Doanh nghiệp mới thành lập phải lưu ý thực hiện những nghĩa vụ thuế nào?

Doanh nghiệp mới thành lập phải lưu ý thực hiện những nghĩa vụ thuế nào?

Vừa qua, Thuế Thành phố Cần Thơ ban hành Tài liệu hướng dẫn nghĩa vụ thuế đối với doanh nghiệp mới thành lập TẢI VỀ.

Theo đó, sau khi được thành lập và đi vào hoạt động, doanh nghiệp có trách nhiệm xác định, kê khai, nộp thuế và thực hiện các nghĩa vụ tài chính với ngân sách nhà nước theo quy định của pháp luật. Tùy theo ngành nghề, quy mô và loại hình hoạt động, doanh nghiệp có thể phát sinh các sắc thuế, phí và lệ phí khác nhau. Trong đó, các nghĩa vụ thuế phổ biến mà hầu hết doanh nghiệp cần thực hiện gồm:

(1) Thuế giá trị gia tăng (GTGT)

Thuế giá trị gia tăng là loại thuế gián thu tính trên phần giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ phát sinh trong quá trình từ sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng. Đây là sắc thuế phát sinh phổ biến đối với các hoạt động bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ thuộc đối tượng chịu thuế GTGT. Doanh nghiệp có trách nhiệm:

- Lập hóa đơn điện tử đúng quy định khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ;

- Kê khai thuế GTGT đầy đủ, chính xác và đúng thời hạn;

- Nộp số thuế GTGT phải nộp vào ngân sách nhà nước theo quy định;

- Thực hiện đầy đủ chế độ kế toán, hóa đơn, chứng từ theo quy định của pháp luật về kế toán, hóa đơn, chứng từ đối với trường hợp áp dụng phương pháp khấu trừ thuế.

- Doanh nghiệp cần xác định đúng phương pháp tính thuế GTGT, mức thuế suất áp dụng đối với từng loại hàng hóa, dịch vụ và điều kiện khấu trừ thuế GTGT đầu vào để thực hiện đúng quy định của pháp luật.

(2) Thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN)

Thuế thu nhập doanh nghiệp là khoản thuế tính trên thu nhập chịu thuế của doanh nghiệp phát sinh từ hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ và các khoản thu nhập khác theo quy định của pháp luật. Doanh nghiệp có trách nhiệm:

- Xác định doanh thu, chi phí được trừ và thu nhập chịu thuế theo đúng quy

- Tạm nộp thuế TNDN trong năm (nếu phát sinh);

- Quyết toán thuế TNDN khi kết thúc năm tài chính;

- Lưu giữ đầy đủ hồ sơ, chứng từ làm căn cứ xác định nghĩa vụ thuế.

Lưu ý:

+ Đối với doanh nghiệp mới thành lập, nếu đáp ứng đầy đủ điều kiện theo Nghị quyết 198/2025/QH15 của Quốc hội và Nghị định 20/2026/NĐ-CP của Chính phủ thì có thể được hưởng chính sách miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong 03 năm đầu kể từ thời điểm thành lập theo quy định.

+ Doanh nghiệp thành lập mới từ hộ kinh doanh có doanh thu năm không quá 50 tỷ đồng được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong 02 năm liên tục kể từ khi có thu nhập chịu thuế.

(3) Thuế thu nhập cá nhân (TNCN)

Thuế thu nhập cá nhân là khoản thuế mà cá nhân có thu nhập thuộc diện chịu thuế phải nộp vào ngân sách nhà nước. Đối với doanh nghiệp, khi chỉ trả tiền lương, tiền công hoặc các khoản thu nhập khác thuộc diện chịu thuế cho người lao động, doanh nghiệp có trách nhiệm:

- Khấu trừ thuế TNCN trước khi chỉ trả thu nhập theo đúng quy định;

- Kê khai và nộp thuế TNCN vào ngân sách nhà nước;

- Quyết toán thuế TNCN theo quy định;

- Cấp chứng từ khấu trừ thuế cho người lao động khi đủ điều kiện hoặc theo yêu cầu;

- Đăng ký thuế, thay đổi thông tin đăng ký thuế thay cho người lao động, người phụ thuộc của người lao động theo quy định;

- Thực hiện các nghĩa vụ khấu trừ, khai thay, nộp thay cho cá nhân theo quy định.

- Việc thực hiện đúng nghĩa vụ khấu trừ, kê khai và nộp thuế TNCN không chỉ bảo đảm quyền lợi của người lao động mà còn giúp doanh nghiệp hạn chế các rủi ro pháp lý và xử phạt vi phạm hành chính về thuế.

(4) Các loại thuế, phí, lệ phí và khoản thu khác (nếu phát sinh)

Ngoài các sắc thuế nêu trên, tùy thuộc vào lĩnh vực, ngành nghề và hoạt động kinh doanh thực tế, doanh nghiệp có thể phát sinh nghĩa vụ đối với một số khoản thu khác của ngân sách nhà nước, như:

+ Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu;

+ Thuế tiêu thụ đặc biệt;

+ Thuế tài nguyên;

+ Thuế bảo vệ môi trường;

+ Tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, thuê mặt nước (nếu có);

+ Phí bảo vệ môi trường;

+ Các khoản phí, lệ phí và khoản thu khác theo quy định của pháp luật chuyên ngành.

Doanh nghiệp cần thường xuyên rà soát hoạt động sản xuất, kinh doanh để xác định đầy đủ các nghĩa vụ thuế phát sinh, tránh bỏ sót dẫn đến bị truy thu, tính tiền chậm nộp hoặc xử phạt vi phạm hành chính.

Doanh nghiệp mới thành lập phải lưu ý thực hiện những nghĩa vụ thuế nào?

Tạm nộp thuế TNDN theo Thông tư 89 được quy định như thế nào?

Căn cứ khoản 3 Điều 21 Thông tư 89/2026/TT-BTC quy định về tạm nộp thuế TNDN.

Theo đó, người nộp thuế thuộc trường hợp phải quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp theo hướng dẫn tại điểm c khoản 1 Điều 21 Thông tư 89/2026/TT-BTC thực hiện tạm nộp thuế TNDN theo quy định tại Điều 24 Nghị định 252/2026/NĐ-CP quy định về Tạm nộp thuế, khoản thu khác theo quý như sau:

- Thời hạn tạm nộp quý chậm nhất là ngày cuối cùng của tháng đầu của quý tiếp theo quý phát sinh nghĩa vụ thuế, khoản thu khác.

- Nghĩa vụ tạm nộp thuế, khoản thu khác:

+ Người nộp thuế căn cứ vào báo cáo tài chính quý (nếu có) hoặc kết quả sản xuất, kinh doanh quý và các quy định của pháp luật về thuế để xác định số thuế TNDN tạm nộp quý;

+ Số thuế TNDN đã tạm nộp (bao gồm cả tạm phân bổ số thuế thu nhập doanh nghiệp cho địa bàn tỉnh nơi có đơn vị phụ thuộc, địa điểm kinh doanh, nơi có bất động sản chuyển nhượng khác với nơi người nộp thuế đóng trụ sở chính) được trừ với số phải nộp theo quyết toán thuế năm;

+ Người nộp thuế thuộc trường hợp tạm nộp thuế TNDN theo tỷ lệ 1% trên doanh thu thu được tiền của khách hàng theo tiến độ theo quy định của pháp luật thuế TNDN nhưng chưa bàn giao cơ sở hạ tầng, nhà và chưa tính vào doanh thu tính thuế TNDN trong năm thì người nộp thuế không tổng hợp vào hồ sơ khai quyết toán thuế TNDN năm mà tổng hợp vào hồ sơ khai quyết toán thuế TNDN khi bàn giao bất động sản đối với từng phần hoặc toàn bộ dự án.

Địa bàn được hưởng ưu đãi thuế TNDN là những địa bàn nào?

Căn cứ theo Điều 12 Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025 quy định về nguyên tắc, đối tượng áp dụng ưu đãi thuế TNDN như sau:

Nguyên tắc, đối tượng áp dụng ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp

...

3. Địa bàn ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp do Chính phủ quy định, bao gồm:

a) Địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn;

b) Địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn;

c) Khu kinh tế, khu công nghệ cao, khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, khu công nghệ số tập trung.

4. Chính phủ quy định việc áp dụng ưu đãi thuế đối với các trường hợp sau đây:

a) Trường hợp áp dụng ưu đãi thuế theo tiêu chí địa bàn;

b) Trường hợp ưu đãi thuế trong lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp, diêm nghiệp;

c) Trường hợp trong kỳ tính thuế đầu tiên có doanh thu hoặc trong kỳ tính thuế đầu tiên có thu nhập từ dự án đầu tư của doanh nghiệp (bao gồm cả dự án đầu tư mới, dự án đầu tư mở rộng, doanh nghiệp công nghệ cao, doanh nghiệp nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, doanh nghiệp khoa học và công nghệ) có thời gian phát sinh doanh thu, thu nhập được hưởng ưu đãi thuế dưới 12 tháng.

5. Doanh nghiệp thành lập hoặc doanh nghiệp có dự án đầu tư từ việc sáp nhập, họp nhất, chia, tách, chuyển đổi chủ sở hữu, chuyển đổi loại hình doanh nghiệp có trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ nộp thuế thu nhập doanh nghiệp (kể cả tiền phạt nếu có), đồng thời được kế thừa các ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp (kể cả các khoản lỗ chưa được kết chuyển) của doanh nghiệp hoặc dự án đầu tư trước khi sáp nhập, hợp nhất, chia, tách, chuyển đổi nếu tiếp tục đáp ứng các điều kiện ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp, điều kiện chuyển lỗ theo quy định của pháp luật.

Như vậy, theo quy định hiện hành có 03 khu vực địa bàn được hưởng ưu đãi thuế TNDN bao gồm:

- Địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn;

- Địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn;

- Khu kinh tế, khu công nghệ cao, khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, khu công nghệ số tập trung.