Nguyên tắc áp dụng hình thức lựa chọn nhà thầu là gì? Chỉ định thầu, chào hàng cạnh tranh áp dụng khi nào?

Hình thức và nguyên tắc áp dụng hình thức lựa chọn nhà thầu quy định thế nào?

- Tại khoản 1 Điều 20 Luật Đấu thầu 2023 (đã được sửa đổi bởi Khoản 12 Điều 1 Luật Luật sửa đổi Luật Đấu thầu; Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư; Luật Hải quan; Luật Thuế giá trị gia tăng; Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu; Luật Đầu tư; Luật Đầu tư công; Luật Quản lý, sử dụng tài sản công 2025 (sau đây gọi tắt là Luật 90/2025/QH15) quy định việc lựa chọn nhà thầu bao gồm các hình thức sau:

+ Chỉ định thầu;

+ Lựa chọn nhà thầu trong trường hợp đặc biệt;

+ Đặt hàng;

+ Mua sắm trực tiếp;

+ Đấu thầu rộng rãi; 

+ Chào hàng cạnh tranh;

+ Đấu thầu hạn chế;

+ Tự thực hiện;

+ Tham gia thực hiện của cộng đồng;

+ Đàm phán giá.

- Chủ đầu tư áp dụng một trong các hình thức lựa chọn nhà thầu quy định nêu trên trong các trường hợp và đáp ứng điều kiện quy định tại các Điều 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29 và 29a của Luật này.

- Trường hợp gói thầu đáp ứng điều kiện áp dụng của một trong các hình thức lựa chọn nhà thầu như chỉ định thầu, lựa chọn nhà thầu trong trường hợp đặc biệt, đặt hàng, mua sắm trực tiếp, tự thực hiện, tham gia thực hiện của cộng đồng, đàm phán giá nhưng chủ đầu tư quyết định không áp dụng các hình thức này thì được áp dụng một trong các hình thức đấu thầu rộng rãi, chào hàng cạnh tranh, đấu thầu hạn chế mà không phải tuân thủ điều kiện của hình thức tương ứng.

- Gói thầu đáp ứng điều kiện áp dụng hình thức chào giá trực tuyến theo quy trình rút gọn và mua sắm trực tuyến quy định tại khoản 3 Điều 99, Điều 103 Nghị định 214/2025/NĐ-CP nhưng chủ đầu tư quyết định không áp dụng các hình thức này thì được áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi hoặc chào hàng cạnh tranh quy định tại Điều 21 và Điều 24 Luật Đấu thầu 2023.

Nguyên tắc áp dụng hình thức lựa chọn nhà thầu là gì? Chỉ định thầu, chào hàng cạnh tranh áp dụng khi nào?  (Hình tù internet)

Áp dụng hình thức chỉ định thầu trong những trường hợp nào?

Theo quy định tại Điều 23 Luật Đấu thầu 2023 (được sửa đổi bởi Khoản 14 Điều 1 Luật 90/2025/QH15) và được hướng dẫn bởi Điều 78 Nghị định 214/2025/NĐ-CP thì hình thức chỉ định thầu được áp dụng để giao cho một nhà thầu thực hiện gói thầu thuộc dự án, dự toán mua sắm đáp ứng một trong các yêu cầu sau:

- Có yêu cầu cấp bách, khẩn cấp nhằm thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, an ninh, đối ngoại, bảo vệ chủ quyền quốc gia; ngăn chặn hoặc xử lý hậu quả do sự kiện bất khả kháng, bảo vệ tài sản, sức khỏe, tính mạng của người dân; phòng, chống dịch bệnh (được hướng dẫn bởi khoản 1 Điều 78 Nghị định 214/2025/NĐ-CP);

- Gói thầu cần đẩy nhanh tiến độ, bảo đảm chất lượng, hiệu quả (được hướng dẫn bởi khoản 2 Điều 78 Nghị định 214/2025/NĐ-CP);

- Thuộc các lĩnh vực chiến lược, các dự án, nhiệm vụ nghiên cứu khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo đặc biệt, chuyển đổi số (được hướng dẫn bởi khoản 3 Điều 78 Nghị định 214/2025/NĐ-CP);

- Thuộc hạn mức áp dụng chỉ định thầu theo quy định của Chính phủ (được hướng dẫn bởi khoản 4 Điều 78 Nghị định 214/2025/NĐ-CP);

- Có yêu cầu, điều kiện đặc thù về chuyên môn, nghiệp vụ, kỹ thuật; nghiên cứu, thử nghiệm, quyền tác giả, bản quyền, bảo hành hoặc cần bảo đảm tính tương thích về công nghệ, bản quyền, quy hoạch (được hướng dẫn bởi khoản 5 Điều 78 Nghị định 214/2025/NĐ-CP);

- Có yêu cầu về bảo vệ bí mật nhà nước theo quy định của pháp luật bảo vệ bí mật nhà nước;

- Có duy nhất một nhà thầu, nhà sản xuất cung cấp hàng hóa, dịch vụ trên thị trường;

- Thuộc dự án đầu tư công đặc biệt; dự án đầu tư công khẩn cấp; dự án quan trọng quốc gia được cho phép áp dụng tại Nghị quyết của Quốc hội khi quyết định chủ trương đầu tư dự án; thuộc trường hợp chỉ định thầu theo quy định của pháp luật quản lý ngành, lĩnh vực (Căn cứ tiến độ hoàn thành của gói thầu, chủ đầu tư thực hiện quy trình chỉ định thầu thông thường hoặc rút gọn theo quy định tương ứng tại Điều 79, khoản 2 và khoản 3 Điều 80 Nghị định 214/2025/NĐ-CP. Trường hợp có quy định khác tại Nghị quyết của Quốc hội hoặc pháp luật quản lý ngành, lĩnh vực về quy trình, thủ tục chỉ định thầu thì thực hiện theo Nghị quyết Quốc hội hoặc pháp luật quản lý ngành, lĩnh vực đó). 

Hình thức chào hàng cạnh tranh được áp dụng trong trường hợp nào? 

Tại Điều 24 Luật Đấu thầu 2023 (được sửa đổi bởi Khoản 15 Điều 1 Luật 90/2025/QH15) thì chào hàng cạnh tranh được áp dụng đối với gói thầu có giá gói thầu không quá 10 tỷ đồng và thuộc một trong các trường hợp sau:

- Dịch vụ phi tư vấn thông dụng, đơn giản;

- Mua sắm hàng hóa thông dụng, sẵn có trên thị trường với đặc tính kỹ thuật được tiêu chuẩn hóa và tương đương nhau về chất lượng;

- Xây lắp công trình đơn giản đã có thiết kế bản vẽ thi công được phê duyệt;

- Gói thầu hỗn hợp cung cấp hàng hóa và xây lắp, trong đó nội dung xây lắp đáp ứng điều kiện là công trình đơn giản đã có thiết kế bản vẽ thi công được phê duyệt.

Lưu ý, đối với gói thầu áp dụng chào hàng cạnh tranh, hồ sơ mời thầu không bắt buộc quy định tiêu chuẩn đánh giá về năng lực, kinh nghiệm của nhà thầu. Đồng thời, quy trình chào hàng cạnh tranh được hướng dẫn bởi Điều 81 Nghị định 214/2025/NĐ-CP.