cơ sở mới thì tổ chức đó được sử dụng tiền bồi thường tài sản để đầu tư tại cơ sở mới theo dự án đầu tư được cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Như vậy, từ ngày 01/01/2025, Luật đất đai 2024 đã mở rộng bồi thường, hỗ trợ và tái định cư các trường hợp đặc biệt như:

- Đối với dự án đầu tư lớn làm ảnh hưởng lớn đến cộng đồng dân cư, HĐND cấp tỉnh quyết định chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư phù hợp.

- Trường thu hồi đất do có nguy cơ đe dọa tính mạng con người hoặc không còn khả năng tiếp tục sử dụng thì người có đất vẫn được bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.

- Tổ chức không được bồi thường về đất nhưng bị ảnh hưởng phải di dời thì được hỗ trợ di chuyển.

- Đơn vị vũ trang bị thu hồi đất để phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng thì được bố trí vị trí mới hoặc chuyển đổi vị trí đất phù hợp.

>> Xem thêm: Luật Đất đai 2024: tạo cơ hội cho đất không giấy tờ về QSĐ được cấp sổ đỏ

2. Thời hạn chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cho người bị thu hồi đất

Theo quy định tại khoản 3 Điều 94 Luật đất đai 2024 thì việc chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ, tái định cư được thực hiện như sau:

- Trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư có hiệu lực thi hành, cơ quan, đơn vị, tổ chức thực hiện bồi thường phải chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ cho người có đất thu hồi, chủ sở hữu tài sản;

- Trường hợp cơ quan, đơn vị, tổ chức thực hiện bồi thường chậm chi trả thì khi thanh toán tiền bồi thường, hỗ trợ cho người có đất thu hồi, chủ sở hữu tài sản, ngoài tiền bồi thường, hỗ trợ theo phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư được cấp có thẩm quyền phê duyệt thì người có đất thu hồi, chủ sở hữu tài sản còn được thanh toán thêm một khoản tiền bằng mức tiền chậm nộp theo quy định của Luật Quản lý thuế 2019 tính trên số tiền chậm trả và thời gian chậm trả.

Cơ quan có thẩm quyền phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư có trách nhiệm phê duyệt phương án chi trả bồi thường chậm cho người có đất thu hồi, chủ sở hữu tài sản. Kinh phí chi trả bồi thường chậm được bố trí từ ngân sách của cấp phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.

Như vậy, trong vòng 30 ngày kể từ khi phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư có hiệu lực thi hành, cơ quan thực hiện bồi thường phải chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ cho người bị thu hồi đất.

Nếu chậm chi trả, ngoài tiền bồi thường theo phương án, người được bồi thường còn được trả thêm tiền chậm nộp theo Luật Quản lý thuế 2019 trên số tiền chậm trả và thời gian chậm trả.

Trân trọng!