Bộ câu hỏi đáp Thông tư 109/2026/TT-BTC về kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế?

Bộ câu hỏi đáp Thông tư 109/2026/TT-BTC về kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế?

Vừa qua Cục Thuế đã có Tài liệu tuyên truyền những quy định mới cần biết và thực hiện về quản lý hoạt động kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế theo Thông tư 109/2026/TT-BTC.

Theo đó, Tài liệu dưới đây là Bộ câu hỏi đáp Thông tư 109/2026/TT-BTC về kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế:

Câu 1. Vì sao Bộ Tài chính ban hành Thông tư số 109/2026/TT-BTC?

Trả lời

Thông tư được ban hành để hướng dẫn thực hiện thống nhất các quy định của Luật Quản lý thuế 2025 và Nghị định 252/2026/NĐ-CP về quản lý hoạt động kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế.

Thông tư tập trung vào ba nội dung: đánh giá năng lực nghiệp vụ chuyên môn về thuế; cập nhật kiến thức; kiểm tra hoạt động kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế.

Lưu ý: Thông tư không quy định lại toàn bộ điều kiện và hoạt động kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế; các nội dung đã được Luật và Nghị định điều chỉnh tiếp tục thực hiện theo các văn bản đó.

Căn cứ pháp lý: Điều 1 Thông tư 109/2026/TT-BTC.

Câu 2. Tôi là hộ kinh doanh hoặc cá nhân kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế thì có thuộc đối tượng áp dụng của Thông tư không?

Trả lời

Có. Thông tư áp dụng đối với đại lý thuế, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế; người tham gia đánh giá năng lực; người nộp thuế sử dụng dịch vụ; người tham gia hoạt động; công chức thuế, cơ quan thuế và các tổ chức, cá nhân có liên quan.

Lưu ý: Người tham gia hoạt động kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế gồm nhân viên đại lý thuế, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh đủ tiêu chuẩn theo Điều 64 Nghị định 252/2026/NĐ-CP.

Căn cứ pháp lý: Điều 2 và khoản 2 Điều 3 Thông tư 109/2026/TT-BTC.

Câu 3. Tôi đang tham gia hoạt động kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế thì cần quan tâm những nội dung nào của Thông tư?

Trả lời

Cần tập trung vào năm nhóm nội dung: phạm vi và đối tượng áp dụng; đánh giá năng lực nghiệp vụ chuyên môn; cập nhật kiến thức; kiểm tra hoạt động; quy định chuyển tiếp và tổ chức thực hiện.

Lưu ý: Để xác định đầy đủ điều kiện, tiêu chuẩn và trách nhiệm, cần nghiên cứu đồng thời Luật Quản lý thuế 2025, Nghị định 252/2026/NĐ-CP và Thông tư 109/2026/TT-BTC.

Căn cứ pháp lý: Điều 1 đến Điều 18 Thông tư 109/2026/TT-BTC.

Câu 4. Tôi muốn tham gia đánh giá năng lực nghiệp vụ chuyên môn về thuế thì phải đáp ứng tiêu chuẩn nào?

Trả lời

Người tham gia là người Việt Nam hoặc người nước ngoài được phép cư trú tại Việt Nam từ 12 tháng trở lên; có năng lực hành vi dân sự đầy đủ; có bằng tốt nghiệp đại học trở lên thuộc ngành, chuyên ngành kinh tế, thuế, tài chính, kế toán, kiểm toán, luật hoặc ngành khác có các môn học liên quan chiếm từ 7% trở lên trên tổng chương trình khóa học.

Người có nhu cầu phải nộp đầy đủ hồ sơ cho Hội đồng đánh giá năng lực.

Lưu ý: Thông tư không còn yêu cầu phải có tối thiểu 36 tháng công tác thực tế về thuế, tài chính, kế toán hoặc kiểm toán.

Căn cứ pháp lý: Điều 4 Thông tư 109/2026/TT-BTC.

Câu 5. Tôi có còn phải đáp ứng điều kiện có ít nhất 36 tháng công tác thực tế để đăng ký đánh giá năng lực không?

Trả lời

Không. Điều 4 chỉ quy định điều kiện về cư trú, năng lực hành vi dân sự và trình độ đào tạo; không quy định điều kiện tối thiểu 36 tháng công tác thực tế.

Lưu ý: Việc bỏ điều kiện thời gian công tác không làm thay đổi yêu cầu phải đáp ứng tiêu chuẩn về trình độ và tham gia đánh giá năng lực theo quy định.

Căn cứ pháp lý: Điều 4 Thông tư 109/2026/TT-BTC.

...

>> Xem chi tiết Bộ câu hỏi đáp Thông tư 109/2026/TT-BTC về kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế tại đây: TẢI VỀ <<

Bộ câu hỏi đáp Thông tư 109/2026/TT-BTC về kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế? (Hình từ Internet)

Hồ sơ tham gia đánh giá năng lực nghiệp vụ chuyên môn về thuế gồm những gì?

Theo Điều 5 Thông tư 109/2026/TT-BTC quy định hồ sơ tham gia đánh giá năng lực nghiệp vụ chuyên môn về thuế mới nhất hiện nay bao gồm:

(1) Người đăng ký tham gia đánh giá năng lực nghiệp vụ chuyên môn về thuế gửi hồ sơ đến hội đồng đánh giá, bao gồm:

- Đơn đăng ký tham gia đánh giá năng lực theo Mẫu 1.1 tại Phụ lục kèm theo Thông tư 109/2026/TT-BTC.

- Bằng tốt nghiệp đại học, sau đại học theo quy định tại điểm b khoản 1 Điều 4 Thông tư 109/2026/TT-BTC, trường hợp bằng tốt nghiệp không thuộc ngành, chuyên ngành kinh tế, thuế, tài chính, kế toán, kiểm toán, luật, người tham gia đánh giá năng lực nghiệp vụ chuyên môn về thuế nộp kèm bảng điểm ghi rõ số đơn vị học trình hoặc tín chỉ hoặc tiết học của tất cả các môn học (bản sao có chứng thực hoặc bản sao điện tử từ sổ gốc hoặc bản sao điện tử từ bản chính có chứng thực).

- Hộ chiếu (đối với người nước ngoài) còn hiệu lực đến thời điểm đăng ký tham gia đánh giá năng lực (bản sao có dịch thuật công chứng).

Hồ sơ quy định tại Điều 5 Thông tư 109/2026/TT-BTC được nộp theo phương thức điện tử hoặc bản giấy theo hướng dẫn của hội đồng đánh giá năng lực.

Các hành vi nào bị nghiêm cấm trong quản lý thuế theo quy định hiện hành?

Căn cứ Điều 8 Luật Quản lý thuế 2025, quy định các hành vi bị nghiêm cấm trong quản lý thuế như sau:

- Thông đồng, móc nối, bao che giữa người nộp thuế và công chức quản lý thuế, cơ quan quản lý thuế để chuyển giá, trốn thuế, khoản thu khác, gian lận, trục lợi tiền thuế, tiền ngân sách nhà nước. Lợi dụng chức vụ, quyền hạn để tiết lộ hoặc làm rò rỉ thông tin người nộp thuế trái quy định. Làm sai lệch kết quả kiểm tra, xử lý vi phạm pháp luật về thuế. Gây phiền hà, sách nhiễu đối với người nộp thuế. Lợi dụng để chiếm đoạt hoặc sử dụng trái phép tiền thuế, khoản thu khác.

- Cố tình không kê khai hoặc kê khai thuế, khoản thu khác không đầy đủ, kịp thời, chính xác về số tiền thuế, khoản thu khác phải nộp, số tiền thuế, khoản thu khác được miễn, giảm, hoàn, không thu. Cản trở công chức quản lý thuế thi hành công vụ. Chống đối, trì hoãn, không cung cấp thông tin, tài liệu phục vụ kiểm tra, giám sát thuế, khoản thu khác.

- Sử dụng mã số thuế của người nộp thuế khác để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật hoặc cho người khác sử dụng mã số thuế của mình không đúng quy định của pháp luật.

- Bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ không lập hóa đơn theo quy định của pháp luật; sử dụng hóa đơn, chứng từ không hợp pháp, sử dụng không hợp pháp hóa đơn, chứng từ, làm giả hóa đơn, chứng từ để thực hiện hành vi trái pháp luật. Tạo lập hóa đơn, chứng từ điện tử trái phép hoặc phục vụ hành vi vi phạm trong lĩnh vực quản lý thuế.

- Làm sai lệch, sử dụng sai mục đích, truy cập trái phép, phá hủy hệ thống thông tin người nộp thuế. Cung cấp, phát tán thông tin sai lệch gây ảnh hưởng đến uy tín, hoạt động của cơ quan quản lý thuế, người nộp thuế, Hệ thống thông tin quản lý thuế.

Tiêu chuẩn đối với người trực tiếp thực hiện dịch vụ làm thủ tục về thuế hiện nay là gì?

Căn cứ theo khoản 2 Điều 64 Nghị định 252/2026/NĐ-CP quy định tiêu chuẩn đối với người tham gia hoạt động kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế như sau:

Tiêu chuẩn kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế

1. Tiêu chuẩn kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế đối với tổ chức, cá nhân cung cấp dịch vụ:

a) Đối với đại lý thuế:

a.1) Là doanh nghiệp được thành lập và hoạt động theo quy định của pháp luật;

a.2) Có ít nhất 02 người đáp ứng tiêu chuẩn quy định tại khoản 2 Điều này làm việc toàn thời gian tại doanh nghiệp;

b) Đối với hộ kinh doanh, cá nhân đáp ứng tiêu chuẩn quy định tại khoản 2 Điều này và thực hiện hoạt động theo quy định của pháp luật có liên quan.

2. Tiêu chuẩn đối với người tham gia hoạt động kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế:

Người trực tiếp thực hiện dịch vụ làm thủ tục về thuế là người Việt Nam hoặc người nước ngoài được phép cư trú tại Việt Nam từ 12 tháng trở lên, có đầy đủ năng lực hành vi dân sự và đáp ứng các tiêu chuẩn sau:

a) Tiêu chuẩn chuyên môn:

a.1) Có chứng chỉ nghiệp vụ chuyên môn về thuế theo quy định của pháp luật;

a.2) Thực hiện cập nhật kiến thức chuyên môn, nghiệp vụ theo quy định;

b) Tiêu chuẩn đạo đức nghề nghiệp:

b.1) Không được thông đồng với công chức thuế, người nộp thuế để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật về thuế; trường hợp có hành vi giúp người nộp thuế thực hiện hành vi trốn thuế, khai thiếu thuế hoặc vi phạm thủ tục về thuế thì phải chịu trách nhiệm theo quy định của pháp luật và bồi thường thiệt hại cho người nộp thuế theo hợp đồng đã ký kết (nếu có);

b.2) Giữ bí mật thông tin cho người nộp thuế sử dụng dịch vụ của đại lý thuế, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế theo quy định của pháp luật.

Tổ chức, cá nhân đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn trên, được cung cấp dịch vụ làm thủ tục về thuế và không phải đăng ký với cơ quan thuế.

Như vậy, người trực tiếp thực hiện dịch vụ làm thủ tục về thuế phải là người Việt Nam hoặc người nước ngoài được phép cư trú tại Việt Nam từ 12 tháng trở lên, có đầy đủ năng lực hành vi dân sự, đồng thời đáp ứng các tiêu chuẩn gồm:

- Tiêu chuẩn chuyên môn:

+ Có chứng chỉ nghiệp vụ chuyên môn về thuế theo quy định của pháp luật;

+ Thực hiện cập nhật kiến thức chuyên môn, nghiệp vụ theo quy định.

- Tiêu chuẩn đạo đức nghề nghiệp:

+ Không được thông đồng với công chức thuế, người nộp thuế để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật về thuế; trường hợp có hành vi giúp người nộp thuế thực hiện hành vi trốn thuế, khai thiếu thuế hoặc vi phạm thủ tục về thuế thì phải chịu trách nhiệm theo quy định của pháp luật và bồi thường thiệt hại cho người nộp thuế theo hợp đồng đã ký kết (nếu có);

+ Giữ bí mật thông tin cho người nộp thuế sử dụng dịch vụ của đại lý thuế, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế theo quy định của pháp luật.

Chỉ khi đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn này mới được trực tiếp thực hiện dịch vụ làm thủ tục về thuế theo quy định.