Legal Business Analyst, nghề mới xuất hiện từ sản phẩm TVPL Legal AI

BA và Legal BA của TVPL AI thực chất là sự kết hợp giữa:

1. Business Analyst;

2. Product Business Analyst;

3. Enterprise Solution Consultant;

4. Một phần pre-sales và phát triển khách hàng lớn.

Vị trí Business Analyst (BA) tại TVPL AI không chỉ làm những công việc phân tích nghiệp vụ truyền thống, mà là một vị trí đa năng (hybrid role) tích hợp vai trò của 4 vị trí trên.

Người làm BA cho TVPL AI vừa phải giỏi chuyên môn kỹ thuật/hệ thống, vừa phải có tư duy sản phẩm, lại vừa phải biết cách giao tiếp và bán hàng

Chi tiết cho 4 thành phần trên:

1. Business Analyst (BA truyền thống):

- Ý nghĩa: Đây là nền tảng của vị trí BA/Legal BA.

- Công việc cụ thể: Khảo sát quy trình hiện tại, thu thập yêu cầu từ các bên liên quan, viết tài liệu đặc tả (SRS, User Stories) và làm việc với đội ngũ lập trình để xây dựng hệ thống.

2. Product Business Analyst (BA hướng sản phẩm):

- Ý nghĩa: Vai trò này đòi hỏi tư duy làm chủ sản phẩm (Product Ownership).

- Công việc cụ thể: Không chỉ làm theo yêu cầu được giao, bạn phải nghiên cứu thị trường, hiểu hành vi người dùng, định hình tầm nhìn cho sản phẩm TVPL AI và quyết định xem tính năng nào nên làm trước để mang lại giá trị cao nhất.

3. Enterprise Solution Consultant (Tư vấn giải pháp doanh nghiệp):

- Ý nghĩa: Vai trò này biến bạn thành một chuyên gia tư vấn chiến lược cho các khách hàng mẫu. Thật ra thì bạn không tư vấn cho họ, nhưng chính bạn định hình ra 1 hình mẫu mới cho việc ứng AI trong vận dụng và tuân thủ pháp lý.

- Công việc cụ thể: Bạn cần hiểu sâu về quản trị, vận hành bên trong doanh nghiệp, tổ chức, các đối tác sau này TVPL AI triển khai, từ đó thiết kế ra một giải pháp công nghệ (TVPL AI) để giải quyết triệt để vấn đề của khách hàng mẫu, cũng là nhu cầu xã hội.

4. Một phần Pre-sales và Phát triển khách hàng lớn (Hỗ trợ bán hàng & Khách hàng Key):

- Ý nghĩa: Vai trò này đưa bạn tiếp xúc với thị trường nhằm giúp sản phẩm hoàn thiện, đáp ứng nhu cầu khách hàng, mang lại doanh thu trong tương lai.

- Công việc cụ thể:

+ Pre-sales: Đi cùng đội kinh doanh để demo sản phẩm, thuyết trình giải pháp công nghệ và thuyết phục khách hàng về mặt kỹ thuật trước khi ký hợp đồng.

+ Phát triển khách hàng lớn: Chăm sóc, thấu hiểu và gợi mở thêm các nhu cầu mới từ các tập đoàn, tổ chức lớn để mở rộng hợp đồng.

03 tầng Business Analyst của TVPL AI

Tầng 1: Hiểu người dùng và thị trường

BA phải hiểu:

1. Người dân cần gì khi tra cứu pháp luật;
2. Luật sư và pháp chế đang mất thời gian ở đâu;
3. Doanh nghiệp đang quản lý hồ sơ, tài liệu và công việc pháp lý như thế nào;
4. Nhu cầu nào chỉ riêng một khách hàng có, nhu cầu nào có thể phát triển thành sản phẩm chung cho thị trường.

Đây là phần rất quan trọng. Nếu Masan yêu cầu một chức năng, BA không chỉ ghi nhận “Masan muốn gì”, mà còn phải tìm ra: Nhu cầu đằng sau yêu cầu này có phổ biến ở các Công ty/Tập đoàn khác không, và TVPL nên biến nó thành sản phẩm dùng chung như thế nào?

Tầng 2: Chuyển nhu cầu thành sản phẩm

BA phối hợp với Legal BA, Product Designer và đội công nghệ để xác định:

1. Người nào trong Cty được sử dụng TVPL AI;
2. Dữ liệu nào được truy cập bởi ai trong hệ thống đó;
3. Quy trình xử lý từng đầu việc, nhóm đầu việc trong TVPL AI;
4. AI thực hiện các bước nào trong quy trình;
5. Khi nào cần luật sư hoặc người có thẩm quyền kiểm tra, quyết định, duyệt;
6. Câu trả lời cần dẫn nguồn thế nào, căn cứ pháp lý ghi nhận ra sao;
7. Các tiêu chí nào để nghiệm thu, xác nhận sản phẩm hoàn thiện.

BA/Legal BA không phải người lập trình ra sản phẩm, cũng không thay luật sư/người dùng để kết luận nội dung pháp luật đúng sai. Nhưng BA phải tổ chức được toàn bộ quy trình, cách làm, chuẩn mực đầu ra, … để đội ngũ cùng hiểu và cùng làm ra TVPL AI hoàn thiện/chất lượng.

Tầng 3: Giải thích và đưa sản phẩm ra thị trường

BA/Legal BA giỏi có thể làm việc trực tiếp với khách hàng mẫu, hình mẫu chung, để:

1. Khảo sát nhu cầu, gồm nhu cầu cá biệt và nhu cầu dùng chung cho thị trường;
2. Trình bày giải pháp của TVPL AI cho khách hàng mẫu để ghi nhận phản hồi ban đầu về nhu cầu thị trường và tìm hướng phù hợp cho TVPL AI;
3. Tổ chức Demo và POC (Proof of Concept - Thử nghiệm thực tế);
4. Giải thích và chứng minh được sản phẩm TVPL AI giúp tiết kiệm được gì gì, giảm rủi ro gì cho khách hàng mẫu;
5. Hỗ trợ xây dựng phương án triển khai TVPL AI cho khách hàng mẫu, khách hàng đại trà,…;
6. BA/Legal BA, cùng nhóm phát triển sản phẩm và nhóm am hiểu kinh doanh bàn luận xem nội dung nào trong các nhu cầu của khách hàng cần phải chuyển thành hướng phát triển sản phẩm. Từ đó làm hiệu chỉnh sản phẩm, hoàn thiện sản phẩm TVPL AI.

Vì vậy, BA TVPL AI sau này có thể trở thành đội ngũ tư vấn giải pháp, đào tạo kinh doanh và trực tiếp tham gia phát triển khách hàng lớn. Nhưng họ không phải nhân viên bán hàng thuần túy. Họ bán bằng năng lực hiểu vấn đề và thiết kế giải pháp.

Legal Business Analyst, nghề mới xuất hiện từ sản phẩm TVPL Legal AI

BA và Legal Business Analyst khác nhau ở đâu?

Ví dụ xây dựng chức năng TVPL AI phục vụ cho rà soát hợp đồng:

1. Đầu công việc của BA là xác định người dùng, quy trình rà soát, loại hợp đồng, đầu ra, thời gian cần giảm và cách đo hiệu quả.
2. Đầu công việc của Legal BA là xác định tiêu chí pháp lý, điều khoản cần kiểm tra, căn cứ pháp luật, mức độ rủi ro và trường hợp phải chuyển luật sư.
3. Đội AI và phần mềm xây dựng hệ thống để thực hiện.

Một người vừa giỏi BA, vừa giỏi pháp luật là rất quý, nhưng khá hiếm người có sẵn. Vì vậy, TVPL tuyển Luật sư/chuyên viên pháp lý có am hiểu công nghệ, AI, có mong muốn tham gia TVPL AI để đào tạo bằng thực tế các đầu việc của BA.

Ngoài ra, TVPL cũng tuyển riêng người có chuyên môn BA đề cùng Legal BA làm thành cặp hỗ trợ nhau.

TVPL thực sự cần loại BA nào?

TVPL không tuyển BA chỉ quen nhận yêu cầu từ khách rồi viết tài liệu sau đó giao Developer.

Loại BA phù hợp nhất là người có ba năng lực:

1. Business/Product: Tìm được vấn đề thật, hiểu người dùng và nhìn ra nhu cầu chung của thị trường.
2. Process/Technology: Mô tả được quy trình, viết yêu cầu rõ và làm việc được với đội công nghệ.
3. Enterprise/Commercial: Trao đổi được với khách hàng lớn, trình bày giá trị giải pháp và hỗ trợ đưa sản phẩm ra thị trường.

Do đó, một BA từng làm sản xuất thép hoặc ô tô vẫn có thể phù hợp nếu họ đã làm chuyển đổi số, ERP, tư vấn quy trình hoặc giải pháp cho doanh nghiệp lớn. Ngược lại, một BA phần mềm có nhiều năm kinh nghiệm nhưng chỉ quen ghi nhận yêu cầu và viết user story thì chưa chắc phù hợp với TVPL AI.

Business Analyst (BA) và Legal BA của TVPL AI là người hiểu vấn đề của xã hội và doanh nghiệp trong nhu cầu ứng dụng AI cho hoạt động pháp lý, rồi cùng các cử nhân luật và nhóm công nghệ biến nhu cầu đó thành các sản phẩm Legal Tech/Legal AI có thể sử dụng rộng rãi, mang hiệu quả cho người dùng và kinh doanh được.

• >> Khung kiến trúc an ninh mạng quốc gia (Phiên bản 1.0) có nội dung gì?
• >> Yêu cầu đối với học liệu số trong bồi dưỡng cán bộ, công chức, viên chức như thế nào?