Doanh nghiệp

Doanh nghiệp có vị trí độc quyền là gì? Những hành vi lạm dụng vị trí độc quyền bị cấm?

11:56 08/04/25

Doanh nghiệp có vị trí độc quyền là gì? Những hành vi lạm dụng vị trí độc quyền bị cấm? Mức xử phạt khi doanh nghiệp thực hiện những hành vi lạm dụng vị trí độc quyền bị cấm?

>> NLĐ có quyền nộp đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản khi doanh nghiệp chậm trả lương hay không?

>> Các loại văn bản quy phạm pháp luật năm 2025?

1. Doanh nghiệp có vị trí độc quyền là gì?

Theo Điều 25 Luật Cạnh tranh 2018, doanh nghiệp có vị trí độc quyền được định nghĩa như sau:

Doanh nghiệp được coi là có vị trí độc quyền nếu không có doanh nghiệp nào cạnh tranh về hàng hóa, dịch vụ mà doanh nghiệp đó kinh doanh trên thị trường liên quan.

Thị trường liên quan được định nghĩa tại khoản 7 Điều 3 Luật Cạnh tranh 2018 như sau:

Thị trường liên quan là thị trường của những hàng hóa, dịch vụ có thể thay thế cho nhau về đặc tính, mục đích sử dụng và giá cả trong khu vực địa lý cụ thể có các điều kiện cạnh tranh tương tự và có sự khác biệt đáng kể với các khu vực địa lý lân cận.

Nói một cách đơn giản, doanh nghiệp có vị trí độc quyền là chỉ có một doanh nghiệp duy nhất cung cấp sản phẩm hoặc dịch vụ đó trên thị trường nhất định – người tiêu dùng không có lựa chọn thay thế.

Luật Doanh nghiệp 2020 và các văn bản hướng dẫn [cập nhật ngày 29/08/2024]

Doanh nghiệp có vị trí độc quyền là gì? Những hành vi lạm dụng vị trí độc quyền bị cấm?

Lạm dụng vị trí độc quyền (Ảnh minh họa – Nguồn từ Internet)

2. Những hành vi lạm dụng vị trí độc quyền bị cấm?

Căn cứ khoản 2 Điều 27 Luật Cạnh tranh 2018, những hành vi sau đây doanh nghiệp có vị trí độc quyền sẽ bị cấm thực hiện:

- Áp đặt giá mua, giá bán hàng hóa, dịch vụ bất hợp lý hoặc ấn định giá bán lại tối thiểu gây ra hoặc có khả năng gây ra thiệt hại cho khách hàng.

- Hạn chế sản xuất, phân phối hàng hóa, dịch vụ, giới hạn thị trường, cản trở sự phát triển kỹ thuật, công nghệ gây ra hoặc có khả năng gây ra thiệt hại cho khách hàng.

- Áp dụng điều kiện thương mại khác nhau trong các giao dịch tương tự dẫn đến hoặc có khả năng dẫn đến ngăn cản doanh nghiệp khác tham gia, mở rộng thị trường hoặc loại bỏ doanh nghiệp khác.

- Áp đặt điều kiện cho doanh nghiệp khác trong ký kết hợp đồng mua, bán hàng hóa, dịch vụ hoặc yêu cầu doanh nghiệp khác, khách hàng chấp nhận các nghĩa vụ không liên quan trực tiếp đến đối tượng của hợp đồng dẫn đến hoặc có khả năng dẫn đến ngăn cản doanh nghiệp khác tham gia, mở rộng thị trường hoặc loại bỏ doanh nghiệp khác.

- Ngăn cản việc tham gia hoặc mở rộng thị trường của doanh nghiệp khác.

- Áp đặt điều kiện bất lợi cho khách hàng.

- Lợi dụng vị trí độc quyền để đơn phương thay đổi hoặc hủy bỏ hợp đồng đã giao kết mà không có lý do chính đáng.

- Hành vi lạm dụng vị trí độc quyền bị cấm theo quy định của luật khác.

3. Mức xử phạt khi doanh nghiệp có vị trí độc quyền thực hiện những hành vi lạm dụng vị trí độc quyền bị cấm?

Căn cứ Điều 9 Nghị định 75/2019/NĐ-CP, mức xử phạt đối với doanh nghiệp có vị trí độc quyền thực hiện những hành vi lạm dụng vị trí độc quyền bị cấm được quy định như sau:

- Phạt tiền từ 01% đến 10% tổng doanh thu trên thị trường liên quan trong năm tài chính liền kề trước năm thực hiện hành vi vi phạm của doanh nghiệp có vị trí độc quyền đối với một trong các hành vi lạm dụng được quy định tại mục 2 ở trên.

- Ngoài bị phạt tiền, doanh nghiệp có hành vi lạm dụng vị trí độc quyền bị cấm còn bị áp dụng hình thức xử phạt bổ sung và biện pháp khắc phục hậu quả như sau:

+ Hình thức xử phạt bổ sung: Tịch thu khoản lợi nhuận thu được từ việc thực hiện hành vi vi phạm.

+ Biện pháp khắc phục hậu quả: Buộc cơ cấu lại doanh nghiệp lạm dụng vị trí độc quyền; Buộc loại bỏ những điều khoản vi phạm pháp luật ra khỏi hợp đồng, thỏa thuận hoặc giao dịch kinh doanh; Buộc khôi phục các điều kiện phát triển kỹ thuật, công nghệ mà doanh nghiệp đã cản trở; Buộc loại bỏ các điều kiện bất lợi đã áp đặt cho khách hàng; Buộc khôi phục lại các điều khoản hợp đồng, hợp đồng đã thay đổi hoặc hủy bỏ mà không có lý do chính đáng.

Chuyên viên pháp lý Thanh Phương

- Nội dung nêu trên là phần giải đáp, tư vấn của chúng tôi dành cho khách hàng của Pháp luật doanh nghiệp. Nếu quý khách còn vướng mắc, vui lòng gửi về Email [email protected].

- Nội dung bài viết mang tính chất tham khảo;

- Điều khoản được áp dụng có thể đã hết hiệu lực tại thời điểm bạn đang đọc.

Từ khóa