Mã định danh BHYT là gì? Mã định danh y tế có phải là mã số BHXH không?

Chào anh, ban biên tập xin giải đáp như sau:

Ngày 25/05/2020, Bộ Y tế vừa ban hành Quyết định 2153/QĐ-BYT ban hành quy chế xác lập, sử dụng và quản lý mã định danh y tế. Theo đó, mã số Bảo hiểm xã hội, Bảo hiểm y tế sẽ được sử dụng làm mã định danh y tế.

1. Mã định danh BHYT là gì?

Mã định danh bảo hiểm y tế (BHYT) hay chính xác hơn là mã định danh y tế (tên tiếng anh là Health Identification, viết tắt là HID) là nhóm dữ liệu được sử dụng để xác định danh tính một cá nhân tham gia dịch vụ chăm sóc sức khỏe.

Theo đó, những đặc tính cơ bản của mã định danh y tế được quy định tại Điều 5 Quy chế ban hành kèm theo Quyết định 2153/QĐ-BYT ngày 25/05/2020 như sau:

- Sẵn sàng: Luôn trong trạng thái sẵn sàng bất cứ khi nào, bất cứ đâu để các cơ sở y tế có thể truy vấn, sử dụng mã định danh y tế.

- Nhận diện: Có khả năng xác định danh tính của một cá nhân gắn liền với một mã định danh hợp lệ. Thông tin định danh có thể bao gồm các thông tin sau: mã bảo hiểm xã hội, họ tên, ngày sinh, giới tính, số chứng minh nhân dân, địa chỉ khai sinh. Những thông tin này không được đưa vào việc sinh ra mã định danh y tế, nhưng được sử dụng gắn liền với mã định danh y tế và có thể được cập nhật trong trường hợp có yêu cầu thay đổi hợp lệ từ người dân.

- Liên thông: mã định danh y tế có thể được sử dụng kết hợp với các thông tin khác để tạo ra mã liên kết các hồ sơ y tế trên các hệ thống thông tin khác nhau.

- Ánh xạ: Có khả năng tạo liên kết với các mã định danh khác.

- Xác thực: Có khả năng kiểm tra tính hợp lệ của mã định danh.

Như vậy, mã định danh y tế (HID) là mã số duy nhất được cấp cho mỗi cá nhân tham gia bảo hiểm y tế, nhằm mục đích nhận diện chính xác thông tin người bệnh, kết nối dữ liệu y tế giữa các cơ sở khám chữa bệnh, đảm bảo quyền lợi người tham gia bảo hiểm y tế.

Đồng thời, mã định danh y tế có những đặc tính cơ bản như: sẵn sàng, nhận diện, liên thông, ánh xạ và xác thực.

2. Mã định danh y tế có phải là mã số BHXH không?

Theo quy định tại khoản 2 Điều 2 Quy chế ban hành kèm theo Quyết định 2153/QĐ-BYT, mã số bảo hiểm xã hội (BHXH) là số định danh cá nhân duy nhất của người tham gia do cơ quan Bảo hiểm xã hội cấp để ghi trên sổ BHXH, thẻ BHYT theo quy định tại Quyết định 346/QĐ-BHXH ngày 28/3/2019 của Bảo hiểm xã hội Việt Nam Ban hành quy chế quản lý và cấp mã số bảo hiểm xã hội cho người tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế.

Do đó, theo quy định trên thì mã định danh y tế cũng chính là mã số BHXH.

Một số nguyên tắc xác định mã định danh y tế:

- Sử dụng mã số bảo hiểm xã hội làm mã định danh y tế.

- Mỗi người dân chỉ được cấp một mã định danh y tế duy nhất và mỗi mã định danh y tế chỉ được cấp cho một người dân và tồn tại suốt đời.

- Các cơ sở y tế sử dụng mã định danh y tế để liên kết thông tin sức khỏe của người dân với Bệnh án điện tử, Hồ sơ sức khỏe điện tử và các phần mềm thông tin y tế khác.

Như vậy, mã định danh y tế cũng chính là mã số BHXH để xác định danh tính một cá nhân tham gia dịch vụ chăm sóc sức khỏe. 

3. Quy định về cấp, sử dụng và quản lý mã định danh y tế

Theo đó, việc cấp, sử dụng và quản lý mã định danh y tế được Bộ Y tế ban hành kèm theo Quyết định 2153/QĐ-BYT cụ thể:

- Cấp và sử dụng mã định danh y tế

+ Mỗi người tham gia BHXH, BHYT chỉ được cấp duy nhất một mã số BHXH và mỗi mã số BHXH chỉ được cấp duy nhất cho một người tham gia theo quy định tại Quyết định 346/QĐ-BHXH ngày 28/03/2019 của Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam Ban hành Quy chế quản lý và cấp mã số.

+ Các cơ sở y tế tra cứu mã số BHXH của người dân trên Cổng thông tin điện tử BHXH Việt Nam hoặc Cổng tiếp nhận dữ liệu Hệ thống thông tin giám định BHYT.

+ Khi trích chuyển dữ liệu khám chữa bệnh của người bệnh, các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh sử dụng mã định danh y tế và các thông tin liên quan để liên kết các thông tin của người bệnh.

- Quản lý mã định danh y tế

+ Bảo hiểm xã hội Việt Nam phối hợp với Bộ Y tế (Cục Công nghệ thông tin) cấp và quản lý mã số bảo hiểm xã hội của người dân bảo đảm an toàn, bảo mật thông tin của người dân.

+ Bảo hiểm xã hội Việt Nam có trách nhiệm cung cấp đầy đủ thông tin tra cứu mã số BHXH và thông tin định danh liên quan của người dân phục vụ công tác khám bệnh, chữa bệnh.

+ Các cơ sở y tế có trách nhiệm quản lý mã định danh y tế của người bệnh bảo đảm tính riêng tư, an toàn và bảo mật thông tin.

Như vậy, mỗi người tham gia BHXH, BHYT chỉ được cấp duy nhất một mã định danh y tế và mỗi mã định danh y tế chỉ được cấp duy nhất cho một người.

Đồng thời, BHXH Việt Nam và BYT phối hợp quản lý chặt chẽ việc cấp và sử dụng mã số BHXH, đảm bảo an toàn thông tin cá nhân của người dân. Các cơ sở y tế có trách nhiệm bảo mật thông tin mã định danh BHYT của người bệnh.

Việc quản lý tốt mã định danh y tế sẽ giúp nâng cao chất lượng khám chữa bệnh BHYT, góp phần bảo vệ quyền lợi người tham gia.

Trân trọng!